Sayfamızı Beğenin  

   
   
   

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddeyi Tanıyalım

Kullanıcı Değerlemesi:  / 50
Kötüİyi 
Detaylar

MADDEYİ TANIYALIM  ÜNİTESİ  ÖZET BİLGİLERİ

 

1  .  Madde hacmi ve kütlesi olan beş duyu organımızla gözleyebildiğimiz varlıklara MADDE denilir.  Maddeler katı - sıvı - gaz   olarak üçe  ayrılır. (Plazmayı unutma!)

Ses, ısı, ışık, elektrik  madde değil enerji türüdür.

 

2. Maddeyi niteleyen özellikler  şunlardır : 

a) Saydamlık ve Opaklık       b) Parlaklık ve Matlık        c) Sertlik ve Yumuşaklık          d) Enek ve Berk

e) Sağlamlık ve Kırılganlık     f) Suyu çekenler ve Suyu çekmeyenler        g) Suda  batma  ve  Suda  yüzme

h) Mıknatısla çekilme özelliği         ı) Renk ve Koku          i) Pürüzlü ve Pürüzsüz

3. CİSİM: Katı maddenin şekil verilmiş halidir.(çanta-şemsiye-toplu iğne-tuğla-tebeşir, altın bilezik  vb…)

4. EŞYA: Bir işimize yaradığı için evde,okulda veya yanımızda bulundurduğumuz ve uzun süre kullandığımız nesneleredir.( şemsiye-çanta-toplu iğne-çekiç-defter-sünger-makas vb…)

 5.ALET: Cisimlere şekil vermek veya onlar üzerinde bir iş yapmak için kullandığımız nesnedir. (makas-toplu iğne-tebeşir-çekiç-kurşun kalem-tornavida-ip vb…)

 6.MALZEME: Bir çoğunu bir araya getirerek bir tüketim maddesine dönüştürdüğümüz kısa sürede tükettiğimiz maddelerdir. (yumurta-tuğla-sirke-toz şeker-taş parçası vb…) Yukarıdakilerin hepsi maddedir.

 

 7.Sadece katıların belli bir şekli vardır. Sıvıların ve gazların belli bir şekli yoktur. Bulundukları kabın şeklini alır ve akıcıdırlar.

 8.Küçük taneli katılar tıpkı sıvılar gibi bulundukları kabın şeklini alır

9.Katıların kütlesi eşit kollu terazi ile ölçülür. 

 

10. Sıvıların kütlesini ölçmek için sıvının konulduğu kabın darası ve brüt kütlesi bulunur. Brüt kütleden dara çıkarılır net kütle bulunur.  

 

*  Gazların belli bir hacmi ve şekilleri yoktur. Sıvıların da belli bir şekli yoktur ama hacmi vardır. Katıların belli bir şekli ve hacmi vardır. Sıvılar ve gazlar bulundukları kabın şeklini alırlar. Katıların ise sadece küçük tanecikli (un,şeker vb.) olanları kabın şeklini alır.

 

*  Gazların hacmi bulundukları kabın hacmine göre değişir, ancak katı ve sıvıların hacmi bulundukları kabın hacmine göre değişmez. Gazlar bulundukları kabı tamamen doldururlar.

 

*  Katı ve sıvılar sıkıştırılamazlar. Ama gazlar sıkıştırı- labilirler. Gazlar sıkıştırılır ve soğutulup  yoğunlaştırılır-sa sıvı hale gelirler. Tüp gaz sıvılaştırılmış gazdır. 

 

11. DARA: Boş kabın ağırlığı 

12. BRÜT KÜTLE: Boş kap+İçindeki sıvı   

13. NET KÜTLE  = BRÜT KÜTLE  -  DARA =Sıvının ağırlığı demek

 

*  Katıların sıvı ve gaz maddelerin kütlesini eşit kollu terazi ile ölçeriz ve kütle ölçü birimi kg dır. Daha küçük kütleleri gram ile ölçeriz.   1kg = 1000 g   dır.

14. Gazların kütlesini aynı sıvıların kütlesini ölçer gibi ölçeriz (Örnek: Topun içindeki havayı ölçme)

15.HACİM:  Bir maddenin  kapladığı alan.Her maddenin hacmi vardır.

