Sayfamızı Beğenin  

   
   
   

9.sınıf dil ve anlatım testleri (tüm konular)

Kullanıcı Değerlemesi:  / 67
Kötüİyi 
Detaylar

9.sınıf dil ve anlatım testleri(tüm konular)                                                                         

BÖLÜM 1

İLETİŞİM

KAZANIM DEĞERLENDİRME TESTİ

1)İletişim gönderici ve alıcı arasında gerçekleşen duygu,bilgi v.b alışverişidir.İletişimde aktarılacak bir iletinin de bulunması gerekir.Bütün iletişim biçimleri doğumdan ölüme kadar hayatın odağında yer alır.İnsanlar,hayatlarının hemen her aşamasında iletişimin değişik türlerinden yararlanır.Bir insan,uyku dışındaki zamanlarında ya iletişim kuran kişi rolündedir ya da kendisiyle iletişim kurulmaktadır.Bu arada iletişimin sağlıklı olması gerekir.Sağlıklı bir iletişimde gönderici ve alıcının kullandığı dil son derece önemli hale gelmektedir.

Bu parçadan iletişimle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

A)İki varlık arasında gerçekleştiği

B)Bir düşünceyi ya da duyguyu aktardığı

C)İnsan yaşamında önemli bir yerinin olduğu 

D)Kullanılan üslubun alıcı üzerinde çok etkili olduğu

E)İnsan yaşamının her anında varlığını sürdürdüğü

2)Aşağıdakilerden hangisi simge değildir?

A)Güvercin 

B)Kılıç

C)Karpuz

D)Terazi

E)Zeytin dalı

3)Aşağıdakilerden hangisi insanların kullandığı en gelişmiş iletişim aracıdır?

A)Rakam

B)Heykel

C)Resim

D)Dil

E)Jest ve mimik

4)Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

A)Duman-sosyal gösterge

B)Sözlük-dil göstergesi

C)Kurban Bayramı-sosyal gösterge

D)Yağmur-doğal gösterge

E)Trafik levhaları-sosyal gösterge

5)Aşağıdakilerden hangisi iletişimin ögelerinden biri değildir?

A)Dönüt

B)Belirti

C)Alıcı

D)Bağlam

E)Gönderici

6)I.Kendisinin dışındaki başka bir şeyi gösteren,onların yerini alabilen nesne ve görünüşlerdir(Gösterge)

II.Duyularla ifade edilemeyen bir şeyi belirten,sınıflandırmada kullanılan ve belli anlam yüklenmiş harf,rakam ve işaretlerin tümüdür(Simge)

III.Dili kullanmaksızın bilgi ve iletileri aktaran resim,heykel gibi araçlardır.(Dönüt)

IV.Göndericinin alıcıya aktardığı iletilere verdiği her türlü yanıttır.(İkon)

V.İletişimde,gösteren ve gösterilen arasındaki nedensiz ilişkiye dayalı olarak bilgi aktaran göstergelerdir.(Belirtke)

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangileri yer değiştirirse bilgi yanlışı giderilmiş olur?

A)I. ve II.

I. ve III.

C)II. ve IV.

D)III. ve IV.

E)IV. ve V.

7)Göstergeleri,onların anlamlarını,niteliklerini inceleyip araştıran bilim dalına …….. adı verilir.

Yukaridaki boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Morfoloji

B)Sismoğrafya

C)Antropoloji

D)Dil bilimi 

E)Gösterge bilim

8)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bilgi yanlışı vardır?

A)Dilde varlık ve kavramları karşılayan ses simgeleri vardır.

İnsanların topluluk karşısına çıkacağına daha güzel giyinmesi sosyal bir göstergedir

C)İletişimin gerçekleştiği ortama bağdaşıklık adı verilir.

D)Göstergeler,kendi dışında başka bir şeyi düşündürür,onun yerini alabilir.

E)İletişimde bilgi aktarımı her zaman karşılıklı gerçekleşir.

9) I.İnsanların kravat takması

II.Boş arazilere fidanların dikilmesi

III.Leyleklerin göç etmesi 

IV.Tiyatroda seyircilerin sessiz olması

V.Meyvelerin olgunlaşması

 

Yukarıdaki verilerden hangileri doğal göstergedir?

A)I. ve II.

I. ve III

C)II. ve IV.

D)III. ve V

E)IV. ve V

10)Trene bir dedeyle on yaşlarında torunu bindi.Çocuk,oldukça heyecanlıydı.Belli ki trene ilk defa biniyordu.Çocuk,dedesine durmadan sorular soruyordu.Dedesi,sabırla torununun sorularını cevaplıyordu.Yan koltukta oturan bir bayan dikkatle onları dinliyordu.Biraz sonra makinist,siren çalarak treni hareket ettirdi.Arkasından görevli,biletleri kontrol etmeye başladı.

Bu metinde ‘gönderici-alıcı-bağlam’aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

A)Çocuk-dede-tren

B)Bayan-çocuk-tren

C)Tren-dede-çocuk

D)Görevli-dede-gar

E)Makinist-çocuk-lokomotif

11)Kendisinin dışında birşeyin yerini alabilen,kendi dışında bir anlamı belirten her türlü nesne,biçim,olgu ve görünüşe ……… adı verilir.

Yukaridaki boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir.

A)İleti

B)Dönüt

C)Bağlam 

D)İletişim

E)Gösterge

12)Aşağıdakilerden hangisinde bilgi yanlışı vardır?

A)Bir arada yaşayan insanlar,yaşamı kolaylaştırmak ve güzelleştirmek için iletişime geçmek durumundadır.

İletişim,gönderici ile alıcının birbirine mesaj göndermesi ile gerçekleşir.

C)İnsanlar,çevresindekilere duygu ve düşüncelerini,ancak nesnel bir dille aktarırsa iletişim başarıya ulaşır.

D)İletişimde,varlık ve objeler değil,onların sembolü olan göstergeler kullanılır.

E)Türkçede sözcükler,fiil çekim ekleri,noktalama işaretleri dil göstergeleri arasında yer alır.

13)Varsa pulun,herkes kulun;yoksa pulun dardır yolun.

Bu atasözünde aşağıdaki göstergelerden hangisi vurgulanmaktadır.

A)Sosyal gösterge

B)Yapay gösterge

C)Doğal gösterge

D)Tarihsel gösterge

E)Dil göstergesi

14)Aşağıdakilerden hangisi dil dışı göstergelerden biri değildir?

A)Simge

B)Belirti

C)İkon

D)Yazı 

E)Belirtke

15)İletişim,sadece yazıyla ya da sözle gerçekleştirilmez.Beden diliyle de iletişim yürütülür.Beden dilinin de iletişimde bir değeri,bir ağırlığı vardır.Örneğin bir öğrencinin yaptığı konuşmadan sonra öğretmenin gözlerinin parlaması bir beğeni ifadesidir.İşte bu,beden diline işaret eder.Biri bize çay içip içmediğimizi sorduğunda başımız iki yana sallamamız’hayır’anlamına gelir ki buda beden dilidir.Eğer iletişimi yazı ve sözle sınırlı tutarsak hata etmiş oluruz.

A)İletişimin daha çok,söz ve yazıyla gerçekleştirildiği 

B)Beden dilinin günlük yaşamda kullanıldığı

C)Eğitimde sözlü ve yazılı iletişimin kullanıldığı

D)Beden diliyle de iletişim kurulabildiği 

E)İletişimin kapsamını insanların duygu ve düşüncelerinin belirlediği

16)Anadolu insanının yaşamında kınanın ayrı bir yeri vardır.Örneğin evlenecek kızların eline düğünden bir önceki gün kına yakılır.Ellerdeki kına kadınının yeni evlendiğini ifade eder.

Bu parçada yer alan ‘kına’aşağıdaki göstergelerden hangisine girer?

A)Belirtke

B)Bağlam

C)Dönüt

D)Kanal

E)İkon

17)……..;bireylerin duygu,düşünce veya sahip olduğu bilgileri ses,yazı,davranış,görüntü v.b aracılığıyla başka bireylere aktarılmasıdır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?

A)İletişim

B)Belirtke

C)Gösterge

D)İleti

E)Etkileşim

18)Köye eski bir otomobille gidiyorduk.Yaklaşık otuz kilometre 

ilerledikten sonra şoför,benzin lambasının ışığının yandığını söyledi.sonra 

da ilk benzincide durdu.

Yukarıdaki benzin lambasının ışığı,hangi gösterge grubuna girer?

A)Simge 

B)Belirtke

C)Bağlam

D)Belirti

E)Dil göstergesi

CEVAP ANAHTARI:1-D 2-C 3-D 4-A 5-B 6-D 7-E 8-C 9-D 10-A 11-E 12-C 13-A 14-D 15-D 16-A 17-A 18-B

BÖLÜM 2

İNSAN,İLETİŞİM VE DİL

KAZANIM DEĞERLENDİRME TESTİ

1)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil,ayraç içinde belirlitilen işlevde kullanılmamıştır?

A)’-a,-e’ geniş ünlüleriyle biten fiillere ‘-yor’ kip eki getirildiğindeki fillerin sonundaki geniş ünlüler darlaşır(Sanatsal işlev)

B)Coğrafya;yeryüzünü fiziksel,ekonomik,beşeri,siyasal yonlerden inceleyen bilim dalıdır.(Göndergesel işlev)

B)Masanın üstündeki evrakları,vakit geçirmeden kaymakamlığa ulaştırın.(Alıcıyı harekete geçirme işlevi)

D)Kümesteki tavuklara sabahleyin yem verdiniz mi?(Kanalı kontrol işlevi)

E)Ödevlerini zamanında getirmemen beni saşırttı doğrusu.(Heyecana bağlı işlev)

2)-Gazete,havadis!

Aşağı indim.Her günkü satıcıdan almıştım oysa gazetemi.Kapıyı açtım.Kısa pantolonlu,minnacık bir çocuk…Savrulan karların altında,ıslanmış gazeteleriyle titreyip duruyordu.

-Ağabeyim,kusura bakmasın,dedi amca!

-Ne bu?

-Elli kuruş borcu kalmış size de…

-Kendisi nerede?

Ağlamadı,hıçkırmadı.Taş gibi:

-Öldü,dedi.Dün Edirnekapı’ya gömdük

Elli kuruşu uzattı.Sonra çekip giderken:

_Gazete,havadiiis!

Bu parçada dil hangi işlevlerde kullanılmıştır?

A)Sanatsal işlev-dil ötesi işlev

B)Alıcıyı harekete geçirme işlevi-göndergesel işlev

C)Kanalı kontrol işlevi-dil ötesi işlev

D)Göndergesel işlev-sanatsal işlev

E)Sanatsal işlev-kanalı kontrol işlevi

3)İnsan ilişkilerinin temeli dile dayanmaktadır.Bu sebeple bütün hayat deneyimi ister istemez dile yansır.Sabahtan akşama kadar konuşan,bütün duygu,düşünce ve hareketlerini dil ile ifade eden insan,dili kendi varlığına uydurur.Biz dil sayesinde bizden çok önce yaşamış insanlarla ilişki kurabildiğimiz gibi,bizden çok uzakta yaşan insanlarla da görüşmeden anlaşabiliriz.Dil,zaman ve mekan engellerini aşarak insanlar arasında duygu ve düşünce ortaklığını gerçekleştirir.Milletin bütün bireylerini ve her yeni nesli tarihin en eski kaynaklarına kadar götüren ve onlarla milli tarih arasında köprü kuran tek araç dildir.

Bu parçaya en uygun başlık aşağıdakilerden hangisi olabilir?

A)İnsan ve Dil

İletişim ve Dil

C)İnsan ve Yaşam

D)Dil ve Kültür

E)Dil ve Sosyal Çevre

4)Aşağıdakilerden hangisi dilin işlevlerinden biri değildir?

A)Şiirsel işlev

B)Göndergesel işlev

C)Yol gösterici işlev

D)Kanalı kontrol işlevi

E)Heyecana bağlı işlev

5)Okuru aydınlatmak,ona bir konuda bilgi vermek istendiğinde dil,….. kullanılır.Dilin bu işlevde kullanıldığı edebi metinlerde anlatılanlar kanıtlanabilir niteliktedir.Dolayısıyla nesnel bir analtım kullanılır.Makalelerde,ders kitaplarında,ansiklopedilerde dilin bu işlevini görmek mümkündür.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

A)sanatsal işlev

B)göndergesel işlev

C)heyecana bağlı işlev

D)kanalı kontrol işlevi

E)alıcıyı harekete geçirme işlevi

6)İnsan;fizyolojik,sosyolojik,psikolojik bir bütündür ve insanın sosyal çevresi vardır.İnsanlar,sosyal çevrede sağlıklı bir yaşam sürmek için sağlıklı bir iletişim kurmak zorundadır.İnsanlar,bu iletişimi çeşitli yöntemler ve araçlarla kurarlar.Birbirleriyle çeşitli sesler,resimler beden hareketleri v.b yoluyla iletişim kurabilir.Ne var ki iletişimi sağlayan en gelişmiş araç dildir.Üstelik dille iletişim kurmak çok daha kolaydır.

Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmememiştir?

A)Her insanın sosyal bir çevresi olduğuna

İnsanların güzel bir yaşam için çevresindekilerle iletişime geçtiğine

C)Dil dışında iletişim araçlarının da olduğuna

D)İletişimin dil yardımıyla daha kolay kurulduğuna 

E)Dilin en yaygın iletişim aracı olduğuna

7)Yere attığınız kağıtları çabuk toplayın.

Bu cümlede dil hangi işlevde kullanılmıştır?

A)Şiirsel işlev

B)Göndergesel işlev

C)Heyecana bağlı işlev

D)Kanalı kontrol işlevi

E)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

8)Süzülüp mavi göklerde yere doğru

Omzuma bir beyaz güvercin kondu

Aldım elime usul usul okşadım

Sevdim, gençliğimi yeniden yaşadım

Bembeyazdı tüyleri, öyle parlaktı

Açsam ellerimi birden uçacaktı

Bu dizelerde dil hangi işlevde kullanılmıştır?

A)Dil ötesi işlev

B)Göndergesel işlev

C)Kanalı kontrol işlevi

D)Şiirsel işlev

E)Alıcıyı hareket geçirme işlevi

9)Açık oturum, güncel sorunların, herkesin izleyebileceği biçimde açık olarak tartışıldığı toplantıdır.Genellikle bir başkanın yönetiminde konu üzerinde farklı düşünceleri olan üç beş kişinin katılımıyla gerçekleşir.Açık oturumda konuşmacılar, kendilerine tanınan süre içinde konu üzerindeki düşüncelerini özgürce açıklar veya doğru bulmadığı düşünceleri eleştirir.Açık oturumun sonunda düşünce birliğine varma zorunluluğu yoktur.

Bu parçada dil hangi işlevde kullanılmıştır?

A)Sanatsal işlev

B)Göndergesel işlev

C)Heyecana bağlı işlev

D)Kanalı kontrol işlevi

E)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

10)……,göndericinin, iletisinde dille ilgili bilgi verdiği durumlarda görülür.Bu işlev, dili açıklamak, dille ilgili bilgi vermek için düzenlenir.Daha çok bilimsel metinlerde ve öğretme amaçlı konuşmalarda karşımıza çıkan işlevdir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

A)Sanatsal işlev

B)Kanalı kontrol işlevi

C)Dil ötesi işlev

D)Heyecana bağlı işlev

E)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

11)Dilin aşağıda verilen işlevlerin hangisinde, nesnellik ağır basar?

A)Şiirsel işlev-kanalı kontrol işlevi

B)Göndergesel işlev-şiirsel işlev

C)Kanalı kontrol işlevi

D)Dil ötesi işlev-kanalı kontrol işlevi

E)Göndergesel işlev-dil ötesi işlev

 

12)İnsanoğlu,toplu halde yaşamaya mecbur ve muhtaç olan bir canlı türüdür.Hiçbir insan tek başına yaşayamaz.İnsanların bir arada yaşayabilmeleri için,aralarında birtakım ortak özelliklerin bulunması gerekir.İnsanları bir araya getirip aralarında ortak duygusal bağlar kuran araçlardan biri de dildir.Dilin insanlar arasında iletişimi sağlaması,onun çok küçük bir yönünü ifade etmektedir.Dil,asla mekanik değil,duygusal bir iletişim aracıdır.Dilin asıl işlevi,insanlar arasında doğal,duygusal ve ruhsal bağlar kurmasıdır.Bu yönüyle dil,insanlar için yaşamsal öneme sahiptir.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

A)İnsanın sosyal bir varlık olduğu.

B)Dilin,insanlar arasında iletişimi sağladığı.

C)Dilin duygusal bir iletişim aracı olduğu.

D)İnsanların medeniyet kurmasında dilin etkili olduğu.

E)İnsan yaşamında dilin önemli bir yerinin olduğu.

13)Aşağıdakilerden hangisinde bilgi yanlışı vardır?

A)Alıcıyı herhangi bir konuda bilgilendiren bir iletide dil,şiirsel işlevde kullanılır.

B)Dilin alıcıyı harekete geçirme işlevinde,iletinin alıcıda bir tür davranış değişikliği yapması amaçlanır.

C)Bir dilin doğuşu,yapısı,söz dağarcığı vb. konulurda bilgi veren metinlerde dil,dil ötesi işlevde kullanılır.

D)Gönderici ve alıcı arasındaki iletişimin sürmesini veya kesilmesini sağlayan kanalı kontrol işlevinde iletinin içeriğinden çok iletişimin devam etmesi olgusu ağır basar.

E)Bir ileti,göndericinin iletiyle ilgili duygu ve heyecanlarını aktarıyorsa dil heyecana bağlı işlevde kullanılır.

14)Beyaz martıların söylediği mavimsi şarkılar eşliğinde,rüzgarın gemiyi bir okyanustan diğer okyanusa gezdirmesi eşsiz huzur duygularını da içinde barındırır.Peki sürekli rüzgarın yardımıyla yüzmeye alışan geminin,rüzgar denize küsüp esmekten vazgeçtiğinde ne olur?Hiç düşündünüz mü?İşte tam da bu noktada fırtınalarla savaşarak pişmiş,nice kötü havalara göğüs gerek karakterini olgunlaştırabilmiş kaptan devreye girerek etraftakilere seslenir:’Rüzgar kesildi,küreklere asılın…’

Bu parçada dilin işlevlerinden hangisinin örneği yoktur?

A)Sanatsal işlev 

B)Heyacana bağlı işlev

C)Dil ötesi işlev

D)Kanalı kontrol işlevi

E)Alıcıyı hareket geçirme işlevi

15) I.At arabası,ovada bir yılan gibi kıvrılan yolda hoş sesler çıkararak 

ilerliyordu.

II.Çocuklar,’İstiklal Marşı’nı ezberlediniz değil mi ?