16. Hacim ölçme aracı dereceli silindirdir. Sıvıların hacim ölçü birimi litre dir.   1 L = 1000 ml   dir.

Gazların hacim ölçü birimi  m  tür.

 

17. Katıların hacmini en doğru Taşırma yöntemi  ile ölçeriz . Katıların hacmini ölçmek için dereceli silindirin içine su konur ve kaç derece olduğuna bakılır ve bu suyun içine hacmi ölçülecek katı madde atılır ve su seviyesinde ne kadar yükselme  yani taşma  olduğu gözlemlenip yeni ölçümün kaç derece olduğuna bakılır. En son olarak yeni ölçümden eski ölçüm çıkarılır. Bulunan sonuç katı maddenin hacmidir.

 

18. Sıvıların hacmi doğrudan dereceli silindir ile ölçülür. Dereceli silindire konan sıvının kaç litre geldiğine bakılarak bulunur.

19.MADDELERİN SINIFLANDIRMASI-DEĞİŞİMİ :  Maddeleri doğal madde,  işlenmiş madde  ve  yapay madde olarak sınıflandırırız.

20.HAM MADDE: Taş, yün, toprak, odun, sebze, meyve ve tahıllar doğada bulunan maddelerdir. DOĞAL MADDE olarak adlandırılan bu maddeler çeşitli ürünleri elde ederken HAM MADDE olarak kullanılır.

21.İŞLENMİŞ MADDE: Doğal maddelerin insanlar tarafından işlenmesiyle elde edilir.

 

Petrolün işlenmesiyle :gaz yağı, benzin, petrol gazı, zift

kauçuk, mazot, asfalt, plastik, naylon, kozmetik ürünler, mum gibi maddeler elde edilir.

İspirto  ise şekerin işlenmesiyle elde edilir.

 

22.YAPAY MADDE: Tüketimin artması nedeniyle doğal maddelerin yetmediği durumlarda doğal madde yerine kullanılan ama insan eliyle yapılmış maddelere yapay madde denir.( kauçuk, naylon, plastik, teflon, sunta vb)

 

23. Maddelerin sıcaklığını termometre ile ölçeriz. Termometre ile ısı ölçemeyiz.Sıcaklık ile ısı farklı şeylerdir.Sıcaklık, ısınma sonucu ortaya çıkar. Sıcaklık ölçü birimi derece (selsius )  C dir . Santigrat olarak ta okunur.Kısaca  sıcaklık birimi derecedir  ( C) ve termometre  ile ölçülür. 

 

24. Isıtılan katı cisimlerin (demir gibi) kütlesi (ağırlığı) değişmez. Ama hacmi değişir.

25. Isıtılan sıvıların kütlesi değişir.Çünkü buharlaşma olur.

26.  Gaz maddelerin ısı vererek sıvı haline geçmesine YOĞUNLAŞMA  denir.( Buhar halinde gökyüzüne çıkan gaz madde atmosferde soğuk tabakaya ulaşınca yağmur olarak geri döner.)  

 

28.Sıvı maddelerin ısı vererek katı hale geçmesine DONMA denir. 

29. Isıtılan her katı maddelerden bazıları ısı alınca ERİR  ancak bazı katılar erimez yapısı bozulur. Buna 

BOZUNMA denir. Kısaca ısı alan her madde erimez bazen de bozunabilir.

 

SÜBLİMLEŞME : Katı maddenin sıvı hale geçemeden hemen gaz haline geçmesidir. Örn. Naftalinin eritilmesi 

30. Isıtılan şeker, tuz, un  gibi maddeler de erime olmaz ve  yapısı  bozunur.

31.Su ve sıvı yağ birbirine karışmayan iki sıvıdır. Sıvı yağ suyun üzerinde kalır.Bu  (su – sıvı yağ) karışımıdır.