III.Yolda kaza olmuş,hemen telefon edip bir ambulans çağırın.

IV.Geziye beni çağırmadığınız için size çok kırıldım.

V.Şiirde dizilerin sonunda tekrarlanan yazılışların aynı,anlam ve 

İşlevleri farklı sözcükler,heceler veya sesler kafiyeyi oluşturur.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilen 

bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)I.cümlede dil,sanatsal işlevde kullanılmıştır.

II.cümlede dil, kanalı kontrol işlevinde kullanılmıştır.

C)III.cümlede dil,dil ötesi işlevde kullanılmıştır.

D)IV. cümlede dilin heyecana bağlı işlevi vardır.

E)V.cümlede dil göndergesel işlevde kullanılmıştır.

CEVAP ANAHTARI: 1-A 2-E 3-B 4-C 5-B 6-E 7-E 8-D 9-B 10-C 11-E 12-D 13-A 14-C 15-C 

BÖLÜM 3

DİL-KÜLTÜR İLİŞKİSİ

KAZANIM DEĞERLENDİRME TESTİ

1)……,bir toplumdaki insanların sözlü iletişimde kullandıkları dildir.Bu dil,söyleyiş yönünden farklılıklar içerir.Örneğin kelimelerdeki bazı heceler yutulur, ya da sesler değişime uğrar.

Yukaridaki boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Argo

B)Lehçe

C)Morfoloji

D)Yazı dili

E)Konuşma dili

2)Dil,kültürün temel unsurudur.Dil,duygu ve düşüncenin kalıbıdır ve bunlar dil kalıbına dökülür.Böylelikle nesilden nesile aktarılır.Dil,kültürün temeli, olduğuna göre bir milletin dil ile ifade ettiği sözlü, yazılı her şey kültür kavramına girer.Yüzyıllar öncesine ait gelenek ve görenek v.b kültür değerlerimizi bugün biliyor olmamıza borçluyuz

Bu parçaya en uygun başlık hangisidir?

A)Kültür Nedir

B)Dil ve Kültür

C)Dil ve Yaşam

D)Kültürün Amacı 

E)Dilin Gelişim Süreci

 

3)Aşağıdakilerden hangisi Türklerin kullandığı alfabelerden değildir?

A)Arap alfabesi

B)Göktürk alfabesi

C)Uygur alfabesi

D)Hint alfabesi

E)Latin alfabesi

4)(I)Her milleti dilini ve kültürünü yüzyıllar boyunca yoğurur.(II)Bu sırada dil,akan bir nehir gibi içinden geçtiği her topraktan bazı unsurları alır.(III)Gelişmiş her milletin konuşma ve yazı dilinde,karşılaştığı medeniyetlerden geçen sözcük ve deneyimler vardır.(IV)Bu bakımdan her milletin dili, o milletin çağlar boyunca yaşadığı tarihi, oluşturduğu kültürü adeta özetler.(V)Bu bakımdan bir milletin kültürü hakkında bilgi edinmek isteniyorsa öncelikle onun dili incelenmelidir.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen düşünce numaralanmış cümlelerin hangisinde verilmiştir?

A)I

II

C)III

D)IV

E)V

5)Aşağıdaki cümlelerden hangisi yazı dilinin özelliklerini yansıtmaz?

A)O kadar üşümüş ki içeri girdiğinde üzerindeki ceketi çıkarmakta zorlandı.

B)Yaz gelince çocukları için ağacın dalına salıncak kurardı.

C)Haydı yavrum,şura bahçaya varivir de üç beş soğan salla gel.

D)Yaşlı kadının elindeki çantayı aldı,evine kadar götürüverdi.

E)Yağmur birkaç gündür yağıyor,böyle giderse dereler taşacak.

6)Aşağıdakilerden hangisi dilin özelliklerinden biri değildir?

A)Canlılığını sürdürmesi

B)Gelişimini tamamlaması

C)Ulusal niteliklerinin olması

D)Birtakım kurallarının bulunması 

E)Ne zaman ortaya çıktığının bilinmemesi

7)Sözlü ve yazılı kültür değerlerinin tümü dile aktarılır.Başka bir deyişle kimi kültür değerlerinin yaratıcısı olan dil,bütün kültür değerlerinin taşıyıcısı durumundadır.Milletin iç varlığıyla yoğrulan kültür değerleri ,dille yaşatılıp kuşaktan kuşağa aktarılır.Bu yüzden,dilde birliğin korunması önemlidir.Çünkü dilin bozulması,kültürün de bozulup yozlaşmasına yol açabilir.

Bu parçada aşağıdakilerden hangisinden söz edilmektedir?

A)Dilin yaşamdaki yansımalarından

B)Kültürel zenginliğin dile katkısından

C)Gençlerin kültürel değerlere bakışından

D)Dil ve kültür ilişkisinden

E)Kültürün toplum yaşamındaki yerinden

8)Bir dil içinde belli bir grubun sözcüklere yeni anlamlar yükleyerek kullanmasıyla oluşan konuşma şekline ----- adı verilir.Bu sözcükler ancak bu grup içinde kullanılır ve sözcüklerin anlamını bu grup içinde yer alan kişiler bilebilir.Günlük hayatta ve edebiyatta bir malzeme olarak da kullanılabir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)argo

B)yazı dili 

C)dağarcık

D)konuşma dili

E)kültür taşıyıcısı

9)Dil ve kültürle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Geçmiş ile gelecek arasında bir köprü işlevi görür.

B)Bir toplumun oluşmasında ve varlığını sürdürmesinde etkilidir.

C)Toplumun yaşam biçiminden etkiler taşır.

D)Gerçek değeri, aydınlar tarafından bilinir.

E)Toplumun ulusal değerlerini yansıtır.

10)Her dilin kendine özgü atasözleri,deyimleri ifadeleri vardır.

Bazı diller soyutta,bazı diller somutta zengindir.Kimi dillerse deyim,atasözü,kısacası anlatım yönünden yoksuldur.Bazı dillerin sözcük dağarcığı oldukça geniştir,bazılarınınsa epey sınırlıdır.Bu zenginlik ya da yoksulluk o dili konuşan toplumun kültürüyle yakından ilgilidir.Kültür ne ise,dil de odur.Kültürel zenginlik ya da yoksulluk,doğal olarak dile de yansır.

Bu parçadan çıkarılabilecek en kapsamlı yargı aşağıdakileden hangisidir?

A)Toplumlar,kültür ve dillerini koruma altına almalıdır.

B)Kültürel değerleri korumak dilcilerin görevidir.

C)Dilin olanaklarını toplumun kültürü belirler.

D)Kültürleri zengin toplumlar,başka toplumlarca örnek alınmalıdır.

E)Kültür dili,toplumların zenginliklerini ortaya koyar.

1)Toplumlar yüzyıllar boyu maddi ve manevi alanda çok değerli eserler üretmişlerdir.Bu eserler gelecek kuşaklara dil sayesinde aktarılmıştır.İslam öncesi dönemde ortaya konmuş destan,koşuk,sagu,savlar,Orhun Yazıtları dil sayesinde günümüze dek yaşamıştır.Yunus Emre’nin duru bir Türkçeyle yazdığı şiirler dil olmasaydı günümüze dek nasıl gelecekti?Bugün gençler eski dönemlere ait binlerce eseri okuyup o dönemle ilgili bilgi sahibi oluyorsa bu,dil sayesindedir.Bu bakımdan……. .

Bu parçanın sonuna düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi en uygundur?

A)kültür,toplumu ayakta tutan değerler bütünüdür

B)dil,önemli bir kültür taşıyıcısıdır.

C)dille ilgili çalışmalara ağırlık vermek gerekir.

D)dilin kültürü etkilediğini söylemek yanlış olur.

E)dilin gelişmesinde kültürün önemli bir etkisi vardır.

12)18.yüzyılın önemli düşünürlerinden Humboldt dilin,kültürün bir yansıması olduğunu söylemiştir.Ona göre,toplumun,dolayısıyla kültürün geçirdiği tüm evrelerden dil de geçmiştir.Bunun sonucu olarak insan topluklarının yaşamış oldukları olaylar,edinmiş oldukları birikimler en doğru şekilde dil üzerinde durularak öğrenilebilir.

Bu parçadan dil ile ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisi çıkarılamaz?

A)Bir milletin yaşadığı kültürel değişim,dilinde yansımasını bulmuştur.

B)Bir milletin kültürüyle ilgili en sağlıklı bilgiler,dilinden öğrenilebilir.

C)Bir milletin başka milletlerle yaptığı kültür alışverişi dilini olumsuz etkilemiştir.

D)Bir milletin kültürü ile dilini birbirinden bağımsız olarak görmek yanlıştır.

E)Bir milletin yaşamıyla ilgili bilgi edinmek için,kullandığı dile bakmak gerekir.

3)Yazı dili,ortak bir dili konuşan insanların ağızlarından birinin kaynak alınması sonucu standart biçime getirilmesiyle oluşur.Yazı dili olma niteliğini taşıyan ağız,bir ülkenin sanat ürünlerinin üretim yeri özelliğini taşır.Ayrıca ağızlar arasında anlatım olanakları yönünden en gelişmiş olanıdır.Tüm bunları İstanbul ağzına baktığımızda rahatlıkla anlayabiliyoruz.Çünkü Türkiye’de yazı dili olarak,en gelişmiş ağız olan İstanbul ağzı kullanılmaktadır.

Bu parçada yazar,düşüncesini inandırıcı kılmak için aşağıdaki anlatım yollarından hangisine başvurmuştur.

A)Öyküleme

B)Tartışma

C)Örneklendirme

D)Karşılaştırma

E)Tanık gösterme

14)Kültür dili;günlük dili,edebiyat dili,ilim dili gibi dilleri içine alır.Yüzyıllar boyunca işlenerek,anlamlar yüklenerek meydana gelir.Dil,kültürün temeli olduğuna göre bir milletin dil ile ifade ettiği sözlü,yazılı her şey kültüre girer.Bu bağlamda kültürü,sözlü kültür ve yazılı kültür olarak ikiye ayırmak mümkündür.Sözlü kültürümüzün ne zaman başladığını,bu kültürde hangi medeniyetlerin,payların olduğunu bilemeyiz.Yazılı kültürümüzde ise her şeyi en ince ayrıntısına kadar öğreniriz.Çünkü elimizde belgeler bulunur.Yazılı kültür,kültür dilinin en büyük hazinesini teşkil eder.Bu bakımdan yazılı kültür daha değerlidir.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

A)Kültür dilinin kısa zamanda oluşmadığı.

B)Dil aracılığıyla aktarılan her şeyin kültürün içinde yer aldığı. 

C)Zengin bir kültüre sahip toplumların dilinin de zengin olduğu

D)Sözlü kültürün oluşumuyla ilgili bilgilerin bulunmadığı

E)Yazılı kültürün sözlü kültürden daha önemli olduğu

 

15)Konuşma dili ve yazı diliyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Bir ülkede birden çok konuşma dili olabilir;buna karşı bir yazı dili vardır

B)Yazı dilinde belirli kurallar varken konuşma dilinde kural yoktur

C)Yazı dili, yapma bir dildir;konuşma dili doğal özellikler taşır.

D)Yazı dili,edebiyat eserlerinde resmi yazışlarda vb. kullanılırken,konuşma dili günlük yaşamda kullanılır

E)Konuşma dilinin kullanım alanı,yazı dilinin kullanım alanından daha geniştir.

CEVAP ANAHTARI: 1-E 2-B 3-D 4-E 5-C 6-B 7-D 8-A 9-D 10-C 11-B 12-C 13-C 14-C 15-E 

ÜNİTE DEĞERLENDİRME TESTİ

BÖLÜM 3

1)Kendisi dışında başka bir şeyi gösteren,onun yerini alabilen sözcük,nesne,görünüş ve bulgula …… denir.Buna örnek olarak’bayrak’ı örnek olarak gösterebiliriz.

Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)gösterge

B)dönüt

C)bağlam

D)iletişim

E)gönderici

2)Ordular ilk hedefiniz Akdeniz’dir,ileri!

Bu cümlede dil,hangi işlevde kullanılmıştır?

A)Göndergesel işlev

B)Dil ötesi işlev

C)Kanlı kontrol işlevi

D)Heyecana bağlı işlev

E)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

3)Dilde ileti,dille ilgili bilgiler vermek üzere düzenlenmişse dil,…….. kullanılmış demektir.Dil bilgisi kitapları dilin bu işlevde kullanıldığı yerlerden biridir.

Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelebilir?

A)göndergesel işlev

B)heyecana bağlı işlev

C)dil ötesi işlev

D)şiirsel işlev

E)kanalı kontrol işlevi

4)Dil, bir toplumun en önemli temel taşıdır.Geçmiş ve gelecek,dil sayesinde bir araya gelir.Geçmişle gelecek,dil yardımıyla bizim için gerçek haline gelir.Geçmişin geleceğe yansıması ise yazı dili ile olur.Yazı dili,aynı zamanda kültür dilidir.Ancak belli bir kültür seviyesine ulaşabilmiş,medeniyet kurabilmiş ve ortak bir edebiyat geleneği oluşturabilmiş milletlerin yazı dili bulunmaktadır.Bu nedenle de yazı dilinin geliştirilmesi kültür ile uğraşan aydınların yardımı ile gerçekleşmektedir.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

A)Dilin,geçmişle gelecek arasında köprü kurduğu.

B)Toplumun temelini oluşturan unsurların başında dilin geldiği

C)Yazı dilinin kültür dili olma özelliği taşıdığı

D)Yazı dili ile konuşma dilinin birbirinden farklı olduğu

E) Kültür ve medeniyet düzeyi yüksek toplumların yazı dilinin olduğu

5)Dil,milli kültürün ilgi alanına giren varlık dünyasını yansıtır.O milletin yapıp ettiklerinin,duyup düşündüklerinin,görüp bildiklerinin ve tüm tasavvurlarının,kısacası kültürün aynasıdır dil.Her dil,evrenin bir başka yorumunu dile getirmektedir.Dilin zenginliği ya da yoksulluğu,o kültürün zenginliği ya da yoksulluğudur.Dilin sınırlarını,o toplumun kültürü belirler.İlgi alanı,dünyası genişleyen kültürün dili de o ölçüde zenginleşir.İlim,felsefe,sanat,teknik ,metafizik kısacası hayatın her alanında problem alanları genişledikçe dil zenginleşir.Ancak,hayatın her alanını,kendi diliyle yaşamak şarttır.Kültürün sorunu,dilin sorunudur.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

A)Kültürünü bilmeyen toplumların dillerini güzel kullanmadığı 

B)Dil ve ulusal kültür arasında sıkı bir ilişki olduğu

C)Toplumların,dillerini zenginleştirmek için çaba göstermesi gerektiği

D)Bir dilin zenginliğini sahip olduğu kelime sayısının belirlediği

E)Dilleri zengin olan toplumların kültürlerini kolayca tanıttığı

 

6)Aşağıdaki açıklamalardan hangisi,ayraç içinde verilen kavramla ilgili değildir?

A)İletişimde iletiyi aktaran kişi veya topluluktur.(Gönderici)

İletilere verilen her türlü yanıttır.(Bağlam)

C)Amacı olmayan,istem dışı gelişen doğal göstergelerdir.(Belirti)

D)Dilin insanlara bilgi verme işlevidir.(Göndergesel işlev)

E)Göstergeleri inceleyen,araştıran bilim dalıdır.(Gösterge bilim)

7)Aşağıdakilerden hangisi iletişimde bulunması gereken ögelerden biri değildir?

A)gönderici

B)ileti

C)şifre

D)bağlam

E)gösterge

8)Dil,toplum yaşamında doğup gelişir.Türkçe de Türklerin yaşadığı yerlerde doğmuş,onlarla birlikte geniş bir alanda günümüze dek konuşulmuştur.Bu nedenle Türkçe,yaşayan ve zengin bir dildir.Dil,toplum yaşamında doğup geliştiği için o ulusun kültürünü oluşturan ortak duygu,düşünce ve davranışlarını yansıtır.Bunun içindir ki ulusal kültür ile dil arasında kopmaz bir bağ vardır.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

A)Bir dilin,içinden çıktığı toplumun kültüründen ayrı düşünülemeyeceği

B)Kültür değerlerinin,dil yardımıyla tanıtıldığı

C)Toplumların,diline ve kültürüne sahip çıkması gerektiği 

D)Kültürün de dilin de kökünün çok eskilere dayandığı

E) Her ulusun kendine özgü bir kültür ve dilinin olduğu

9)Bir gün bir adam,elinde mektup

Der ki,Hoca’yı tutup:

‘Hocam,zahmet ya sana,

Şu mektubu bana bir okusana.’

Mektup baştan sona kadar Arapça

Şöyle bir iki evirir çevirir:

Sökemez;çaresiz,geri verir.

Der ki:’Başkasına okut bunu sen.’

Adam şaşırır:’Niçin?’

‘Türkçe değil bu mektup,okuyamam.’

Yine anlayamaz adam.

Hocanın okuması yok zanneder:

‘Ayıp Hoca,ayıp!’der.

‘Benden utanmıyorsan şundan utan!

Şu başındaki koca kavuğundan.’

Hoca kavuğu çıkartıp uzatır.

Sonra,’Mademki’der,’İs kavuktadır;

Haydi giy de şunu,

Kendin oku bakalım mektubunu.’

Nasrettin Hoca’nın bu fıkrasında hangi göstergenin önemi vurgulanmıştır?

A)Dil göstergesi

B)Sosyal gösterge

C)Doğal gösterge

D)Sanatsal gösterge

E)Yapay gösterge

10) I.İnsanlar iletişim kurarken kendilerini yaşadıkları kültürden soyutlayamaz.

II.İletişim,tüm insanlar için yaşamsal bir gereksinimdir.

III.İnsanların kurdukları iletişimde yaşadıkları kültürün izleri vardır.

IV.Kültür düzeyi yüksek insanlar daha kolay iletişim kurarlar.

Yukaridaki numaralanmış cümlelerden hangileri anlamca birbirine en yakındır?

A) I ve II

 I ve III

C) I ve IV

D) II ve III

E) III ve IV

11)Dil ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)En gelişmiş iletişim aracıdır.

B)Varlığını insanlar aracılığıyla sürdürür.

C)Gelişimini tamamlamıştır.

D)Kültürle sıkı bir iletişim halindedir.

E)Çeşitli seslerden oluşmuş bir anlaşma sistemidir.

12)…….. duygu,düşünce veya bilgilerin akla gelebilecek her türlü yolla başkalarına aktarılmasına denir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Gösterge

İletişim

C)Konuşma

D)Dil

E)Dinleme

13)Dil,milleti oluşturan unsurların başında gelir.Bir milletin dil;onun tarihi ve kültürüyle iç içedir.Millet için gerekli olan her şey,dilde saklanır.Dil;milletin manevi ve kültürel değerlerini,millet olabilme özelliklerini bünyesinde sımsıkı korur.Dil,milleti meydana getiren bireyler arasında ortak duygu ve düşünceler meydana getirir.Dil,milletin birlik ve bütünlüğünü sağlayan en güçlü bağdır.Dilin olmadığı bir yerde,milletten söz etmek mümkün değildir.

Bu parçada aşağıdakilerden hangisinden söz edilmektedir?

A)Toplumların dile bakışından

B)Dillerin kültürle alışverişinden

C)Ulusal kültürlerin dile yansımasından

D)Ulusların gelecekteki yaşamından

E)Dilin ulus yaşamında yeri ve öneminden

14)Dillerin sözlü aktarımı daha yaygındır.Bütün diller,sözlü olarak ortaya çıkmıştır.Daha sonra yazıyı araç olarak kullanarak gelişmiştir.Ancak yazıyı her dil kullanmamış ve sese bağımlı kalmıştır.O kadar ki, tarih boyunca konuşulan binlerce belki de on binlerce dilden,ancak yüz altı dil yazıyı kullanmış ve yazınsal ürün üretebilecek ölçüde gelişimini tamamlayabilmiştir.Bugün konuşulan üç bin kadar dünya dilinden,yalnızca yetmiş sekizinin yazını ve yazılı kültürel ürünleri bulunmaktadır.Günümüzün bile yüzlerce dil uygun yazı sistemi geliştirilemediği için yazıya geçirilememiştir.

Bu parçada aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

A)Dillerde sözlü aktarımın daha geniş bir kullanım alanının olduğuna

B)Dillerin yazıyı araç olarak kullanarak geliştiğine

C)Tarihte birçok dil olmasına karşın çok azının yazıyı kullandığına

D)Tarih boyunca binlerce dilin ortaya çıktığına 

E)Günümüz toplumlarının,teknolojiyi kullanarak yazı dilini geliştirdiğine

15)……….,bir gizli antlaşmalar sistemidir.Canlı ve cansız varlıkları,kavramları,hareketleri karşılayan kelimeler üzerinde,kelimelerin birbirleri ile münasebetleri ve fikirleri anlatmak için yapılan kelime sırası üzerinde bir cemiyetin,bir kavmin,bir milletin bütün fertleri gizli anlaşmalar,gizli sözleşmeler yapmış durumdadırlar.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

A)Edebiyat

İletişim

C)Kültür

D)Gelenek

E)Dil

CEVAP ANAHTARI:1-A 2-E 3-C 4-D 5-B 6-B 7-C 8-A 9-B 

10-B 11-C 12-B 13- E 14-E 15-E 

 

BÖLÜM 4

DİLLERİN SINIFLANDIRILMASI

1)Dünya dillerinin sınıflandırılmasında aşağıdaki özelliklerden hangisi yoktur?

A)Söz dizimi

B)Irklar

C)Dilin doğal ya da yapma olması

D)Dilin kökeni

E)Dilin ölü ya da canlı olması

2)Türkçe,aşağıdaki dil ailelerinden hangisinin inde yer alır?

A)Çin-Tibet Dil Ailesi

B)Bantu Dil Ailesi

C)Hami-Sami Dil Ailesi

D)Ural-Altay Dil Ailesi

E)Asya Dilleri

3)Aşağıdakilerden hangisi,sözcüklerin vurcu aracılığı ile ‘isim,fiil,sıfat,zarf,edat’gibi görevler üstlendiği dil grubu içinde yer alır?

A)Sırpça

B)Vietnamca

C)Bulgarca

D)Macarca

E)Arnavutça

4)Bu dillerde de kökler ve ekler kullanılır.Ancak bir sözcük türetilirken kök,içten ses değişikliğine uğrar.Bu dillerin bazılarında sözcük oluşturulurken kök tanınmaz hale gelir,kimilerinde ise kök ve ek arasındaki ilginin devam atiği görülür.Arapça,Habeşçe,İbranice bu grupta yer alır.

Bu parçada aşağıdakilerden hangisinden söz edilmektedir?

A)Çekimli dillerden

B)Tek heceli dillerden

C)Hint dillerinden

D)Ural dillerinden

E) Latin dillerinden

5)…….,her sözcük tek bir heceden oluşur ve bu dillerde,bir sözcük pek çok anlamı karşılar.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Bantu dillerinde

B)Eklemeli dillerde 

C)Çekimli dillerde

D)Sami dillerinde

E) Tek heceli dillerde

6)Eklemeli dillerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

A)Temel öge sözcüğün kökündedir.

B)Sözcükler yapım ekleri ile türetilir.

C)Bütün sözcükler çok anamlıdır.

D)’Ön Ekli Diller’ve’Son Ekli Diller’olarak ikiye ayrılır.

E)Ekler aracılığı ile sözcüklere çeşitli anlam ve görevler yüklenir.

7)Aşağıdakilerden hangisi Hint-Avrupa dil ailesi içinde yer almaz?

A)Almanca

İngilizce

C)İbranice

D)Bulgarca

E)Romence

 

8)Bir sözcüğe,vurgu yoluyla farklı anlamların yüklendiği dil grubu aşağıdakilerden hangisidir?

A)Tek heceli diller

B)Eklemeli diller

C)Çekimli diller

D)İslav dilleri

E)Bantu dilleri

 

9)Aşağıdaki dillerden hangisi köken bakımından yanlış eşleştirilmiştir?

A)Korece-Tibet Dil Ailesi

B)Arapça-Hami Dil Ailesi

C)Urduca-Hint Dilleri

D)Macarca-Ural Dilleri

E)Hırvatça-İslav Dilleri

10)Aşağıdaki dillerden hangileri aynı dil ailesi içinde yer alır?

A)Yunanca-İspanyolca

B)Hintçe-Macarca

C)Türkçe-Çince

D)Romence-Japonca 

E)Korece-İtalyanca

11)Dillerle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Türkçe son ekli diller arasında yer alır.

B)Macarca eklemeli bir dildir.

C)Tibetçe tek heceli bir dildir.

D)Eklemeli dillerde sözcükler,köklere getirilen yapım ekleriyle türetilir.

E)Arapça son ekli bir dildir.

12)Dillerle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Diller,yapılarına ve kökenlerine göre ikiye ayrılır.

’Son ekli diller’de yeni sözcük türetmek için kökün sonuna yapım eki getirilir. 

C)Dünyada en fazla kişi tarfaından konuşulan dil Hintçedir.

D)Çekimli dillerin kimilerinde kökteki asıl sesler değişmez.

E)Ural-Altay Dil Ailesi’ni oluşturan diller arasında yapı benzerliği söz konusudur.

13)…..,dünyada en çok dilin yer aldığı dil ailesi olup,bu dil ailesi Avrupa’ya kadar uzanır.Amerika’da konuşulan dillerin Avrupa’dan bu kıtaya gitmiş olması nedeniyle Amerika da bu dil ailesinin dil coğrafyası içinde bulunmaktadır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Ural Dilleri

B)Hint-Avrupa Dil Ailesi

C)Çin-Tibet Dil Ailesi

D)Ural-Altay Dil Ailesi

E) Bantu Dil Ailesi

 

14)Bazı diller arasında,sözcük yapısı ve gramer bakımından benzerlikler söz konusudur.Aynı kökenden gelen ve benzer özellikleri olan bu dil topluluklarına…… adı verilir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)dil ailesi

çekimli diller

C)tek heceli diller

D)eklemeli diller

E)kaynak diller

15)Bu dil ailesinde,diller arasındaki en önemli benzerlik yapı yönüyledir.Eklemeli diller grubu içinde yer alan bu dil ailesi içinde ‘Türkçe,Macarca,Mançurca,Moğolca,,Japonca,Korece’bulunmaktadır.

Bu parçada sözü edilen dil ailesi aşağıdakilerden hangisidir?

A)Çin-Tibet Dil Ailesi

B)Hint-İran Dilleri

C)Bantu Dil Ailesi

D)Ural-Altay Dil Ailesi

E)Germen Dilleri

16)Aşağıdaki sözcüklerden hangisinin Ural-Altay Dil Ailesi’ne ait bir sözcük olduğu söylenebilir?

A)İstasyon

B)Karanfil

C)Saat

D)Korner

E)Üçgen

17)Aşağıdakilerin hangisinde verilen özellik ayraç inde verilen dil ailesiyle ilgili değildir?

A)Sözcükler tek bir heceden ibarettir.(Tek heceli diller)

B)Köklere yapım ekleri getirilerek yeni sözcükler türetilir(Ekelemeli diller)

C)Kelime türetilirken ya da çekimlenirken kökün içten değiştiği olur(Çekimli diller) 

D)Dil coğrafyası bakımından dünyanın en büyük dil ailesidir(Bantu dilleri)

E)Bu diller arasındaki en belirgin ortaklık,yapı benzerliğidir.(Ural-Altay Dil Ailesi)

18)Dil bilimciler,dilleri sınıflandırırken aşağıdakilerden hangisini esas ölçüt olarak alırlar?

A)Ses ahengi

B)Kökleri

C)Sözcük sayısını

D)Gramer kurallarını

E)Dilin ortaya çıktığı zamanı

19)Tek heceli dillerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)Her sözcük tek bir heceden meydana gelir.

B)Vurguyla sözcüklere çeşitli anlamlar verilir.

C)Bir sözcük farklı görevlerde kullanılabilir.

D)Yeni sözcükler türetilirken kimi zaman yapım eklerinden yararlanılır.

E)Sözcükler,birden çok anlamı karşılayabilir.

20)Aşağıdaki dillerden hangisi ötekilerden farklı bir dil ailesi içinde yer alır?

A)Japonca

B)Bulgarca

C)Rusça

D)Lehçe

E)Hırvatça

21)Eklemeli diller arasında yer alan Türkçe,kökenine göre …… grubunda,çekimli diller arasında yer alan Arapça ise kökenine göre ……. Arasında yer alır.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Çin-Tibet Dil Ailesi,Bantu Dil Ailesi

B)Ural-Altay Dil Ailesi,İran Dilleri

C)Asya Dilleri,Latin Dilleri

D)Hami-Sami Dil Ailesi,Hint-İran Dilleri

E)Ural-Altay Dil Ailesi,Hami-Sami Dil Ailesi

22)Aşağıdakilerin hangisinde dil ve içinde yer aldığı dil ailesi yanlış eşleştirilmiştir?

A)Farsça-Hint Avrupa Dil Ailesi

B)Arapça-Bantu Dil Ailesi

C)Tunguzca-Ural-Altay Dil Ailesi

D)Habeşçe-Hami-Sami Dil Ailesi

E)Çince-Tibet Dil Ailesi

23)Türkçe ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A)Vurgu ile sözcüklere’isim,zamir,edat,fiil’gibi görevler yüklendiği

B)Sözcük türetilirken sözcüğün kökünde ses değişiklikleri olduğu

C)Sami ırkının konuştuğu diller arasında yer aldığı

D)Son ekli bir dil olduğu

E)Dil coğrafyası olarak dünyanın en yaygın dili olduğu

CEVAP ANAHTARI:1-B 2-D 3-B 4-A 5-E 6-C 7-C 8-A 9-A 10-A 11-E 12-C 13-B 14-A 15-D 16-E 17-D 18-B 19-D 20-A 21-E 22-B 23-D

BÖLÜM 5 

TÜRK DİLİNİN TARİHİ GELİŞİMİ VE TÜRKİYE 

TÜRKÇESİ

1)Türk dilinin ilk yazılı belgeleri Bilge Kağan döneminde diktirilen altı kitabeden oluşmaktadır.Bu kitabeler,Moğolistan’ın kuzeyinde,Baykal Gölü’nün güneyinde,Orhun Irmağı Vadisi’ndeki Koşo Saydam Gölü yakınlarında bulunmaktadır.

Bu parçada sözü edilen eser aşağıdakilerden hangisidir?

A)Altın Yaruk

B)Sekiz Yükmek

C)Yenisey Anıtları

D)Orhun Kitabeleri

E)Kutadgu Bilig

2)Türkçenin 7. ve 13. asırlarına değin uzanan dönemine ….. adı verilmektedir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Eski Türkçe

B)Batı Türkçesi

C)Osmanlı Türkçesi

D)Kuzey Türkçesi

E)Doğu Türkçesi

3)Orhun Kitabeleri’yle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Göktürk alfabesiyle yazılmıştır.

B)Türklere ait yazılı ilk edebi metinlerdir.

C)İşlenmiş bir yazı diliyle yazılmıştır.

D)Türk tarihi hakkında önemli bilgiler içermektedir.

E)Çincenin yoğun bir etkisi söz konusudur.

4)Türkçenin bilinen ilk sözlüğü aşağıdakilerden hangisidir?

A)Kutadgu Bilig

B)Atabetü’l Hakayık

C)Divanü Lügati’t Türk

D)Divan-ı Hikmet 

E)Altun Yaruk

5)17. yüzyılda Mahallileşme hareketinin ortaya çıkmasında aşağıdakilerden hangisi daha fazla etkili olmuştur?

A)Şairlerin farklı nazım şekilleriyle ürün verme istemesi 

B)Osmanlı Türkçesi döneminde şiir dilin ağırlaşması 

C)Dilin olanaklarının şiiri yazmaya elverişli olmaması

D)Divan şairlerinin,Türkçeye olan ilgisinin iyice artması

E)Türkçenin gelişerek bir edebiyat dili haline gelmesi

6)Bu dönemin yazı dili Kıpçakçadır.’Gülistan Tercümesi’ve ‘Hüsrev ile Şirin bu dönemin dil özelliklerini yansıtan eserler arasında yer alır.

Bu parçada Türkçenin hangi döneminden söz edilmektedir?

A)Batı Türkçesi

B)Doğu Türkçesi

C)Kuzey Türkçesi

D)Osmanlı Türkçesi

E)Eski Anadolu Türkçesi

7)18.yüzyılın en tanınmış divan şairlerinden biridir.Sanatçı,Damat İbrahim Paşa zamanında ‘Lale Devri’olarak adlandırılan dönemin zevk ve eğlence hayatını şiirlerine canlı bir şekilde yansıtmış,kaside ve gazelleri ile ünlenmiştir.Şiirlerinde İstanbul Türkçesini kullanmış,divan şiirinin yerli bir havaya bürünmesine katkı yapmış,’Mahallileşme’adı verilen akımının öncüleri arasında yer almıştır.

Bu parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

A)Aydınlı Visali

B)Edirneli Nazmi

C)Tatavlalı Mahremi

D)Nedim

E)Şeyh Galip

8)Türkçenin yazılı metinlerinde önceki dönemi için aşağıdakilerde hangisi söylenebilir?

A)Karanlık dönem

B)Sebk-i Hindi 

C)Mahallileşme

D)Çağatay Türkçesi

E)Doğu Türkçesi

9)Türkiye Türkçesi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söyelenemz?

A)Batı Türkçesinin üçüncü dönemini kapsar.

B)Türk Dil Kurumu bu dönemde kurulmuştur.

C)Ortaya çıkmasında Milli Edebiyat akımı etkili olmuştur.

D)Dil,eskisine göre sadeleşmiştir.

E)Mahallileşme akımı bu dönemde başlamıştır.

10)Aşağıdakilerin hangisinde ‘Türk-i Basit’hareketinin temsilcileri birlikte verilmiştir?

A)Şeyh Galip,Nedim,Aydınlı Visali

B)Aydınlı Visali,Edirneli Nazmi,Tatavlalı Mahremi

C)Nedim,Taşlıcalı Yahya,Tatavlalı Mahremi

D)Yirmisekiz Çelebi Mehmet,Edirneli Nazmi,Şeyh Galip

E)Fuzuli,Aydınlı Visali,Tatavlalı Mahremi

11)Milli Edebiyat akımının amaçlarıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)Yazı dili ve konuşma dili arasındaki farklılıkları gidermek

B)Arapça ve Farsçadan Türkçeye giren dil bilgisi kurallarını kaldırmak

C)Türkiye Türkçesine öteki Türk lehçelerinden giren sözcükleri çıkarmak

D)Eserlerin yazımında İstanbul halkının günlük konuşma dilini esas almak

E)Arapça ve Farsça sözcükleri Türkçede söylendiği gibi yazmak

12)….. ,Osmanlı Türkçesi döneminde yazılan eserler arasında yer alır.

Bu cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Kutadgu Bilig

B)Siham-ı Kaza

C)Atabetü’l Hakayık

D)Divan-ı Hikmet

E)Divan ı Lügati’t Türk

13)’Milli bir edebiyat oluşturabilmek için önce milli bir dile ihtiyaç vardır.’görüşünü benimseyen edebi topluluk aşağıdakilerden hangisidir?

A)Tanzimatçılar

B)Servet-i Fünuncular

C)İkinci Yeniciler

D)Yeni Lisancılar

E) Yedi Meşaleciler

14)Ömer Seyfettin tarafından kaleme alınan’Yeni Lisan’adlı makale aşağıdaki dergilerin hangisinde yayımlanmıştır?

A)Özyurt

B)Yedi Meşale

C)Genç Kalemler

D)Servet-i Fünün

E)Türk Yurdu

15)Aşağıdaki yapıtlardan hangisi Çağatay Türkçesinin seçkin örnekleri arasında yer alır?

A)Divan-ı Kebir

B)Risaletü’n Nushiyye

C)Hüsn ü Aşk

D)Garipname

E)Muhakemetü’l Lügateyn

16)Divan edebiyatı,Arap ve Fars edebiyatlarının etkisiyle ortaya çıkmış klasik bir edebiyattır.Bu nedenle kuralcı ve dilli son derece ağır bir edebiyattır.İçlerinde divan şairi Nedim’in de yer aldığı bazı sanatçılar,bu edebiyatın dilini sadeleştirmek amacıyla……akımını başlatmışlardır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Garip

İkinci Yeni

C)Servet-i Fünun

D)Fecr-i Ati

E)Mahallileşme

17)Türk dilinin gelişimiyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Türkçenin yazılı metinlerinin bulunmadığı dönemi’karanlık dönem’olarak isimlendirilir.

B)Anadolu’da bölge ağızlarının ortaya çıkışı Türklerin 11. yüzyıldan itibaren Anadolu’ya yayılmasıyla gerçekleşmiştir.

C)17. Yüzyılda ortaya çıkan’Mahallileşme’hareketinin etkileri Tanzimat’a kadar devam etmiştir.

D)Batı Türkçesi gelişimini’Kuzey Türkçesi’ve ‘Doğu Türkçesi’olmak üzere iki ana koldan sürdürmüştür.

E)Doğu Türkçesi Timur Dönemi’nde ortaya çıkmış ve bu dönemde Çağataycanın seçkin örnekleri verilmiştir.

18) ‘Ülkesini,yüksek istiklalini korumasını bilen Türk milleti,dilini de yabancı diller boyunduruğunda kurtarmalıdır.’sözüyle Atatürk’ün dille ilgili olarak anlatmak istediği aşağıdakilerden hangisidir?