32.Isınan ve soğuyan katı maddelerin kütlesinde değişim olmaz, çünkü ısı bir madde değildir.Isınan maddenin tanecikleri(molekülleri) hızlanır. Fiziksel özellikleri değişir. Isı alan maddelerde ayrıca şunlar gözlemlenir:

 

a)Isınan maddeler hacmi büyür uzar ve genleşirler. Buna GENLEŞME denir.

b)Soğuyan maddelerin hacmi küçülür , boyları kısalır ve büzüşür. Buna BÜZÜLME  denir.

c)Sıvı maddeler kaynamaya başladığı, sıcaklığının sabit kaldığı noktaya  KAYNAMA NOKTASI denir. Her maddenin kaynama ve donma noktaları farklıdır.

d)Su 100 derece de kaynar ve 0 derecede donar , buz laşır. Buz 0 C dereceden sonra erimeye başlar. Sıvılar ısıtıldığında veya bulunduğu ortamdan ısı aldıklarında buharlaşarak gaz haline gelir . Bir süre sonra bardaktaki su tamamen gaz olup boşalır. 

e)Sıvılar her sıcaklıkta buharlaşır , kütlesi azalır.

33.  Buz ısıtıldığında erir.      

34.Tuz ve şeker kontrolsüz olarak ısıtıldıklarında bozulmaya uğrar.

35.Toprak saf  madde değildir, karışımdır. Toprak pek çok madenini bir arada bulunduğu bir karışımdır.

36. Mum erir.        

37. Odun parçası yanar.

38.Ayran; yoğurt, su ve tuz ile hazırlanan bir karışımdır.

1-Saf (arı) madde : İçinde kendinden başka madde bulunmayan sadece tek cins tanecik bulunan maddelerdir. Elementler ve bileşikler olarak iki grupta incelenir. 

Elementler tek cins atomlardan oluşan saf maddelerdir.

Bakır tencere ,  gümüş tel, alüminyum tas, demir, oksijen hidrojen helyum birer elementtir.

Bileşik  en az iki atomun birleşmesiyle oluşan saf maddelerdir. Su (klorsuz saf su) , yağ, şeker, karbondioksit,  tuz, çamaşır suyu,

2-Karışım birden fazla saf maddenin bir araya gelmesiyle oluşan maddelerdir. 

Örn :Süt, kola, ayran, gazoz, ekmek, kek, toprak, hava, cam, çimento,porselen, sıva harcı , klorlu içme suyu 

*  Karışımın içindeki saf  maddeler karışım içinde özelliklerini kaybetmezler.  Eğer iki saf madde tamamen birbiri içinde tamamen ve aynı oranda karıştıysa böyle karışımlara HOMOJEN karışımlar denir. Eğer dengeli bir şekilde karışmadılar ise HETEROJEN  karışımlar denir.

ÖRN:  Çay ve şeker  karışımı (çözeltisi) :   homojen bir karışımdır. ( Karışımın her damlası aynıdır)

           Su - tebeşir tozu karışımı             :   heterojen bir karışımdır.( Karışımın her damlası aynı değildir.)

39.  Kahve, yağmur suyu, mürekkep gibi sıvı maddeler karışımdır. Hava ve gazoz karışımdır.

40.   Demir tozu, alüminyum, naftalin, şeker saf maddedir. 

3- Çözelti  İki maddeden birinin diğerinin içinde dağıla-

gözden kaybolması ile  oluşan karışımlardır.

 

41.Çay dolu bir bardağa bir kaşık toz şeker atıp karıştırıldığında içtiğimiz şekerli çay bir ÇÖZELTİ dir. Burada çay, şekeri ÇÖZMÜŞ, şeker ise ÇÖZÜNMÜŞ  tür.  Yani ;

                    çay suyu + şeker = çözelti     

    şeker = çözünen madde            çay suyu = çözücü

 

Çözeltideki çözücü madde çok çözünen madde azsa böyle çözeltilere SEYRELTİK denir.

Çözeltideki çözünen madde çok ise o zaman buna DERİŞİK çözelti denir.

Örneğin bir küp şekerli çay  seyreltik , 3 küp şekerli çay ilkine göre derişik demektir.

Not :  Elektrolit , sulu çözeltisi elektrik akımını ileten madde demektir. Elektrolit Çözelti;  elektrik akımının iletilmesine yardım  eden  iyonları  bulunduran çözeltilerdir.  Bu tür çözeltiler  elektrik devresinde bağlandığında  akımın  iletilmesine  yardım eder.

Tuzlu su çözeltisi elektrik akımını iletebilen bir çözeltidir.Asit baz çözeltileri de elektrolittir.

42. Tuz su içinde karışınca çözelti oluşturur.Ancak en iyi çözelti şeker su çözeltisidir ve her damlası aynıdır.

43.Kum su içinde çözünmez yani kumlu su çözelti olmaz.Çünkü kum bir müddet sonra dibe çöker.

44.Tahta parçası, su içinde çözelti oluşturmaz.

45.Tebeşir tozu, su içinde çözelti oluşturmaz.

46.Çözeltilerde su buharlaşınca katılar dipte kalır.

 

Sıvı + katı çözelti: tuzlu su, şekerli su , C sandozlu su

Sıvı + sıvı çözelti: kolonya,  su alkol

Sıvı + gaz çözelti : su hava , kola

Gaz + gaz çözelti : hava(oksijen-karbondioksit)

 

*  Denizlerimiz tuzluluk bakımından farklıdır. Ekvatora en yakın ve güneşin en çok vurduğu denizler sürekli buharlaştığı için denizlerimizde tuzluluk artar derişik hale gelir. En tuzlu (derişik) deniz Akdeniz , sonra Marmara Denizi, en az tuzlu denizimiz ise Karadeniz’dir.

47. Doğa olayları maddeler üzerinde birçok etkiler yaratır.  Toprak ve kayaçların aşınmasını, çatlamasını parçalanmasına ve sürüklenmesine neden olur.   Rüzgarlar,  buzlanma, depremler, yağmurlar, seller ve ani ısı değişimleri  bu etkileri yapan en önemli doğa olaylarıdır. Ayrıca demirin paslanmasına da nemli hava neden olur. 

48.Maddeleri birbirinden ayırmak için bazı yöntemler kullanılır. Maddeyi ayrıştırma yöntemleri şunlardır:

a) Süzdürme ve Yüzdürme (sudaki tahta parçaları ,su ve pirinç gibi..) Süzdürmede kullanılan araçlar süzgeç, ince tülbent, kağıt havlu, süzgeç kağıdı , gözenekli katmanlar , filtreler (sigara filtresi) 

b) Mıknatısla Ayırma(Demir tozlarını ayırabilir)

c) Buharlaştırma   (tuz ve şekerli suyu ısıtırsak su buharlaşır,  tuz ve şeker dipte kalır)

d) Eleme  (un ve mısır, kum ve çakıl gibi…)

e) Ayıklama  (büyük taneli maddeleri küçük tanelilerden)

 

49. Manyetik maddeler : Demir, çelik, nikel , kobalt gibi metaller mıknatısın çekebildiği maddelerdir. Böyle maddelere manyetik maddeler denir.

50. Damıtma : Sıvıların ısı yardımı ile buhar haline dönüştürülmesi ve buharın da yoğunlaştırılarak sıvı hale dönüştürülmesi ile gerçekleştirilen saflaştırma işlemi. (Çaydanlık kapağında oluşan sıvı damıtık sudur.)

 

Her gün bir kez oku.                      RIDVAN BÜTÜN / 4-B Sınıf Öğr.

            Veli İmza  : ………………….

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Soluk Alıp Verme, Kanın Vücutta Dolaşımı Testi Çalışma Sayfası 3

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddeyi Tanıyalım Soruları ve Cevapları Çalışma Sayfası

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Değişimi Değerlendirme Çalışma Sayfası 7

4. Sınıf Fen ve Teknoloji 1. Ünite Bulmaca

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Kasların Yapısı, Çeşitleri, Görevi Konu Anlatımı ( Görselli - Özet )

4. Sınıf Fen ve Teknoloji İskelet ve Eklem Değerlendirme Çalışma Sayfası

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Ses Özet Konu Anlatımı ve Testi 9

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Geçmişten Günümüze Aydınlatma Araçları Testi Çalışma Sayfası 2

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Çevremizdeki Işık Kaynakları Testi Çalışma Sayfası 3

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Dolaşım Sistemi ve Nabız Çalışma Sayfası 1