A)Milli değerlerin en önemlisi olduğu.

B)Kurallarının yeniden düzenlenmesi gerektiği

C)Yabancı etkilerden korunarak özgürlüğünü kazanması gerektiği

D)Çağdaşlığın sembolü olduğu

E)Milli benliğini yitiren milletlerin diline sahip çıkamadığı

19)Dilimizin 15.yüzyılın sonlarıyla 20.yüzyılın başlarına kadarki dönemi…..olarak adlandırılır.Bu dönemde Türkçeye İslami kültürün de etkisiyle Arapça v Farsçadan çok sayıda sözcük girmiş,özellikle edebiyat dili ağırlaşmıştır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Eski Anadolu Türkçesi

B)Doğu Türkçesi

C)Kuzey Türkçesi 

D)Osmanlı Türkçesi

E)Eski Türkçe

20)Yedinci ve on üçüncü yüzyıllar arasını içe alan bu dönemde dilimiz,henüz yabancı etkilerden uzaktır.Bu nedenle de ses,biçim ve söz varlığı bakımından oldukça durudur.Dilin bu özellikleri Göktürk,Uygur ve Karahanlı metinlerinde açıkça görülür.

Bu parçadan Türkçenin hangi döneminden ya da kolundan söz edilmiştir?

A)Eski Türkçe

B)Batı Türkçesi

C)Osmanlı Türkçesi 

D)Kuzey Türkçesi

E)Çağatayca

21)’Hüsn ü Aşk’adlı mesnevi hangi dönemin özelliklerini yansıtır?

A)Eski Türkçe

B)Osmanlı Türkçesi

C)Türkmen Türkçesi

D)Azeri Türkçesi

E)Gagavuz Türkçesi

22)Aşağıdakilerden hangisi Batı Türkçesinin çağdaş dönemi içinde yer almaz?

A)Türkiye Türkçesi

B)Gagavuz Türkçesi

C)Türkmen Türkçesi

D)Azeri Türkçesi

E)Osmanlı Türkçesi

CEVAP ANAHTARI:1-D 2-A 3-E 4-C 5-B 6-C 7-D 8-A 9-E 10-B 11-C 12-B 13-D 14-C 15-E 16-E 17-D 18-C 19-D 20-A 21-B 22-E

ÜNİTE DEĞERLENDİRME TESTİ

1)Aşağıdakilerden hangisi bir simgedir?

A)Çakal

B)Kuş

C)Dere

D)Ev 

E)Yol

2) I.Çocukların parklarda oynaması

II.Petrolden çeşitli ürünler elde edilmesi

III.İlkbaharda ağaçların yaprak açması

IV.Meyvelerin güneşte olgunlaşması

Yukaridaki numaralanmış ifadelerden hangileri doğal göstergedir?

A) I ve II

 I ve III

C) II ve IV

D) III ve V

E) I ve V

3)Aşağıdakilerden hangisi iletişimin türleri arasında yer almaz?

A)Dille gerçekleştirilen iletişim

B)Simgeyle gerçekleştirilen iletişim 

C)Sembollerle gerçekleştirilen iletişim 

D)Jest ve mimiklerle gerçekleştirilen iletişim

E)Çalışarak gerçekleştirilen iletişim

4)Aşağıdaki seçeneklerin hangisindeki açıklama,parantez içinde verilen kavrama uygun değildir?

A)İletişimin gerçekleştiği ortamdır.(Bağlam)

B)Göndericinin,iletiyi alıcıya gönderirken kullandığı yol veya araçtır.(Dönüt)

C)Duygu ve düşüncelerin iletildiği kişi veya topluluktur.(Alıcı)

D)İletiye verilen her çeşit yanıttır.(Geri bildirim)

E)Duygu,düşünce ve isteklerin aktarılmasını gerçekleştiren kişi ya da topluluktur.(Gönderici)

5)Çok tecrübeli rehber eşliğinde Çanakkale gezisi düzenledik.Rehberimiz,gezi sırasında o dönemde yaşanan olaylar hakkında ayrıntılı bilgiler verdi.

Bu parçaya göre,sözü edilen rehber aşağıdaki kavramlardan hangisiyle nitelendirilebilir?

A)Dönüt

B)Gönderici(Kaynak)

C)Geri bildirim

D)Bağlam

E) Alıcı

6)Melih:Soyut isimlere örnek verir misin ?

Ayhan:’Hüzün,duygu,sis,neşe

Melih:Bunların biri dışında hepsi soyut isim.

Ayhan:Peki,bunlardan hangisi soyut isim değil.

Melih:’Sis’sözcüğü, görme duyusuyla algılanan bir varlığı karşıladığı için somut isimdir.

Bu parçaya göre Melih ve Ayhan,sırasıyla aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilebilir?

A)Kanal-İleti

B)Bağlam-Dönüt

C)Geri bildirim kanalı

D)Gönderici-Alıcı

E)Alıcı-Bağlam

7)Amacı belli olmayan,istem dışı ortaya göstergelere denir.Bu göstergelerde gösteren ve gösterilen arasındaki ilişki nedenseldir.Örneğin bütün sokak lambalarının yanması,akşamın olduğunu gösterir.

Bu parçada aşağıdaki dil göstergelerinin hangisinden söz edilmiştir?

A)belirti

B)doğal gösterge

C)şifre 

D)ikon

E)simge

8)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil,kanalı kontrol işlevinde kullanılmıştır?

A)Hazırladığımız yardım malzemeleri zamanında Gölcük’e ulaştırılabildi mi?

B)Bugüne kadar kendi başına çalışıp bir işi bitirebildiğini görmedim.

C)Eskiden bu bölgede binlerce yaban keçisi ve geyik yaşarmış.

D)Tiyatro,bir toplumu eğitmek için en kestirme yollardan biridir.

E)Çevre kirliliğinin hızla artması bütün canlıların yaşamını tehlikeye sokuyor.

9)Yarım saat ya da bir saat için bir başkasının kimliğine bürünmek,bizi dar benliğimizden kurtarır.Başkalarını anlamaya çalışmak bizi anlayışlı kılar.Tiyatro,bir hoşgörü okuldur.Fakat tiyatronun gençlik terbiyesi bakımından en önemli tarafı,’beraberce güzel eserler ortaya koyma çabası’dır.Tiyatro,en azından ben on genci,aynı oyun içinde birbirine uymaya,rol almaya,hizmet etmeye zorlar.Beraberce oynanan bir oyunda perdenin ipini çekmenin bile zevki ve heyecanı vardır.

Bu parçada dil hangi işlevde kullanılmıştır?

A)Heyecana bağlı işlev

B)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

C)Dil ötesi işlev

D)Kanalı kontrol işlevi

E)Göndergesel işlev

10)……. Bir ileti,dilin göndergeyi olduğu gibi ifade edecek şekilde düzenlenerek oluşturulmuştur.Diğer bir ifadeyle dilin bilgi verme işlevidir.Dilin bu işlevinden özellikle öğretici metinlerde yararlanılır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirlmelidir?

A)Kanalı kontrol işlevi

B)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

C)Dil ötesi işlev

D)Göndergesel işlev 

E)Kanalı kontrol işlevi

11)Aşağıdakilerden hangisi dil dışı göstergelerden biri değildir?

A)Simge

B)Belirtke

C)Kanal

D)İkon

E)Belirti

12)’Bölük,kalk!’cümlesinde dilin hangi işlevde kullanıldığı söylenebilir?

A)Kanalı kontrol işlevi

B)Alıcıyı harekete geçirme işlevi

C)Göndergesel işlev

D)Sanatsal işlev

E)Dil ötesi işlev

13)Dille ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Evrensel niteliklere sahiptir.

B)Dil ile kültür arasında sıkı bir bağ vardır.

C)Dil bozulursa kültür değerleri de bundan zarar görür.

D)Kültürel birikimler dil aracılığı ile geleceğe aktarılır.

E)Kültür alanındaki bozulmalar dile yansır.

14)Bir dilin tarihsel,bölgesel,siyasal sebeplerden dolayı ses,yapı ve söz dizimi özellikleriyle ayrılan koludur.Dilin bu bölümü,yazılı metinlerde incelenmeyen karanlık dönem olarak ifade edilen tarihsel süreçte ortaya çıkmıştır.Dilin bu bölümü,ayrıldığı dilden hem ses hem biçim yönüyle farklılıklar gösterir.

Bu parçada ana dilin hangi bölümünden söz edilmiştir?

A)Şive

B)Ağız

C)Lehçe

D)Alfabe

E)Yazı dili

15).......,asıl unsur sözcüklerin kökleri ve ekleridir.Ekler,tek veya çok heceli olabilmektedir.Bu dil ailesi içinde yer alan diller,ön ekli diller ve son ekli diller olarak ikiye ayrılır.’Japonca,Korece,Mançurca’gibi diller bu dil grubunun içinde yer alır.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)Eklemeli dillerde

B)Hint dillerinde 

C)Sami dillerinde

D)Bantu dillerinde

E) Tek heceli dillerde

16)Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde aynı dil ailesi içinde yer alan diller birlikte verilmiştir?

A)İbranice,Sırpça,Romence

B)Rusça,Sırpça,Mançurca

C)Türkçe,Korece,Lehçe

D)Romence,İbranice,İspanyolca

E)İtalyanca,Romence,Yunanca

17)Bu dönem,Türk dilinin yazılı belgelerle takip edilebilen çağıdır ve Göktürkler ile Uygurlar tarafından verilen ürünleri kapsar.Bu dönemin metinlerinde yalın ve yabancı etkilerden uzak bir dil kullanıldığı görülmektedir.

Bu parçada Türk dilinin hangi döneminden söz edilmektedir?

A)Eski Türkçe

B)Doğu Türkçesi

C)Karanlık Dönem 

D)Kuzey Türkçesi

E)Eski Anadolu Türkçesi

18)Çekimli dillerle ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)Kök ve ekler vardır.

B)Sözcük türetilirken kök,içten değişikliğe uğrar.

C)Bu dillerin kimilerinde kök,türetme sırasında tamamen tanınmaz bir hale gelir.

D)Bu dillerin bazılarında kökte bir değişme olmadığı için kökle ek arasındaki türetmeyle ilgili ilişki çok belirgindir.

E)’İbranice,Moğolca,Tunguzca’çekimli diller arasında yer alır.

19)Fuzuli,Bağdat’ın fethi sırasında Kanuni Sultan Süleyman’a kasideler sunmuş,bunun üzerine kendisine vakıflar eliyle maaş bağlanmıştır.Ancak Fuzuli,bu maaşı alamamıştır.Bunun üzerine dokunaklı bir eleştiri örneği olan ünlü mektubunu yazmıştır.Şair,bu mektubunda,o dönemin resmi dairelerindeki yanlış tutum ve davranışları gözler önüne sermiştir.Sanatçının,mektubundaki ‘Selam verdim rüşvet değildir deyu almadılar’sözü ile adeta devirde yaşanan olumsuz tutum ve davranışlara dikkat çekmiştir.

A)Hüsn ü Aşk 

Şikayetname

C)Siham-ı Kaza

D)Divan-ı Kebir

E)Leyla ile Mecnun

20)Üstte mavi gök,altta yağız yer kılındıkta,ikisi arasında insanoğlu kılınmış.İnsanoğlunun üzerine ecdadım Bumin Kağan,İstemi Kağan oturmuş.Oturarak,Türk milletinin ilini töresini tutuvermiş,düzenleyivermiş.Dört taraf hep düşman imiş.Ordu salarak dört taraftaki milleti hep almış,hep tabi kılmış.Başlıya baş eğdirmiş,dizliye diz çöktürmüş.Doğuda Kadırkan ormanına kadar,batıda Demir Kapı’ya kadar kondurmuş.Türk ,Oğuz beyleri,milleti,işitin:Üstte gök basmasa,altta yer delinmese,Türk milleti,ilini töreni kim bozabilecekti ki?

Bu parçada Türk dilinin hangi dönemiyle ilgili dil özellikleri ağır basmaktadır?

A)Batı Türkçesi

B)Kuzey Türkçesi

C)Doğu Türkçesi

D)Eski Türkçe

E)Eski Anadolu Türkçesi

21)İstanbul ağzının,Türkçenin yazı dili olması gerektiğini savunan edebi topluluk aşağıdakilerden hangisidir?

A)Beş Heceliler

İkinci Yeniciler

C)Milli Edebiyatçılar

D)Yedi Meşaleciler

E)Servet-i Fünuncular

CEVAP ANAHTARI: 1-A 2-D 3-E 4-B 5-B 6-D 7-A 8-A 9-E 10-D 11-C 12-B 13-A 14-C 15-A 16-E 17-A 18-E 19-B 20-D 21-C

 

BÖLÜM 6 

SÖYLEYİŞ VE TELAFFUZ

1)Konuşma esnasında peşi peşine söylenen sesler aynı düzeyde değildir;sesler durmadan alçalır,yükselir buna …….. denir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)vurgu

ünsüz benzeşmesi

C)ulama

D)ünlü daralması

E)tonlama

2)Doğal söyleşinin bozulması aşağıdakilerden hangisine neden olur?

A)Boğumlamaya 

B)Yapmacık söyleyişe 

C)Duraklamaya

D)Tonlamaya

E)Yumuşamaya

3)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde vurgu,zaman kavramı üzerindedir?

A)Bugün bütün öğrenciler konferans salonunda toplanacakmış.

B)Ağrı Dağı’na tırmanan dağcıların hepsi yarın dönecekmiş.

C)Babamlar,uzun zaman bu tarihi kasabada oturmuş

D)Bundan sonra kimlik kartını almadan dışarı çıkmayacağım.

E)Askeri birlikler,hafta sonunda büyük bir tatbikat yapacakmış.

4)Aşağıdaki dizelerin hangisinde ‘ulama’ya bir örnek vardır?

A)Kapar perdeleri sonuna kadar

B)Yıldızlar çamlara değer de geçer

C)Yollara dizilmiş tığ gibi çamlar

D)Gün buradan başını eğer de geçer

E)Gözyaşların anıyormuş eski günleri

5)Ara vermeden konuşmak mümkün değildir.Konuşma sırasında belli aralıklarla ve uygun yerlerde durarak nefes almaya gereksinim vardır.Bunun da söz söylemenin doğallığı içinde yapılması gerekir.Soluksuz ve ara vermeden yapılan bir konuşma,monotonluğa neden olur,anlamayı zorlaştırır.Her cümle kendi içinde bir anlam bütünlüğü taşıdığından,soluğumuz tükendiğinde yeniden bir süre durup nefes almamız gerekir.

Bu parçada aşağıdakilerin hangisinden söz edilmektedir?

A)Boğumlamadan 

B)Vurgudan

C)Tonlamadan

D)Duraklamadan

E)Ulamadan

6)Aşağıdaki yer adlarının hangisinde vurgu ilk hecededir?

A)Palandöken 

Çanakkale

C)Kütahya

D)Silifke

E)Kayseri

7)Öğüt çok az iyi karşılanır ve asıl ona gereksinim duyanlar ondan en az hoşlanırlar.

Yukaridaki cümlede kaç yerde ulama vardır?

A)1

B)2

C)3

D)4

E)5

8)Her şey ona karşı durur

Güneş yakar,kış dondurur

Bazı tutar kanadından

Bir fırtına yere vurur.

Bu dörtlükte kaç yerde ulama vardır?

A)1

B)2

C)3

D)4

E) 5

9)Buraya kadar yalnız mı geldiniz?

I

Diyarbakır,son yıllarda oldukça gelişmiş

II

İzmir ile Aydın arası kaç kilometre?

III

Durgun suda balık avlamak kolaydır.

IV

Bize:’Halinize şükredin!’diyordu.

V

Yukaridaki numaralanmış sözcüklerin hangisinde vurgu sözcüğün son hecesindedir?

A) I

 II

C) III

D) IV

E) V

10)Aşağıdaki atasözlerin hangisinde birden fazla ulama vardır?

A)Eşeğin kuyruğunu kalabalıkta kesme;kimi uzun der,kimi kısa.

B)Karga kekliği taklit edeyim derken kendi yürüyüşünü şaşırmış.

C)Köylü misafir etmeyiz demez,konacak konak yoktur der.

D)Kısmet ise gelir Hin’ten,Yemen’den,kısmet değilse ne gelir elden

E)İnsan,bilmediğini ayağının altına alsa başı göğe erer.

11)Aşağıdaki sözcüklerin hangisinde vurgu ilk hecede değildir?

A)Simsiyah

Çankırı

C)Bomboş

D)Şimdi

E)Denizli

12)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde vurgu nesne üzerindedir?

A)Onları kısa süre sonra kasabaya ulaştırdı.

B)Köyümüzde üzümleri sonbaharda toplarız.

C)Bugün çocuklara birer roman aldım.

D)Bavulları bahçe kapısının önüne koymuş.

E)Ceviz fidanlarını bizim bahçeye dikiyordu.

13)Bir cümlede ünsüzle biten sözcükten sonra ünlüyle başlayan bir sözcük gelirse,bu sözcüklerin birbirine bağlanarak okunmasına ……. adı verilir.

Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)tonlama

B)vurgu

C)ulama

D)boğumlanma

E)duraklama

14) I.Süt beyaz bir martıyım açıklarda

II.Gemilere ben yol gösteriyorum

III.Buğday ve ilaç yüklü gemilere

IV.Bir kanat vuruşta bulutlardayım

V.Bir süzülüşte vatanım dalgalar

Yukaridaki dizelerin hangisinde ulama vardır?

A) I

 II 

C) III

D) IV

E) V

15)Vurguyla ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A)’Sözcük vurgusu’ve’cümle vurgusu’olmak üzere iki tür vurgu vardır.

B)Bir sözcükteki kimi hecelerin,diğerlerinden daha baskılı söylenmesine sözcük vurgusu adı verilir.

C)Pekiştirilmiş sözcüklerde vurgu ilk hecede bulunur.

D)Olumsuzluk eki,vurguyu kendinden önceki heceye aktarır.

E)Yer adlarında vurgu genellikle son hecededir.

16)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde vurgu ilk hecededir?

A)Edirne

B)Almanca

C)Kardeşçe

D)Çünkü

E)Malatya

17)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ulama yoktur?

A)Başarılı kompozisyon yapabilmenin birinci koşulu çok kitap okumaktır. 

Çok konuşan biri,sürekli özür dilemek zorunda kalır. 

C)İşlerini bugüne kadar kimseden yardım almadan yürüttü.

D)Dilimin ucuna gelen şeyleri bir türlü söyleyemedim.

E)Ufkunun genişliği sayesinde sorunların üstesinden gelmişti.

18)Aşağıdaki dizelerin hangisinde ulama yoktur?

A)O,beyaz bir kuştu,uzun kanatlı

B)Ardından ışıktan bir iz bıraktı.