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Cisim - Malzeme - Eşya - Alet, Madde ve Özellikleri Çalışma Sayfaları

4. Sınıf Fen ve Teknoloji İskelet - Kas ve Eklemler, Soluk Alıp Verme Çalışma Sayfaları

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Işık Testi 9

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Doğal ve Yapay Işık Kaynakları Boşluk Doldurma Etkinliği

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Doğa Olayları Maddeleri Değiştirir Çalışma Sayfası 8

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Isı Etkisiyle Değişimi Özet Konu Anlatımı

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Kütle Çalışma Kağıdı - Yaprağı 7

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Saf Madde ve Karışımlar Çalışma Sayfası - Yaprağı 4 ( 2 Adet )

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Isı ve Sıcaklık Çalışma Sayfası - Yaprağı 5 ( 2 Adet )

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Değişimi Çalışma Sayfası - Yaprağı ( 2 Adet )

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Ölçülebilir Özellikleri Çalışma Sayfası - Yaprağı ( 2 Adet )

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Özellikleri ve Halleri Çalışma Sayfası - Yaprağı ( 2 Adet )

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Halleri Çalışma Sayfası - Yaprağı 5

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Özellikleri Çalışma Sayfası - Yaprağı 6

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Maddenin Özellikleri Çalışma Sayfası - Yaprağı 5

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Soluk Alıp Verme ve Kan Dolaşımı Özet Konu Anlatımı

4. Sınıf Fen ve Teknoloji İskelet ve Kemik Etkinliği 3

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Destek ve Hareket Sistemi Kavram Haritası ve Afiş Örneği

4. Sınıf Fen ve Teknoloji İskeletimiz ve Bölümleri Konu Anlatımı Sunusu

4. Sınıf Fen ve Teknoloji Destek ve Hareket Sistemi Özet Konu Anlatımı 2

2012-2013 4.snf Fen Maddeyi tanıyalım özet - Etkinlik ve Testler 4.Sınıf Fen ve Teknoloji 1.Dönem Etkinlik 4.sınıf MADDEYİ TANIYALIM ÜNİTESİ ÖZET BİLGİLERİ dosya açıklamasını indir, 2012-2013 4.snf Fen Maddeyi tanıyalım özet - Etkinlik ve Testler 4.Sınıf Fen ve Teknoloji 1.Dönem Etkinlik 4.sınıf MADDEYİ TANIYALIM ÜNİTESİ ÖZET BİLGİLERİ dosyasını oku,2012-2013 4.snf Fen Maddeyi tanıyalım özet - Etkinlik ve Testler 4.Sınıf Fen ve Teknoloji 1.Dönem Etkinlik 4.sınıf MADDEYİ TANIYALIM ÜNİTESİ ÖZET BİLGİLERİ dosyasını ara, bul


Comments   

 
0 #6 sibel karaca 2013-02-04 10:53
:lol: çok güzel ya
Quote
 
 
+5 #5 Elif ATAY 2012-12-22 12:36
ben burada cevapları göremedim bana yardımcı olur musunuz
Quote
 
 
-2 #4 şeyda özdemir 2012-12-17 20:50
busite çok güzel
Quote
 
 
+2 #3 sumeyye 2012-11-29 16:54
hocam fen ve teknoloji 4.sınıf zambak yayınlarının cevaplarını koyun yoksa öğretmen beni yarın gebertirr noluurr!
Quote
 
 
-3 #2 efe 2012-11-20 09:10
fen
Quote
 
 
+2 #1 hüsna 2012-11-04 16:47
bu test söylediği gibi çok renkli
bütün testlerim bu siteden alındı
Quote
 

Add comment


Security code
Refresh

   
   
Custom Search
   

Tüm hakları saklıdır. Site Adı Açıkca  belirtilerek , ve yazıya link verilerek  alıntı yapılabilir. Yazının izinsiz yada link verilmeksizin kopyalanması durumunda hukuki işlem yapılacaktır. Detaylı Bilgi için Kullanım ve Gizlilik Sözleşmesine Bakınız.Telif Hakkı olan mataryel bildirliği an yayından kaldırılacaktır.

                                     Copyright © 2012 calisma-kitabi.com

 

 

© calisma-kitabi.com