C)Yel gibi dağları aştı bir atlı

D)Arkada bir engin deniz bıraktı

E)Uzaktan gelirken derin akisler

19)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘ek fiil’vurguyu kendinden önceki heceye aktarmıştır?

A)Ahmet,birkaç gün sonra yanınıza mı geldi?

Çocuklar akşama kadar parkta oynuyor.

C)Kimseye söylemeden buradan ayrıldı.

D)Sizindir bütün bu gördüğünüz bahçeler

E)En sevdiğim saatim dün kayboldu

20)Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde vurgu ikinci hecededir?

A)Kargalar dere kenarında upuzun kavaklara yuva yapmıştı.

B)Silifke,ülkemizde nar yetiştiriciliğinde söz sahibi bir beldemizdir.

C)İstanbul,dünyanın en ünlü şehirler arasında yer alıyor.

D)Artvin,ülkemizin rakımı en yüksek şehirlerinden biridir.

E)Böyle sıcak bir havada akşama kadar bahçede çalıştın mı?

21)…….,konuşma organları olan dudak,dil damak,yanaklar ve alt çene ile boğazın birlikte çalışarak ses çıkarmasıdır.Eğer buna dikkat edilmezse,konuşan kişinin söyledikleri anlaşılmadığından,bu kişi sözlerini sürekli yinelemek zorunda kalır.

A)Kaynaşma

B)Vurgu

C)Ulama

D)Boğumlanma

E)Tonlama

22)Peki dediğimi yapma bakalım!

Altı çizili sözün bu cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

A)Üzüntü

B)Sevinç

C)Kaygı

D)Abartma

E)Tehdit

23)Aşağıdaki dizelerden hangisinin durakları 4+4+3 şeklinde düzenlenmemiştir?

A)Dünya malı görünmüyor gözüme

B)Eğerleyin kır atımın ikisin 

C)Fethedeyim lalaların hepisin

D)Bugün çay bulandı yarın durulmaz

E)Kar’acaoğlan ben korkarım haramdan

24)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birden fazla ulama vardır?

A)Donkişot,gördüğü her şeyi,hayal ettiği hain kişilere benzetir.

B)Ona göre yel değirmenleri kötülük eden devler,koyun sürüleri ordudur.

C)Bundan dolayı onlarla savaşmaya kalkışır;bu da onu gülünç yapar.

D)Karşılaştığı insanlar onu küçümserler,onunla alay ederler.

E)Bu roman karamanı diyar diyar dolaşır ve kahramanlığını göstermek için çaba harcar.

CEVAP ANAHTARI:1-E 2-B 3-B 4-E 5-D 6-E 7-E 8-A 9-A 10-D 11-E 12-C 13-C 14-A 15-E 16-D 17-B 18-A 19-D 20-B 21-D 22-E 23-D 24-D

BÖLÜM 7

TÜRKÇENİN SESLERİ VE ÖZELLİKLERİ

1)Ne zaman kara yüzü göreceğim,ne zaman

Bir ümit dağılıyor çıkan her nefesimden

Batacağım galiba bir limana varmadan

Ne zaman kara yüzü göreceğim,ne zaman

Bu dizlerde büyük ünlü uyumuna uymayan kaç sözcük vardır?

A)1

B)2

C)3

D)4

E)5

2)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yöresel bir söyleyiş söz konusudur?

A)Ülkemiz,bitki çeşitliliği bakımından son derece zengindir.

B)Piyesten önce öğrenciler,Antep yöresine ait oyunlar oynadılar

C)Annem,biraz önce aşane de bayram için baklava hazırlıyordu.

D)Yazarın,olanakları sınırlı olmasına rağmen romanda başarılı olduğunu görüyoruz. 

E) Ege Bölgesi’nde bol miktarda incir,üzüm ve zeytin yetiştirilir.

3)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde Türkçe olduğu halde,büyük ünlü uyumuna uymayan bir sözcük kullanılmıştır?

A)Amazon ormanlarında çok büyük goriller yaşıyormuş.

B)Televizyon dizileri tiyatronun gelişimini olumsuz yönde etkiler mi? 

C)İyi performans gösteren bir oyuncu her zaman başarılı olur.

D)Tren istasyonda durunca yolcular vagonlara akın etti.

E)Dün akşam kardeşi ile Sarayburnu’na gitmişlerdi.

4)Dünyada istediği kadar zamanı olan biri bile yılda yaklaşık yirmi cilt kitap 

I II III IV V 

okur. 

Yukaridaki numaralanmış sözcüklerden hangileri büyük ünlü uyumuna uymaz?

A) I ve II

 I ve III

C) II ve IV 

D) III ve V

E) I ve V

5)Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde geniş ünlü kullanılmamıştır?

A)Başkalarını mutlu etmek istiyorsanız,işe önce kendinizden başlamalısınız.

B)El elden üstün olduğu gibi,her zaman iyinin de iyisi vardır.

C)Daha iyiye ulaşmak için canla başla çalışmak gerekir.

D)Bir yazar,ne kadar iyi olursa olsun,onun da daha iyi olması mümkündür.

E)Düzenli olarak okumayan biri konuşmalarında inandırıcı olamaz.

6)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem küçük ünlü uyumuna hem büyük ünlü uyumuna uymayan sözcükler birlikte kullanılmıştır?

A)Deneyimli insan,en zor sorunlara bile çözüm bulur.

B)Askerler yağmur altında tatbikata devam ediyordu.

C)Çalışmayı göze alan biri hiçbir zaman sıkıntı yaşamaz.

D)Roman okurken zaman zaman notlar almak faydalı olur.

E)Havuç,göz sağlığı için son derece faydalı bir sebzedir.

7)Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde bütün sözcükler ünlü uyumuna uyar?

A)Ana gibi yar,Bağdat gibi diyar olmaz.

B)Ateş olmayan yerden duman çıkmaz.

C)Lafla peynir gemisi yürümez.

D)El için kuyu kazan,evvela kendi düşer. 

E)Akarsuya inanma,el oğluna dayanma.

8)Aşağıdaki sözcüklerden hangisi büyük ünlü uyumuna uymaz?

A)Ağaçların

B)Bölgelerimizde

C)Sıcakta

D)Kemanını 

E)Sürgünde

9)Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde küçük ünlü uyumuna uymayan bir sözcük kullanılmıştır?

A)Ak gün ağartır,kara gün karartır.

Öküze boynuzu yük olmaz.

C)Kedinin boynuna ciğer asılmaz.

D)Gelen geçer,konan göçer.

E)Her horoz kendi çöplüğünde öter.

10)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde küçük ünlü uyumuna uymayan sözcük yoktur?

A)Doktor,sırada bekleyen bütün hastaları muayene etti.

B)Kaptan,bütün sorumluluğun kendisinde olduğunu biliyordu.

C)Okulumuzun korosu kahramanlık temalı şarkılar söyledi.

D)Yolcular,çamura saplanan dolmuşu hareket ettirmeye çalışıyordu.

E)Babam yıllarca kömür madeninde çalıştıktan sonra emekli oldu.

11)Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi küçük ünlü uyumuna uymaz?

A)Leylekler,baharla birlikte köyümüze gelir,yuvalarını yapardı.

B)Odasına gittiğim sırada hüngür hüngür ağlıyordu.

C)Kışı rahat geçirmek için önceden hazırlık yapmak gerekir.

D)Kendine güvenen biri,en zor koşullarda bile başarılı olur.

E)Komşular arasında iletişim iyi olursa mahalle halkı rahat eder.

12)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük ünlü uyumuna uymayan bir ek kullanılmıştır?

A)Kitap okumak için kütüphaneye giderdi.

B)Zor günlerinde herkese yardımcı olurdu.

C)Başkası için kendisini ateşe atmazdı.

D)Ondaki şans kimsede yoktur.

E)Misafirlerini üst katta ağırlamayı severdi.

13) (I)Alagünde yola çıkan dağcılar,çok geçmeden Erciyes’in eteklerine ulaştılar.(II)Burada yarım saat kadar mola veren dağcılar,çaylarını içtikten sonra tırmanışa geçtiler.(III)Beş yüz metre tırmandıktan sonra ikinci bir mola daha verdiler.(IV)Bu sırada hava bozmuştu.(V)Bu nedenle tırmanışa ara verdiler ve geceyi geçirmek üzere bulundukları yere kamp kurdular.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde yerel söyleyiş söz konusudur?

A) I

 II

C) III

D) IV

E) V

14)Kimi sözcüklerin telaffuzu ile yazımı birbirinden farklıdır.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde buna dikkat edilmemesi yazım yanlışına neden olmuştur?

A)Her zaman yoklama yapar,derse gelmeyenleri belirlerdi.

B)Sorunların üstünü örterek yaşamı kolaylaştıramazsınız.

C)Ayrılık acısı,zamanla hemen herkesin verimini düşürür.

D)Konuştukları ile yaptıkları birbirini tutmayanlarla arkadaşlık etmezdi.

E)Hediyeleşmek,insanlar arasındaki dostluğu güçlendirir.

15)Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde küçük ünlü uyumuna uymayan bir sözcük vardır?

A)Sakınılan göze çöp batar.

B)Yazın başı pişenin,kışın aşı pişer.

C)Karpuz kökeninde büyür.

D)Doğru söz yemin istemez.

E)Sen bilirsin deyince kavga olmaz.

16)Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde büyük ünlü uyumuna uymayan sözcükler birlikte verilmiştir?

A)Kervan-halamgil

B)Elektrikçi-kurban

C)Temizlikçi-sıradan

D)Köprü-ağlarken

E)Akşamleyin-bendeki

17)Samanyolu sarı altın tozundan bir bulut gibi göğün bir yanından öbür yanına uzanıyordu.Yürüdü yürüdü.Kentten mandıralara giden yolun geçtiği tahta köprüde durdu.Kenara dayandı.Geniş derenin dibine yansıyan yıldızlar,ışıktan çakıl taşları gibi parlıyordu.Karanlık top söğütlerde bülbüller ötüyordu.

Bu parçada büyük ünlü uyumuna aykırı kaç sözcük kullanılmıştır?

A)1

B)2

C)3

D)4

E)5

18)Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisinde ünlülerin tümü düz-geniş ünlüdür?

A)Karamsarlığa kapılmayan biri için her gün mutluluk getirir

İlerlemek isteyen bir yazar,sık sık öz eleştiri yapmalıdır.

C)Çok geniş bir ovası olan bu ilimiz hızla kalkınıyor.

D)Gümrükten geçebilmek için saatlerce dil dökmek zorunda kalmış.

E)Çocuklar,bahçede otlayan kuzuyu bir ağaca bağlamışlar.

19)Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde,altı çizili sözcüklerin her ikisi de küçük ünlü uyumuna uymaz?

A)İyilik yapan biri,yaptığı bu iyilikten dolayı karşılık beklemez.

B)Başarısızlık,insana başarıdan daha fazla şey öğretir.

C)Halkımızın büyük bir bölümü hamur işi yemekleri çok sever.

D)Okulun bahçesinde horon tepen gençler doyasıya eğleniyordu.

E)Okulumuzda benden daha iyi kompozisyon yazan arkadaşlarım da var.

20)Aşağıdaki sözcüklerden hangisi büyük ünlü uyumuna uymayan bir ek almıştır?

A)Tabiattan

B)Akşamleyin

C)Politikacı

D)Kamelyada

E)Dikkatsizce

21)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük ünlü uyumuna uymayan bir sözcük vardır?

A)Bu dar ahşap sokak,bulunduğu semtin adını almıştır.

B)Her pencerenin bir köşesinde çiçek saksıkları görürsünüz.

C)Gaz sandıkları da öbek öbek fesleğenlerle doludur.

D)Mahalle kadınları ise sık sık balkonlara çıkıp konuşurlar.

E)Yardımlaşmanın hat safhaya çıktığı bu semtte huzur vardır.

22)Onu ilk defa ağlarken görüyordum.

Bu cümlede altı çizili sözle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)Büyük ünlü uyumuna uymadığı

B)Geniş ünlülere örnek olduğu

C)Bütün ünlülerin düz ünlü olduğu

D)Büyük ünlü uyumuna uymayan ek aldığı 

E)Sadece kalın ünlülere örnek olduğu

23)Dünya sönmüş başucumda

I

Bir türlü gözümden gitmez

II

Ne gurbetlere düşmüşüm

III

Sorma nelerden olmuşum

IV

Nelere etmişim veda

V

Yukaridaki numaralanmış sözcüklerden hangileri büyük ünlü uyumuna uymaz?

A) I ve II

 I ve III

C) II ve IV

D) III ve V 

E) I ve V

24)Aşağıdaki sözcüklerden hangisi küçük ünlü uyumuna uyar?

A)Dinliyor

B)Barolar

C)Ormancı

D)Salonumuz

E)Banyonda

CEVAP ANAHTARI:1-B 2-C 3-E 4-E 5-A 6-B 7-C 8-D 9-E 10-E 11-B 12-D 13-A 14-A 15-C 16-A 17-C 18-E 19-D 20-B 21-D 22-E 23-B 24-C 

BÖLÜM 8

TÜRKÇENİN SESLERİ VE ÖZELLİKLERİ

1)Gözlerinde aksi bir derin hiçin

Kanadın yayılmış çırpınmak için

Bu kış yolculuk var diyorsa için

Beni de beraber al anneciğim

Bu dizelerde aşağıdaki ses olaylarından hangisinin örneği yoktur?

A)Ulama

Ünlü daralması

C)Ünsüz yumuşaması

D)Ünlü düşmesi

E)Ünsüz benzeşmesi

2)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kaynaştırma ünsüzüne örnek gösterilemez?

A)Şemsiyesini unuttuğu için yine ıslanmış.

B)Topladığımız meyveleri ikişer ikişer paylaştık.

C)Evin tam ortasında büyük bir masa vardı.

D)Çocuk aşağıya doğru hızla koşuyordu.

E)Karnı doyanın gözü tok olurmuş.

3)Ateşten zehrini tattım bu okun

Bir anda kül etti can elmasımı

Sanki burnum,değdi,burnuna yokun

Kustum,öz ağzımdan kafatasımı

Bu dizlerde ünsüz benzeşmesine örnek gösterilebilecek kaç sözcük vardır?

A)1

B)2

C)3

D)4

E)5

4)Aşağıdakilerin hangisinde aldığı ekten ötürü büyük ünlü uyumuna uymayan bir sözcük vardır?

A)Yolda yürürken ayağına bir şey takılmıştı.

B)Yazın teyzemgil bizi ziyarete gelecek.

C)Kentin en güzel yerlerini geziyoruz.

D)Geceleyin çocuğun karnı ağrımaya başladı.

E) Dünkü olayın etkisinden henüz kurtulamadım.

5)Ünlü ile başlayan bir ek getirildiğinde aşağıdaki sözcüklerin hangisinde hece düşmesi görülür?

A)Oğlak

B)Ağaç

C)Gönül

D)Hukuk

E)Vatandaşlık

6)Yayılır karanlık sisler engine

Korkarım,bakamam sana ben yine

Yıllarca dalardım solgun rengine

Güneşten nur uman gözler yanmasa

Bu dizelerde ünsüz değişimine örnek gösterilebilecek kaç sözcük vardır?

A)1

B)2

C)3

D)4

E)5

7)Aşağıdaki dizelerin hangisinde,büyük ünlü uyumu kuralına uymayan bir sözcük vardır?

A)Herkes koşar,zıplar,ben yürüyemem

B)Gönlüm ne dertlidir ne de bahtiyar

C)Sanıyorum, her sokak başını kesmiş devler

D)Ona sor,gidenlerden kalan şey neymiş elde

E)Sokaktayım,kimsesiz bir sokak ortasında

8)Aşağıdaki dizelerin hangisinde ulama yoktur?

A)İsterseniz hayat aşını verin

B)Akşamı getiren sesleri dinle

C)Saçının en titrek teline düştü

D)Ey akıl,nasıl delinmez küfen

E)Her sabah başka bahar olsa da ben usandım

9)Sonunda süreksiz sert ünsüzlerden (p,ç,t,k)biri bulunan sözcük,ünlü ile başlayan bir ek aldığında sondaki sert ses yumuşar.

Aşağıdaki sözcüklerden hangisi bu kurala uymaz?

A)Ağaç

B)Sokak

C)Yurt

D)Kitap

E)Tek

10)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünsüz türemesine örnek gösterilebilir?

A)Başkaların acı çekmesinden haz duyacak değilim.

İçimde,kötü bir şey olacakmış gibi bir his var.

C)Yetim hakkı yemek,pek hayırlı bir iş değildir.

D)Toplumun,bireyin hukukuna sahip çıkması gerekir.

E)Çocukken edilen davranışlar kalıcı oluyor

11)Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki altı çizili sözcük ek alırken bu sözcüğün ünsüzlerinden biri düşmüştür?

A)Siz televizyon izlerken benim uykum geldi.

B)Sararan yapraklar yavaş yavaş yere düşüyor.

C)Kazayı küçük sıyırıklarla atlattığı için haline şükretti.

D)Karnı acıkan çocuklar hemen kantinin yolunu tuttu.

E)Küçücük bir çocuğun yapabileceği şeyler değildi bunlar.

12)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü türemesine örnek gösterilebilir?

A)Küçücük elleriyle annesine çiçek topluyor.

B)Ufacık boyuyla basket oynamaya çalışıyor.

C)Biricik çocuğuyla bile yeterince ilgilenemiyor.

D)Minicik parmaklarıyla flüt çalıyor.

E)Kısacık bir hikaye anlatacığım size.

13)Üleştirme sayı sıfatlarında kullanılan kaynaştırma harfi’ş’dir.

Aşağıdakilerin hangisindeki altı çizili sözcük buna örnek gösterilemez?

A)Hepinize ikişer kalem aldım.

B)Her sınıftan altışar kişi gönderdin.

C)Size yedişer gün izin veriyorum.

D)Bu belgeden yetmişer adet çoğaltın.

E)Sınıflar bu yıl yirmişer kişi olacakmış.

14)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünsüz benzeşmesine örnek gösterilemez?

A)Ulusumuz yıllardır manevi değerlerimizi korumuştur.

B)Burada herkes birbirini tanır,severdi.

C)Zengin olmasına rağmen gösterişten uzak yaşam sürdü.

D)Evler birbirine saygı duyulan bir anlayışla inşa edilmişti.

E)Sıramda oturan çocuk beni görünce renkten renge girdi.

15)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde herhangi bir ses olayı yoktur?

A)Sahilde küçük bir kulübe varmış.

Ülkemizdeki enflasyon yükselmesi durdu.

C)Benim ömrüm de bu kitapları okumakla geçti.

D)Anlattığım olayları dikkatle dinliyorlardı.

E) Bu sınava kardeşimle ben de girmek istiyoruz.

16)Türkçede,ad tamamlamalarında kaynaştırma sesleri’n’ve ‘s’dir.

Aşağıdaki sözcüklerden hangisiyle bir ad tamamlaması yapılırken bu kurala uyulmaz?

A)ova

B)açı 

C)kara

D)su

E)ev

17)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü düşmesine örnek gösterilebilir?

A)Evin dış görünüşü,içi kadar güzel değil.

B)Evin küçücük bahçesine bir de havuz yapmışlar.

C)Geceleri uyuyamadığı zaman deniz kenarında dolaşır.

D)Boyunun kısa olduğundan rahatsız olduğu belli.

E)Yıllardır kahrını çeken atın ölümü,onu bir hayli sarsmıştı.

18)Sabahleyin gökyüzü parlak,ufak açıktı

Güneşli bir havada yaylımız yola çıktı

Bu gurbetten giden yolun üstünde

Ben üç mevsim değişmiş görüyordum üç günde

Bu dizelerde aşağıdaki ses olaylarından hangilerine örnek gösterilebilir?

A)Ünsüz türemesi-ünlü daralması

Ünlü türemesi-ünsüz yumuşaması

C)Ünsüz benzeşmesi-ünsüz düşmesi

D)Kaynaştırma ünsüzü-ünlü daralması

E)Ünsüz yumuşaması-ünsüz benzeşmesi

19)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlü daralmasına örnek gösterilemez?

A)O fotoğrafı yıllardır saklıyorum.

B)Eşyaları kamyona yüklüyorlar.

C)Kitaplarımı kendim taşıyorum.

D)Eski romanlardan birini arıyorum.

E)Sınıfı tören için süslüyorum.

20)Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki altı çizili sözcükte kaynaştırma ünsüzü yoktur?

A)Öğrencileri altışar kişilik gruplara ayırdık. 

B)Senin kitabını masada görmüştüm ben.

C)Onun evini hepimiz merak ediyorduk.

D)Sabahları ilk işi odayı havalandırmaktır.

E)Çocuğun çantası ağzına kadar doluydu.

21)Benim memleketim yanar,kavrulur şimdi

Tarlalarda başaklar sararmıştır

Yel esmez,yaprak kımıldamaz ağaçta

İnsanlar yağmur diye göğe el açmıştır

Bu dizelerde aşağıdaki ses olaylarından hangisinin örneği yoktur?

A)Ünlü düşmesi

B)Darlaşma

C)Ünsüz benzeşmesi

D)Ulama

E)Ses türemesi

 

22)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünsüz türemesine örnek olabilecek bir kullanım yoktur?

A)Her konuda hakkını mutlaka arardı.

B)Bu sırrımı sadece sana açıyorum.

C)Affınıza sığınarak sözünüzü kesiyorum.

D)Çocukların sesini almasını istiyordu.

E)Sorunun bir şıkkını iyi görememişim.

23)Aşağıdakilerden hangisinde ünlü daralmasına örnek olabilecek bir sözcük vardır?

A)Arkadaşımın beni aramasını bekliyorum.

B)Yarın okuldan sonra kütüphaneye gideceğiz.

C)Gençlerimiz artık kitap okumaya başladı.

D)Kentimizi temiz tutmak için çabalamalıyız.

E)Ablam bu yıl dershaneye yazılıyor.

24)Sonunda süreksiz sert ünsüzlerden(p,ç,t,k)biri bulunan sözcük,ünlü ile başlayan bir ek aldığında sondaki sert ünsüz yumuşar.

Aşağıdaki sözcüklerden hangisi bu kurala uymaz?

A)Çok

B)Dip

C)Uç

D)Hap

E)Dört

25)’Süreksiz sert ünsüzlerle(p,ç,t,k)biten bir sözcüğe,ünlü ile başlayan bir ek geldiğinde sondaki sert ses yumuşayarak(b,c,d,g)ünsüzlerine dönüşür.’

Aşağıdakilerden hangisinde buna örnek gösterilebilir?

A)Dedesi,torunlarına sobanın üzerinde mısır patlatırdı.

B)Arabasının bakımını günü gününe yaptırırdı.

C)Bu fakir aile,komşularının yardımları sayesinde yaşamını sürdürürdü.

D)Bahar gelince evlerde bir boaya badana furyası başlardı.

E)Ağacın altına oturup peynir ekmekle karınlarını doyururlardı.

CEBAP ANAHTARI:1-E 2-E 3-D 4-C 5-C 6-A 7-B 8-B 9-E 10-C 11-E 12-C 13-D 14-B 15- A 16-D 17-E 18-E 19-C 20- B 21-E 22-D 23-A 24-D 25-E 

BÖLÜM 9

YAZIM(İMLA)KURALLARI

1)Aşağıdakilerin hangisinde yazım yanlışı vardır?

A)Çekip gitti bulutlar dağlar ardına

B)Kuşlara nasıl anlatacaksın dağların neden ağaçsız kaldığını?

C)Bilesin ki sensiz bu hayat zor geçer

D)İnsan kolay kolay terk edemez huylarının pek çoğunu

E)Zaman doludizgin,gönlüm avare şimdi.

 

2)Aşağıdakilerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Her sanatçı gibi ben de kültürel etkinliklere katılmayı severim.

B)Yaralı olarak girdiği hastaneden sapa sağlam çıktı.

C)Ünlü teknik direktör,futbolcularıyla beraber okulumuzu ziyaret edecek.

D)Yayınevinin editörü,kitabı beğendiğini söyledi.

E)Atölyedeki bütün resimleri resim öğretmeni yapmış.

3)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmamıştır?

A)Bir ay önce Mehmet Akif Ersoy’un Safahat adlı şiir kitabını yeniden okudum.

B)Akdeniz bölgesi’nde yazlar oldukça kurak geçiyor.

C)O kitapları Kadir beyin odasından aldım ben.

D)TDK,imla kılavuzu’nun yeni baskısını yaptı.

E)En son Ahmet Hamdi Tanpınar’ın huzur adlı romanını okudum.

4)Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki altı çizili sözün yazımı yanlıştır?

A)Aşağı yukarı hergün telefonla görüşüyoruz.

B)Birçok konuda o da bizim gibi düşünüyor.

C)Birtakım sorunları olduğunu söyledi.

D)Bugün bir aksilik olmazsa yola çıkacağız.

E)O ilanı herhangi bir gazeteye verebilirsin.

5)’Dünya,güneş,ay sözcükleri coğrafya ve gökbilimiyle ilgili yayınlarda terim olarak kullanıldığı zaman büyük harfle başlar.’

Aşağıdakilerin hangisinde bu sözcüklerin yazılışıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Eminim,dünya bu olaylara seyirci kalmayacaktır.

B)Bilim adamları uzay aracından Güneş’in fotoğraflarını çektiler.

C)ÖSS’yi kazanmam,benim için Dünyanın en büyük haberiydi.

D)Buradan gökyüzünün kandili olan Ay çok güzel görünüyordu.

E) Ay,Dünya’nın tek doğal uydusudur.

6)’Kişi adlarından önce ve sonra gelen saygı sözleri,unvanlar ve meslek adları büyük harfle başlar.’

Aşağıdakilerden hangisinde buna uymamaktan kaynaklanan bir yazım yanlışı vardır?

A)Bu parayı Bakkal Mehmet efendiye götürün.

B)Ayşe’nin öğretmeni Zehra Hanım bizi ziyaret edecekmiş.

C)Bizi nizamiyenin girişinde Yüzbaşı Kemal Bey karşıladı.

D)Bu evrakta Hamdi Bey’in de imzası olacak.

E)Mahallenin kabadayısı Dayı Mehmet,ağır adımlarla içeri girdi.

7)’Kurum,kuruluş,kurul,yapı adlarını oluşturan bütün sözcükler büyük harfle başlar.’

Aşağıdakilerin hangisinde buna uymamamaktan kaynaklanan bir yazım yanlışı vardır?

A)Kardeşim,bu sene Gazi Üniversitesi’nden mezun olacak.

B)Türk Dil Kurumu’nun hedefleri arasında yeni bir sözlük hazırlamak da var.

C)Milli Eğitim Kurultayı,büyük bir katılımla toplandı.

D)Bu sabah,Fatih Sultan Mehmet köprüsü bir süre ulaşıma kapatıldı.

E)Ankara Büyükşehir Belediyesi,bir üst geçit daha yapıyor.

8)Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki altı çizili sözcüğün yazımı yanlıştır?

A)Başbakanlık yeni bir uygulama başlattı.

B)Sende herkes gibi bir sunum hazırla.

C)Sınavı kazanmak için her şeyi göze aldı.

D)Antep fıstığı,çok sevdiğimiz bir kuru yemiştir.

E)Sizinle elele verirsek her sorunu çözeriz.

9)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)1 Kasım 1928’de Harf Devrimi yapıldı.

B)Tören,12 Haziran Salı Günü yapılacak.

C)Eylül’ün 2. haftasında okulumuz açıldı.

D)Saat 04.00’te televizyon programı başladı.

E)Kütüphanemizde bin iki yüz kitap var.

10)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Asmalımescit Sokağı sakinleri,çok mutlu bir hayat yaşıyor.

B)Bizi,Batı medeniyetinden çok,Doğu medeniyeti etkilemiştir.

C)Karaisalı,Adana’nın Kuzeyinde şirin mi şirin bir ilçedir.

D)Fuzuli’nin Şikayetname adlı mektubunu okudunuz mu?

E)Son yıllarda Türk hal müziğine olan ilgi hayli arttı.

11)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Yeni okuluna birkaç gün içinde kaydolacağını söyledi.

B)Evraklardan birini kayıp ettiğinden okula kayır yaptıramamış.

C)Sıcak ülkelere göç eden kuşlar yaz başında yine gelecekler buraya.

D)Hafta başında ülkemizi terk eden yağışlı hava kütlesi yeniden geliyor.

E)Çocukları affetmenin bir büyüklük olduğuna inanıyorum ben.

12)’Gökbilim ve coğrafya ile ilgili konuların anlatımında,dünya il1eöteki gezegen adları,güneş ve ay sözcükleri büyük harfle yazılır.’

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uyulmamıştır?

A)Dünya,Güneş’in çevresini bir yılda dolaşır.

B)O haberi duyunca,inanın,dünyalar benim olmuştu.

C)İnsanoğlu aya ilk olarak 1960’ta ayak bastı.

D)Hemen eve gitmeliyim,çünkü evde beni bekleyen dünya kadar iş var.

E)Daha önceki evimizin bir odasına güneş girmiyordu.

13)Türkçede özel ada bağlı saygı kelimeleri,sanlar ve takma adlar büyük harfle başlar.

A)Komşumuzun öğretmen olan ortanca oğlu Halil yarın evleniyor.

B)Ayşe Hanım,az önce bize durumu ayrıntılı olarak anlattı.

C)Takımımızdaki üç Hakan’dan en küçük olanı iki ay sahalardan uzak kalacak.

D)Az önce Doktor Kadir Bey,ön kapıdan içeri girdi.

E)Bugün evden çıkarken sokakta avukat Selin Gün ile karşılaştım.

14)Ad soylubir sözcükte’etmek,olmak’yardımcı eylemlerinin birleşmesiyle oluşan birleşik fiillerde ses düşmesi ya da türemesi oluyorsa fiil bitişik,olmuyorsa ayrı yazılır.

Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisindeki birleşik eylemin yazılışında bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Yeni öğretmen,sıcak davranışlarıyla bütün öğrencilerin kalbini fethetti.

B)Bu güzel kasabayı,geçen yaz keşfettim.

C)Nef’i,en yakın arkadaşlarını bile hicvederdi.

D)Sanatçı,güzel sözleriyle bütün dinleyenleri mestetti.

E)Cahil avcılar birçok tilkiyi acımasızca katletmişler.

15)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde,büyük harflerin kullanımı ile ilgili bir yazım(imla)yanlışı vardır?

A)Bugün rüzgar kuzeydoğudan esiyor.

B)Doğu Karadeniz’de daha çok,çay yetiştirilir.

C)Irak’ın Kuzeyi sarp dağlarla çevrilidir.

D)Yarın,Batı Akdeniz yağışlı olacakmış.

E)Bu ağaç,Güneydoğu Anadolu’da yetişiyormuş.

16)Aşağıdaki hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)Sapa sağlam ayakkabılarını iki günde eskitti.

İç içe girmiş evlerin arasından geçiyorduk.

C)Bu konuları seninle baş başa konuşalım.

D)Tertemiz elbiselerini giyip sokağa çıktı.

E)24 Mart 2009 Salı günü dünyaya geldi.

17)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı yapılmıştır?

A)Bu ürünleri kendi ülkemizde daha ucuza maledebiliriz.

B)Aileler bu sınavda da çocukları için seferber oldu.

C)Sizin yüzünüzdeki gülümseme bizim için her şeyden daha önemlidir.

D)Atatürk,Nutuk’ta birçok tarihi olaya açıklık getirdi.

E)Şehrin tam ortasına büyük bir iş merkezi yapılacakmış.

18)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde büyük harflerin kullanımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Çocuklar,köy Faresi ile Şehir Faresi adlı hikayeyi çok seviyor. 

B)Bu yıl Nobel Barış Ödülü’nü bir yargı mensubu aldı.

C)Nedense Boğaziçi Köprüsü’nde inanılmaz bir trafik var.

D)Gece yarısı Nene Hatun Caddesi’nde kaza olmuş.

E)Bugünden itibaren Çanakkale Boğazı’nda fırtına başlıyormuş.

19)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Küçük kardeşim,23 MAYIS 1970’te Antalya’da doğdu.

B)Atatürk,10 Kasım 1938’de,hayata gözlerini yumdu.

C)Bu gazetedeki ilk yazısını,1 Eylül 1982’de yazmış.

D)29 ekim 1923’te Ankara’da yeni bir devlet kuruldu.

E)1 Kasım 1928’de TBMM,yeni Türk harfleriyle ilgili bir yasayı kabul etti.

20)Aşağıdaki altı çizili sözlerden hangisinin yazımında yanlışlık yapılmıştır?

A)Komşunuz ne vurdumduymaz biriymiş!

B)Dostlarını hep yüzüstü bırakıyor.

C)Dün birçok insan evinden çıkmadı.

D)Akdeniz,Ege Denizi’ne göre daha mı tuzlu?

E)Pek çok sorunun cevabı bu kitapta saklı.

21)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)Çocuk o günden sonra bize gelmeyi verdi.

B)Yaramazın yüzünden kahırolmuştu.

C)Yurdunu yuvasını terk edip gurbete gitti.

D)Havanın yağmurlu olduğunu var sayalım.

E)Kuşlar,bu aylarda sıcak ülkelere göçeder.

22)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yazım yanlışı yoktur?

A)Bunca dokümanı nasıl okuyup bitireyim?

İnsan oğlu çiğ süt emmiş,her şey yapabilir.

C)Bu sabah Ahmet bey,odasında yoktu.

D)Abim bu yıl Üniversiteye gidecek.

E)Bu kentin kuzey batısı daha gelişmiş.

CEVAP ANAHTARI:1-D 2-B 3-A 4-A 5-C 6-A 7-D 8-E 9-B 10-C 11-B 12-C 13-E 14-D 15-C 16-C 17-A 18-A 19-D 20-E 21-C 22-A

BÖLÜM 10

YAZIM(İMLA) KURALLARI-2

1)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde ‘de’nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık vardır?

A)Ben de bir an önce işe başlamaktan yanayım.

B)Bu tarlanın da acilen suya ihtiyacı var.

C)Böyle sorunlar sorup da işi yokuşa sürme.

D)Bu kadar çok eşyayı alıp da ne yapacaksın?

E)Köy de beni bekleyen insanlar vardır şimdi.

2)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Çok çalışan bir millet miyiz?

B)Sen mi getirdin bu güzel gülleri?

C)Bunlar mıydı senin sözünü ettiğin kitaplar?

D)Bu yapılar tarihi birer eser değil midir?

E)Bu toplantıya neden onu da çağır mıyorsunuz?

3)Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki ‘ki’nin yazımı(imlası)yanlıştır?

A)Seni duymadı ki dönüp sana bakmadı.

B)Araçtaki yolcuları tek tek indirdiler.

C)Diyelimki bu evlerden birini beğendim.

D)Seni çok seviyor ki sana hediye almış.

E)Akşamki yağmurda bazı evleri su basmış.

4)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Bu yıl ailece tatile gidiyor musunuz?

B)Yarınki geziye siz de katılacak mısınız?

C)Niçin bu bahçeye fidan dik miyormusunuz?

D)Hangi kitapları okuduğunu hatırlıyor musun?

E)Filmin ne zaman başlayacığını biliyor mu?

5)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yazım yanlışı vardır?

A)Yeni aldığı vazonun rengine bayıldım.

B)Peteği almak isterken arılar etrafa yayıldı.

C)Çemberin içinden çıkarsanız oyunu kaybedersiniz.

D)Hiç te kötü birinebenzemiyor yeni komşunuz.

E)Her şeyi sana mı sormam gerekiyor.

6)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)’Semaver’adlı öykü Sait Faikin miydi?

B)Bu sene sınav 15 haziran 2004 tarihinde İstanbul’da yapılacak.

C)Ülkenin Doğusu beş aydır kar altındaydı.

D)Sanatçı’nın 2’inci romanını daha on iki yaşımda okudum.

E)Dünya hem kendi etrafında hem de Güneş’in etrafında döner.

7)’Bazı gazeteciler,’misin,i,’mısın’ı;’de’yi,’da’yı ayırmadan yazıyorlar.’Üst üste’,’buram buram’derken kelimeler arasına virgül koyuyorlar.İşin kötüsü,bunlara dikkat etmeyi bir ayrıntı olarak görüyorlar.’

Aşağıdakilerden hangisinde bu parçada yakınılan yanlışlıklardan biri yapılmıştır?

A)Onun abuk sabuk sözlerinden,yersiz davranışlarından hepimiz bıktık.

B)Adama usul usul yaklaştı,kısık sesle bir şeyler söyleyip oradan ayrıldı.

C)Ağır,ağır ilerleyen araçlardan inenler yürümeye başladı.

D)İnsan buraya kadar gelir,birkaç gün burada kalır da bizi görmeden gider mi hiç?

E)Hakkındaki suçlamaları duyunca,yüzü mor kesildi.

8)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde sayıların yazılışıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Yapılan ankete üç yüz elli kişi katılmış.

B)Herkese beşer elma düştüğünü söyledi.

C)Size iki milyon lira daha vereceğiz.

D)Yarışmada dördüncü olduğuma çok üzüldü.

E)İki kilometre sonra sağa döneceksiniz.

9)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde ‘de’nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Bu saatte eve gidecek otobüs de bulamayız.

B)Bir de bana cimri derdin,şu yaptığına bak!

C)Annem,siz de varsa,bir bardak çay istemişti.

D)Çantanın sıkışan kilidini babam da açamadı.

E)Böyle davranırsan biz de sana yardımcı olamayız.

10)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘ki’nin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Bu kazak satıldı,isterseniz öteki sizin olabilir.

B)Dolaptaki bal kavanozunu kim almış olabilir?

C)Size listedeki fiyatını göstereyim mi ilacın?

D)Sanırım sabahki programdan haberiniz yok.

E)O kent öyle güzelki,anlatamam size orayı.

11)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmalarla ilgili bir yazım yanlışı vardır?

A)Babam uzun yıllar DSİ’de görev yaptı.

İTÜ’yü bitirdikten sonra farklı kuruluşlarda uzman olarak çalıştı.

C)Yarın üç kişilik bir heyet ABD’ne gidiyor.

D)NATO’ya üye ülkelerin başkanları,topluluğun geleceğini şekillendirmek için toplanıyor.

E) Kanun tasarısı yarın TBMM’nin gündemine gelecek.

12)’Ek olan –ki önceki kelimeye bitişik yazılır ve ünlü uymuna uymaz.Bağlaç olan ki ayrı bir kelimedir.Kendinden önce ve sonra gelen cümleleri bağlar,ayrı yazılır.’

Bu kurala göre aşağıdaki cümlelerden hangisinde ki’nin yazımı (imlası)yanlıştır?

A)Türk romancılığındaki gelişme dönemlerini iyi irdelemek gerekir.

İnanıyorum ki önümüzdeki dönemde de çok başarılı sanatçılarımız çıkacak.

C)Bugüne kadar söylediklerimi yapmadı ki bundan sonra söyleyeceklerimi yapsın

D)Çocukluk dönemindeki olayların,insanın kişiliği üzerinde önemli etkileri vardır.

E)Anlaşılıyorki Batılı anlamda bir eleştirel ortamın oluşması için epey zamana gereksinim var.

13)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmaların yazılışıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Sanatçı,bu sene TRT’de yeni bir program yapacakmış.

B)Arkadaşım,ÖSS’de büyük bir başarı göstererek ilk yüze girdi.

C)AB’ye girmemiz ülkemiz açısından önemli sonuçlar doğuracaktır.

D)Yılbaşından itibaren TV’lerde bir düzenlemeler yapılacakmış

E) MEB’nin bu seneki en büyük hedefi,her okula bir bilgisayar sınıfı kazandırmakmış.

14)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Dişim ağrıdığı için dün gece çok az uyuyabildim.

Öğretmenin verdiği ödevlerin hepsini yapabildin mi?

C)Masaya bu çiçekleri bırakıp giden Orhan’mı,yoksa başka birisi miydi?

D)Televizyonda izlediği bir korku filminden çok etkilenmiş olmalıydı.

E)Önümüzdeki yıl da kuraklık tehlikesiyle karşı karşıya kalabileceğimiz söyleniyor.

15)Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerin hangisinin yazımı doğrudur?

A)Sınıfca geziye gitmeyi düşünüyoruz.

B)Konuyu bana baştan anlatır mısın?

C)Azı karar,çoku zarar,demişler.

D)Bu sepedin içinde ne var acaba?

E)Cumhuriyet 1923’de ilan edildi.

16) I. Kırık akşamların senfonisi de sustu gün upuzun yatarken yeryüzünde.

II.Gümüş kubbeler üzerinde savruldu kanatları güvercinlerin.

III.Bağışla anlamını fikirinle korunan sırların.

IV.Göz gözü görmez olmuş,bir tek ışık bile yok.

V.Yürek bir yaralı şahindir döner boşlukda.

Numaralanmış cümlelerin hangilerinde yazım yanlışı vardır?

A) III. ve V.

 I. ve IV.

C) II. ve V.

D) I. ve III.

E) IV. ve V.

17)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)Otuzbeş yaşında ilk ödülünü almış.

B)Yaşlılık da insanlar daha alıngan oluyor.

C)Niçin davranışlarınızı düzelt miyorsunuz ?

D)İnanki seni üzmek için söylemedim.

E)Çok uyardım gel gör ki beni hiç dinlemedi.

18)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)Dün Prof. Dr. Ali Çalışkan’ı gördüm.

İki yıl önce,TEK’de göreve başladım.

C)Bahçedeki ağaçta meyve vermiyor artık. 

D)Bu sitede yüz yetmiş dört daire varmış.

E)KKTC’ne ikinci kez gezmeye geliyordu.

19.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kısaltmalarla ilgili bir yazım yanlışı vardır?

A)Öğretmen adayları MEB’e başvuracak.

B)TÜBİTAK’ın çalışmalarını izliyorum.

C)TV’deki dizileri asla takip etmem.

D)TEMA’nın ağaçlandırma çalışmaları sürüyor.

E)Abisi geçen yıl ODTÜ’ni kazanmış.

20)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)Bu konuda Raif’de konuştu mu?

B)Dünkü sınavdan yüzbeş puan almış.

C)Onun ilk romanı 1975’de yayınlanmış.

D)Dün TDK’na bir dilekçe verdik.

E)Yıllardır bu evde yapayalnız yaşıyor.

21)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde,bitişik yazılması gereken’de’ayrı yazılmıştır?

A)Yarınki yemeğe sizi de davet etmişler.

B)Arkadaşlarım benim için de bir form almışlar.

C)Çocuklar bir de hangi kitapları okuyacaklarını öğrenseler sorun kalmayacak.

D)Gençlik yıllarım da haftalık karikatür dergilerini ilgiyle takip ederdim.

E)Şimdinin gençleri de yarınlara kalacak şiirler yazıyor.

22)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Dünkü oturumda Elif’de söz aldı mı?

B)Biraz daha beklesek olmaz mıydı sanki?

C)Geç geleceklerini haber vermemişler miydi size?

D)Onlar da mı senin gibi düşünüyorlar bu konuda?

E)O yıllarda sen de çok şiirler yazan genç bir şair değil miydin?

CEVAP ANAHTARI:1-E 2-E 3-C 4-C 5-D 6-E 7-C 8-C 9-C 10-E 11-C 12-E 13-E 14-C 15-B 16-A 17-E 18-D 19-E 20-E 21-D 22-A

BÖLÜM 11

NOKTALAMA İŞARETLERİ

1)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘noktalı virgül(;)yanlış kullanılmıştır?

A)Manavdan patates,soğan;marketten tuz,makarna,yağ aldı.

B)Suyu bir dikişte bitirdi;çünkü çok susamıştı.

C)Babamı;annemi,anneannemi,kardeşimi çok özledim.

D)Hasan;Selim,Yakup ve İsmet’ten daha telaşlıydı.

E)Meydan buldum,bir at yok;bir at buldum,meydan yok.

2)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘noktalı virgülün(’kullanıldığı yerlerle ilgili verilen bilgi yanlıştır?

A)’Ama,fakat,çünkü’gibi bağlaçlarla birbirine bağlanan cümlelerde bu bağlaçlardan önce kullanılır.

B)Bir ögeyi,kendinden sonra gelen benzer görünümdeki farklı ögelerden ayırmak için kullanılır.

C)Birbirinden virgülle ayrılmış eş görevli iki farklı sözcük grubunu ayırmak için kullanılır.

D)Eş görevli sözcük veya sözcük gruplarının arasına konur.

E)Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümlelerin arasına konur.

3)’Okan titiz,planlı ve çalışkan bir öğrenci olarak bilinirdi.’cümlesindeki virgülün (,) görevine benzer bir kullanım aşağıdaki cümlelerin hangisinde vardır?

A)Emin Bey,uzun zamandır bu köye uğramıyordu.

B)Evin bahçesinde,çok eskilerden kalma bir kuyu vardı.

C)Karanlık,rutubetli bir odada yaşamaktan o da bıkmıştı.

D)Hasan,daha önce böyle bir olayla karşılaşmadığını söyledi.

E)Her sabah,gün doğmadan evden ayrıldı.

4)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün kullanılmasıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

A)Oraya,o uzak beldeye ,kimler gitmedi ki!

B)Hayır,mesele sandığınız gibi karmaşık değil.

C)Uzun,uzun anlatmaya başladı olayı.

D)Her sabah bu yoldan geçer,işine giderdi.

E)Yangın,deprem gibi felaketler insanları ürkütür.

5)Aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna nokta(…)konması uygun olur?

A)Yıllardır söyleyip duruyorum,çocuklara roman ve öykü okutan diye

Ünlü bir ressama aitmiş bu bölümde sergilenen tablolar

C)Sadece şiir kitapları değildi eleştirenler,öyküler,romanlar,gezi yılları

D)Eski dostlarımı ziyaret etmekti buraya gelmekti amacım

E)Hiç unutmayacağım,arkamdan hüzünlü gözlerle bakan çocukları

6)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama yanlışlığı yapılmıştır?

A)Burada,bu uzak diyarda,herkes eşittir.

B)Biliyorum:çünkü bu konu üzerinde çalıştım.

C)Odanın,salonun,koridorun boyanması gerekiyor.

D)Tarımla hayvancılık,buraların tek geçim kaynağıdır.

E)Yokuşu güçlükle çıktı,tepede biraz dinlendi,sonra yürümeye devam etti.

7)Ünlü bir kayak merkezindeyiz(I)Her tarafta kar(II)Biraz dolaşalım istiyoruz.(III)Otelin önüne çıkıyoruz(IV)Dışarıda inanılmaz bir soğuk (V)

Yukarıdaki numaralanmış yerlerden hangilerine üç nokta(…)konulmalıdır?

A) I. ve II.

 I. ve III.

C) II. ve V.

D) III. ve IV.

E) IV. ve V.

8)Aşağıdakilerin hangisinde virgül(,) kaldırılırsa cümlenin anlamı değişir?

A)Geniş,güzel bir evde oturuyorlardı.

B)Sinemaya gittik,filmi arkadaşlarla izledik.

C)Kitap okumayı çok seviyorum,dedi.

D)Yazar,bütün eserlerinde toplumu anlattı.

E)Çocuk,ayakkabısının tekini kaybetmiş.

9)Aşağıdakilerin hangisinde virgül kaldırılırsa cümlenin anlamı değişir?

A)Aydınlık,geniş bir salonu vardı evin.

B)Avukat Ayşe Hanım,yargıçtan söz istedi.

C)Dün akşam,kentin sokakları karanlıktı.

D)Yaralı,adamın o sözlerine inanmıştı.

E)Çocukluk yıllarımda,polisiye romanlar okurdum.

10)Karlı dağların zirvesine çıktık(I)Aşağıda deniz gibi bir ova(II)Ovadaki tarlalarda çalışan insanlar karınca gibi görünüyor buradan(III)Ovayı ortasından bölen ırmak ip gibi uzanıyor(IV)Bu dağın zirvesinden güneşin batışını izlemek de çok zevkli olur(V)

Bu parçadaki numaralı yerlerden hangisinde üç nokta(…) konulması uygun olur?

A) I.

 II.

C) III.

D) IV.

E) V.

11)Yaz ortası olmasına rağmen zirvelerinde kar bulunduran dağlar (I)Yeşilin her tonu nu barındıran tepeleri izlemenin tadı(II)Sonra hemen ayağınızın dibinden akan suyun şırıltısının verdiği iç huzur(III)Buradan geliyor olmalı yayla insanının dingiliği,rahatlığı(IV)Hele bir de çiçeklerden yayılan nefis kokusu(V)

Bu parçadaki numaralanmış yerlerden hangisine üç nokta(…) konulmasına gerek yoktur?

A) I.

 II.

C) III.

D) IV.

E) V.

12)Gözlerimi kapamış köyümü düşünüyorum.Hayalimden çocukluğuma ait manzaralar geçiyor:Küçük derede balık kovalayan çocuklar,kırlarda otlayan hayvanlar,çocuklara şeker dağıtan dedeler…

Bu parçada üç noktanın (…)kullanılma gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

A)Benzer örneklerin sürdürebileceğini bildirme

B)Cümlenin anlamca tamamlanmadığını gösterme

C)Söylenmek istenmeyen sözlerin varlığını sezdirme 

D)Bir alıntının alınmayan yerlerin olduğunu gösterme

E)Karşılıklı konuşmada cevabın eksik bırakıldığını anlatma

13)Tören alanında iğne atsan yere düşmeyecek bir kalabalık vardı.Öğrenciler,öğretmenler,işçiler,yöneticiler…meydanı tıklım tıklım doldurmuştu.

Bu parçada üç noktanın(…)kullanış gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

A)Sözün bir yerde kesildiğini anlatma

B)Cümlenin bitmediğine dikkati çekme

C)Bir alıntının atlanan yerlerini belirtme

D)Benzer örneklerin sürdürülebileceğinin gösterme

E)Söylenmek istenmeyen sözcükler olduğunu belirtme

14)Aşağıdakilerden hangisi yazım ve noktalama yönünden doğrudur?

A)Necip Fazıl:’Arı bal yapar;fakat onu izah edemez.’Der.

B)Necip Fazıl:’Arı bal yapar;fakat onu izah edemez.’der.

C)Necip Fazıl:’Arı bal yapar.fakat onu izah edemez.’der.

D)Necip Fazıl:’Arı bal yapar:fakat onu izah edemez.’der.

E)Necip Fazıl:’arı bal yapar;fakat onu izah edemez.’der.

15)Her zamanki gibi hazırlık yapıyor önceden(I)Çantalar,valizler,giysiler

(II)Tabii ki kitaplar da(III)Dinlenmeye değil de bir iş gezisine gider gibi

(IV)Giderken doğal olarak aklı geride,kulağı cep telefonunda(V)

Numaralı yerlerden hangisine’üç nokta(…)’getirilemez?

A) I

 II

C) III

D) IV

E) V

16)Aşağıdakilerin hangisinde noktalı virgül (;)kullanılamaz?

A)Birden fazla örnek verileceğini göstermek için 

B)Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için

C)Ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için

D)Kendinden önceki cümleyle ilgili kuran ‘fakat,ancak,ama’gibi bağlaçlardan önce

E)Virgülün anlam karışıklığını önlemeye yetmediği yerlerde

17)Bahar bütün canlılığıyla hissettirmiş kendini(I)Bahçedeki ağaçlar bir gelin gibi süslenmiş(II)Yemyeşil yapraklar arasında beyaz ve pembe çiçekler(III)Halbuki yirmi gün önce tek bir yaprak bile görmemiştik bu ağaçlarda(IV)Yaprak bir yana,yaşam belirtisi bile yoktu(V)

Bu parçadaki numaralanmış yerlerin hangisine nokta(.)getirilmez?

A) I.

 II.

C) III.

D) IV.

E) V.

18)Bahar erken geldi bu yıl bizim bahçeye(I)Ağaçlar çiçeklenme yarışına girdi erkenden(II)Hangisine baksam pembe,beyaz,mor çiçekler(III)Oysa bu çiçekleri eskiden ay sonunda ancak görebilirdik(IV)Hava erken ısınınca daha fazla dayanamadılar bu yıl(V)

Bu parçadaki numaralanmış yerlerin hangisine(.)getirilemez?

A) I.

 II.

C) III.

D) IV.

E) V.

19Gerçeğin (1)ne olduğu sorusu yüzyıllarca sorulagelmiş(2)Sanatçılar(3)dşünürler çağlar boyunca sormuşlar bu soruyu(4)İnsanın dışında insandan bağımsız bir gerçek var mıdır(5)

Bu cümlelerdeki numaralı yerlerin hangisine noktalama işareti konmasına gerek yoktur?

A)1

B)2

C)3

D)4

E)5

20)İhtiyar(I)gazeteciye(II)dükkanların önünde insanların(III)niçin toplandığını(IV)öğrenmek(V)istediğini söyledi.

Bu cümledeki anlam karışıklığını gidermek için numaralanmış yerlerin hangisine virgül(,)getirilmelidir?

A) I

 II

C) III

D) IV

E) V

21Aşağıdaki cümlelerin hangisinde boş parantezle belirtilen yere noktalı virgül(;)getirilmelidir?

A)’Aaaaa()Lütfen sözlerinize dikkat ediniz!’dedi.

İri gövdeli()orta yaşlı bir adam hızlı adımlarla yanımıza geldi.

C)Arkadaşımız neşesini ()belki de duygularını kaybetmekten korkuyordu.

D)At olur,meydan olmaz()meydan olur,at olmaz.

E)Bakımsız()kimsenin yaşamadığı,iki katlı bir köy eviydi tabloda gördüğümüz.

22)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir noktalama yanlışı yoktur?

A)O,babamın,ömrünü şiire adayan bir yazın emekçisinin,son yapıtıdır.

B)O,babamın ömrünü şiire adayan,bir yazın emekçisinin,son yapıtıdır.

C)O,babamın,ömrünü şiire adayan bir yazın emekçisinin son yapıtıdır. 

D)O,babamın ömrünü şiire adayan,bir yazın emekçisinin son yapıtıdır.

E)O babamın ömrünü şiire adayan bir yazın emekçisinin,son yapıtıdır.

CEVAP ANAHTARI:1-C 2-D 3-C 4-C 5-C 6-B 7-C 8-E 9-D 10-B 11-D 12-A 13-D 14-C 15-A 16-A 17-C 18-C 19-A 20-A 21-D 22-A

BÖLÜM 12 

NOKTALAMA İŞARETLERİ-2

1)-Hey()ne yapıyorsunuz()

-Niye soruyorsunuz()

-Merak ettim()

Bu karşılıklı konuşmada parantez işaretlerinin yerine sırasıyla aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri getirilmelidir?

A)(,)(?)(.)(.)

(!)(?)(.)(.)

C)(,)(!)(?)(.)

D)(.)(.)(?)(?)

E)(,)(?)(?)(.)

2)Atatürk,o gün şöyle haykırıyordu()’Ordular ()İlk hedefiniz Akdeniz’dir()ileri!

Bu parçadaki boş parantezlerle belirtilen yerlere,aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)((!)(.)

(.)(,)(!)

C)((!)(,)

D)((.)(.)

E)((!)(,)

3)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım ve noktalama yönünden bir yanlışlık vardır?

A)Afrika’lı çocuğun yüzüne gamzeler çiziyor kader.

B)Bu kitabı okumaya kaçıncı sayfadan başlayalım?

C)Sizin ne kadar yardımsever bir insan olduğunuzu bilmezmiyim hiç?

D)İyi kötü bir iş kurduk,daha ne istersin?

E)Çocuğun oyun bahçesine izinsiz dalması gibi mi?

4)Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonuna farklı bir noktalama işareti konmalıdır?

A)Zor durumdaki bu insanlara kim yardım edecek

Şu üç günlük dünyada kimse kimseyi üzmemeli 

C)Tehlikeyi göze almayanlar fırsatları değerlendirmez

D)İnsanın karşısına her zaman kendi yaptıkları çıkar

E)İstediğimiz şeyleri elde etmek için istemediğimiz şeylere katlanmalıyız.

5)Kıymetli dostlar()Buraya toplandık()çünkü hepimiz birer doğa gönüllüsüyüz()özgürlük tutkunuyuz()

Parantezle boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)(!)((,)(.)

(!)(,)(.)(.)

C)(,)((,)(.)

D)(!)(.)(,)(.)

E) (!)((.)(.)

6)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ayraç ()işareti,öbürlerinden farklı bir görevde kullanılmıştır?

A)Türkçede sıfatlar genel olarak iki başlık altında (niteleme sıfatları ve belirtme sıfatları)incelenir.

B)Takımı yenilmiş saysak(kabul etsek)bile üzülmeye gerek yoktur.

C)Onunla dostluğumuz her geçen gün ilerlemiş(gelişmiş),bir süre sonra da herkese örnek olmuştu.

D)Adaylardan biri son anda adaylıktan çekilmiş(vazgeçmiş),sevenlerini hayal kırıklığına uğratmıştı.

E)Sokakta oynayan çocukların elbiselerinin batmış(kirlenmiş)olması,kimseyi şaşırtmamıştı.

7)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama yanlışı vardır?

A)Arkadaşımın,o hassas insanın,ziyaretine gitmeyeyim mi?

B)Sizden üç şey istiyorum:sabır gayret,iyi niyet.

C)Buralara uğramış mı uğramamış mı,bilmiyorum?

D)Kişi kendi gerçeklerini her şeyin üstünde görür.

E)Havanın suyun,toprağın önemi inkar edilebilir mi?

8)Ey Türk gençliği()

Birinci vazifen Türk istiklalini()Türk Cumhuriyetini,ilelebet,muhafaza ve müdafaa etmektir()

Bu parçadaki boş parantezlerle belirtilen yerlere,aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)((,)(.)

(!)(,)(.)

C)(!)(,)(…)

D)(!)(.)(.)

E)((,)(.)

9)-Buğdayla arpadan başka ne biter bu topraklarda()

Ziraatçı sayar()

-Tütün()pancar,zerzevat()

Bu parçadaki boş parantezlerle belirtilen yerlere,aşağıdakilerden hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)((,)(,)(…)

(?)(,)(,)(…)

C)(?)(.)(,)(,)

D)(,)((,)(.)

E)(?)((,)(…)

10)Bu hayvanat bahçesinde barınan birçok hayvan var()maymunlar()zürafalar()Bu hayvanların bakımını kim yapıyor acaba()

Bu parçadaki boş parantezlerle belirtilen yerlere,aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)((,)(…)(?)

(.)(,)(…)(?)

C)((,(.)(?)

D)(,)(,)(…)(?)

E)((,)(…)(.)

11)Korkmadım;hayır()en küçük bir korku bile duymadım()kafamdan akla çok yakın bir olasılık geçti:Dostlarımdan birinin beni görmeye gelme olasılığı()

Bu parçadaki boş parentezlerle belirtilen yerlere,aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)(.)(.)(.)

(.)(,)(…)

C)((,)(.)

D)(,)(.)(.)

E)((,)(!)

12)Tagore()Eski kelimelerin tozunu üzerinizden silkelemek için zaman zaman sesizliğe sığının()()der()

Bu cümledeki ayraç işaretlerinin bulunduğu yere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

A)((‘)(,)(‘)(.)

((‘)(!)(‘)(.)

C)((‘)(.)(‘)(,)

D)((‘)(.)(‘)(.)

E)((‘)(.)(‘)(.)

13)Arkadaşım()’Her kış()bu trajedi buralarda yaşanır()’dedi()

Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?

A)((,)(!)(.)

(,)(,)(.)(.)

C)((,)(!)(!)

D)(((.)(.)

E)((,)(.)(.)

14)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘soru işareti(?)’yanlış kullanılmıştır?

A)Ehliyetini ve kimliğini nerede kaybetmiş?

B)Yarın okula gitmesem mi diye düşünüyorum?

C)Yunus Emre’nin mezarı Kula’da(?)bulunuyormuş.

D)Yarışmada dereceye girdiğini o da biliyor mu?

E)Niye bu kadar çok üzülüyorsun?

15)Aşağıdakilerin hangisinde kısa çizgi kullanılamaz?

A)Birbiriyle ilgili tarihler arasında

B)Arasözlerin başında ve sonunda 

C)Birbiriyle ilgili ülke adları arasında 

D)Satır sonunda bölünen sözcüklerin gösterilmesinde

E)Karşılıklı konuşmalarda konuşma cümlelerinin gösterilmesinde

16)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işareti(‘)yanlış kullanılmıştır?

A)Amasya’daki tarihi eserleri incelediler.

ÖSYM’nin açıklamalarını okuduk.

C)Otelimiz 2005’te hizmete açılmıştır.

D)Bu kitabı geçen yıl Ahmet’de okumuş

E)Huzur’un başarılı bir roman olduğunu biliyorum

17)Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonuna soru işareti (?)konmalıdır?

A)Benden ne istediğinizi anlamadım

Çocuk,ne yapacağını bilmiyordu

C)Kardeşine ne kadar para lazım

D)Hangi kitapları okuduğumu sordu

E)Bize ne zaman geleceklerini söyledi

18)Aşağıdaki cümlelerin hanisinde bir noktalama yanlışlığı yapılmıştır?

A)Ağlayan bir çocuk gördüm mü dayanamam?

B)Hey,beni biraz anlamaya çalış!

C)Evin,senin biricik yuvan,çok dağınık.

D)Beni çok fazla sinirlendiriyorsunuz,dedi.

E)Yıllardır içten bir dostun dostluğuna hasretiz.

19)Aşağıdakilerin hangisinde kesme işareti kullanılamaz?

A)Sayılara getirilen eklerin ayrılmasında

B)Kısaltmalara getirilen eklerin ayrılmasında

C)Satır sonuna sığmayan kelimelerin ayrılmasında

D)Özel isimlere getirilen çekim eklerinin ayrılmasında

E)Şiirde seslerin ölçü dolayısıyla düştüğünün gösterilmesinde

20)Küresel ısınmayı bir de şu açıdan ele alalım()Örneğin()son yıllarda ülkemizde birçok yangın çıkıyor()Bu yangınların hiç mi etkisi yok atmosferin ısınmasında()

Bu parçada numaralanmış yerlere,sırasıyla getirilebilecek en uygun noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?

A)(.)(((…)

(.)(,)((!)

C)((,)(.)(?)

D)(,)((.)(.)

E)((,)(.)(?)

21)Ben bir şiirde()bir öyküde iki şey ararı()Su gibi akıp giden bir dil()yüreğimin telini titretecek bir duygu yoğunluğu()

Bu parçada parantez()içindeki boşluklara aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)((,)(!)(?)

(…)(((.)

C)((.)(.)(…)

D)(,)(.)(.)(?)

E)(,)((,)(.)

22)Gençlik yıllarımdan beri sahil kasabasında yaşamamın hayallerini kuruyorum()Dalgaların sesini dinleme mesafesinde bir ev()Kuru kalabalıklardan()araba yığınlarından uzak bir ortam()

Bu cümlede parantezlerle belirtilen yerlere,sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri getirilmelidir?

A)(!)((.)(.)

((,)(…)(.)

C)(.)((.)(…)

D)(.)(…)(,)(…)

E)(…)(,)(!)(.)

23)Atatürk()’Milli mücadelelere şahsi hırs değil()milli ideal()milli onur sebep olmuştur()’diyor.

Bu parçada parantezlerle belirtilen yerlere aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?

A)(((!)(…)

((,)((.)

C)((,)((!)

D)((,)(,)(.)

E)(,)(((.)

CEVAP ANAHTARI:1-E 2-C 3-A 4-A 5-A 6-A 7-C 8-B 9-E 10-A 11-D 12-E 13-E 14-B 15-E 16-D 17-C 18-A 19-C 20-C 21-E 22-D 23-D

BÖLÜM 12

ÜNİTE DEĞERLENDİRME TESTİ

1)Sonunda süreksiz sert ünsüzlerden(p,ç,t,k)biri bulunan sözcük,ünlü ile başlayan bir ek aldığında sondaki sert ses yumuşar?

Aşağıdaki sözcüklerden hangisi bu kurala uymaz?

A)yamaç

B)gömlek

C)çok

D)ağaç

E)sırt

2)Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki altı çizili sözcük ek alırken bu sözcüğün ünsüzlerinden biri düşmüştür?

A)Dün gece gözüme hiç uyku girmedi.

B)Bu kuşların nesli tükeniyor artık.

C)Çocuğun elinde küçücük taşlar vardı.

D)Ağzından çıkana dikkat etmen gerekir.

E)Kazayı birkaç sıyrıkla atlatmışlar.

3)Aşağıdaki cümlelerde altı çizili kelimelerin hangisi’ünsüz değişimi’ne örnek olamaz?

A)Sokağın başında bir kitapçı var.

B)Dağın yamacına evler sıralanmış.

C)Bu adam sağlığına dikkat eder.

D)Belindeki kalın kuşağı çıkardı.

E)Yurdunun kalkınması için çalıştı hep.

4)Aşağıdakilerin hangisinde’kısa çizgi’(-)kullanılamaz?

A)Cümledeki arasözlerinin başında ve sonunda.

B)Dil bilgisi incelemelerinde,eklerin başında

C)Cümlede eş anlamlı sözcükler arasında 

D)Bir olayın başlangıç ve bitiş tarihleri arasında

E)Birbirleriyle ilişkili iki ülke adları arasında

5)Aşağıdakilerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)şehrin ortası

B)Değneğin uzunluğu

C)Çocukların hiçbiri

D)Beğenmenin ölçütü

E)Kompozisyonun başlığı

6)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?

A)Sinema dünyasının en önemli isimleri bir araya geldi.

B)Evden çıkarken hafifden bir ağrı başlamıştı kolumda.

C)Sanatsal etkinliklere fırsat buldukça katılıyorum.

D)Bu ayın 22’sinde eski arkadaşlarla bir araya geleceğiz.

E)Ben inanıyorum ki o son kararını değiştirecektir.

7)’Kesme işareti,kişi adlarından sonra konur.Gerektiğinde,bütün özel adlardan sonra da konulabilir.’

Bu kurala göre,aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

A)Deniz’in sözleri çok ilginçti.

B)Deniz’de çok güzel kitaplar var.

C)Deniz’le ben aynı sırada oturuyorduk.

D)Denizin dibinde mercan kayalıkları var.

E)Deniz’i kirleten fabrikalar kapatıldı.

8)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Sahnede şiir okuyan kişiyi tanıyamadım.

B)Konuklar otelin en üst katında ağırlanacak.

C)İzleyicilerin filmi beğenmesi beni mutlu etti.

D)Ünlü yönetmen,filmin beğenileceğini söyledi.

E)Eleştirmenler sinemamızın iyi yolda olduğunu söylüyor.

9)Bizi niye daha önce getirmemişler u doğa harikası yere()Her yerde renk renk çiçekler,yemyeşil ağaçlar,oradan oraya uçuşan kelebekler()Ne güzel bir yermiş burası böyle()

Bu parçada parentezlerle belirtilen yerlere sırasıyla,aşağıdakilerden hangisinde verilen noktalama işaretleri getirilmelidir?

A)(?)((.)

(.)((!)

C)(?)(.)(!)

D)(?)(…)(!)

E)(.)(…)(.)

10)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tırnak işareti(‘)gereksiz kullanılmıştır?

A)Atatürk:’Hayatta en hakiki mürşit ilimdir.’diyor.

’Bademler çiçek açtığına göre yaz geldi.’demektir.

C)Köylülerden biri:’Şimdiye kadar nerelerdeydiniz?’dedi.

D)’Artık bu konuyu asla konuşmam!’deyip masadan kalktı.

E)Yaşlı bir üye söz alıp:’Söylediklerinizin hiçbiri gerçek değil.’dedi.

11)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Antalya’yı daha önce hiç gezdiniz mi?

B)Sinop’ta iki yıl görev yaptıktan sonra ‘İzmit’e atanmış?

C)Kars’tan yola çıkan otobüs bir gün sonra mı İstanbul’a gelebiliyormuş?

D)’Artık bu konuyu asla konuşmam!’deyip masadan kalktı.

E)Yaşlı bir üye söz alıp:’Söylediklerinizin hiçbiri gerçek değil.’dedi.

12)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Tüm sinemaseverleri bu filme bekliyoruz.

B)Bu resimi götürürseniz orada size yardımcı olurlar.

C)Yarı yıl tatilinde amcamlara gideceğiz.

D)Tüm fotoğraflarını bu albüme yerleştirdi.

E)Ney çalabilmek için konservatuvara gitmeye gerek var mı?

13)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işareti(‘)yanlış kullanılmıştır?

A)1973’ten beri Almanya’da yaşıyor.

B)Dünkü sınavda 3’üncü olduğunu söyledi.

C)Son seçimde bu kentte 4’bin kişi oy kullandı.

D)Bu sabah saat 9’da bir basın açıklaması yapılacakmış.

E)Sen 60’a kadar say,ben o zamana kadar hazır olurum.

14)Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonuna soru işareti konmalıdır?

A)Konuklar hava kararmadan kasabada olur mu,ne dersiniz?

B)Ben şimdi ona derdimi nasıl anlatabileceğimi düşünüyorum.

C)Bu konuda açıklama yapmalı mıyım bilmiyorum doğrusu.

D)Bu çocuk bugüne kadar benim söylediklerimi hiç yapmadı ki

E)Onun söylediklerini niçin dikkate almıyorsunuz,analmış değilim.

15)Bir gün ünlü bir ozanla karşılaşmamızda()’Yeni bir şiirinizi okur musunuz bize()’deyince biraz da alınarak()’Siz benim hiç eski bir şiirimi gördünüz mü()’demişti.

Bu cümlede parantezlerle belirtilen yerlere sırasıyla hangi noktalama işaretleri getirilmelidir?

A)(.)((.)(?)

((,)(.)(!)

C)(,)(((?)

D)((.)(,)(

E)((?)((?)

16)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Burada insanlar birbirleriyle iç içe yaşıyor.

B)Bizi bekleyen tehlikeyi son anda fark ettik.

C)Bu güzel şiirlerin hepsini arkadaşın mı yazmış?

D)Sempozyumda İstanbullu öğrencilerimi de gördüm.

E)Bu binaların bir vakıfa ait olduğunu yeni öğrendik.

17)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?

A)Onun gitdiğini öğrenince çok üzüldü.

B)Seni orada mutlaka bekliyeceğiz.

C)Bir çoğu bizimle birlikte gelmek istiyor.

D)Birkaç gün sonra kendisi ile konuşmayı düşünüyorum.

E)Her şey bu çocuğun komşunun camını kırmasıyla başladı.

18)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır?

A)12 Haziran 1989’da Liseyi bitirdikten sonra İstanbul’a geldim.

B)Kitabın 4’üncü sayfasında noktalama yanlışları tespit ettim.

C)Taraflar arasındaki ilk görüşme bugün saat 20.30’da yapılacakmış.

D)Sanatçı,1975’te ilk şiir kitabını,1987’de ilk romanını yayımlamış.

E) Komşumuz Ahmet Bey,12 Kasım Salı günü emekliye

19)Yıllardır süren bu tartışmalar()insanımıza yeni bir ufuk açmış mıdır sizce()Ben bu konuda olumlu düşünemiyorum pek()

Yukarıda parantezlerle belirtilen yerlere aşağıdaki noktalama işaretlerinden hangileri sırasıyla gelmelidir?

A)(,)(?)(.)

(!)(…)(.)

C)((.)(…)

D)(…)((

E) ((.)(!)

20)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

A)Sürücülerin tırafik işaret ve işaretçilerine uymaları gerekiyor.

B)Yeni taşındığımız evin salonu oldukça büyüktü.

C)Dağ yolunda ilerlerken yanımızda akan derenin şelaleleri bize bir müzikal sunuyordu.

D)Adam,bir buçuk saat beklediği için biraz sabırsızlanmıştı.

E)Bu dağ köylerinde yaşayan herkes,geçimini doğadan sağlar.

21)Aşağıdaki cümlelerin hangisinde rakamdan sonra gelen ekin yazımı yanlıştır?

A)Ansiklopedinin 40’ıncı sayfasında bulabilirsin bu bilgiyi.

Ünlü ozanımızı,ölümünün 60’ıncı yılında andık.

C)Sınavdaki 6’ıncı soruyu yanıtlayamadığını söyledi.

D)Takımımız 90’ıncı dakikada attığı golle galip geldi.

E)Arkadaşımızın odası,binanın 3’üncü katındayız.

22)Aşağıdakilerin hangisinde noktalama yanlışı yoktur?

A)Genç,doktora:’Beni kaç gün burada tutacaksınız’Diye bir soru yöneltti?

B)Genç,doktora:’Beni kaç gün burada tutacaksınız?diye bir soru yöneltti.

C)Genç,doktora;’Beni kaç gün burada tutacaksınız diye?’bir soru yöneltti.

D)Genç,doktora:Beni kaç gün burada tutacaksınız diye?bir soru yöneltti.

E)Genç,doktora:’Beni kaç gün burada tutacaksınız?’diye bir soru yöneltti.

23)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde yazım yanlışı vardır?

A)Buradan bakınca da hepiniz hep dalgalı görünüyor deniz.

İki yüz elli kişiye aynı anda yemek vermek kolay değil.

C)Kasabadaki parasını dolaptan çıkarıp cebine koydu.

D)Hep birlikte otobüse binip Çankayaya doğru yol aldık.

E)Kendisine yeni bir pantolon almak istiyormuş da alamıyormuş.

24)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bir yazım yanlışı vardır?

A)Arnavutluğa gitmek için pasaport alman gerekir.

B)Toprağı yarım metre kadar kazıp elindeki torbayı kazdığı yere gömdü.

C)İnsan mutluluğa ne kadar yakınsa mutsuzluğa da o kadar yakındır.

D)Aradaki kırgınlıkları kaldırdığımızda insanlar ne huzurlu olur!

E)Yeryüzündeki güzellikleri seyretmek için farklı bir bakış gerekir.

CEVAP ANAHTARI:1-E 2-C 3-B 4-C 5-A 6-B 7-E 8-B 9-D 10-B 11-E 12-B 13-C 14-A 15-E 16-E 17-D 18-A 19-A 20-A 21-C 22-E 23-D 24-A

BÖLÜM 13

KELİMEDE YAPI 1 

(EKLER)

1)Ak saçlı başını alıp eline,

Kara dünyalara dal anneciğim!

2

O titrek kalbini bahtın yeline, 

3 4 5 

Bir ince tüy gibi sal anneciğim!

Yukarıdaki kelimelerde numaralanmış kelimelerden hangisi iyelik eki almamıştır? 

A) 1   2 C) 3 D) 4 E) 5

2)Aşağıdaki cümlelerde hangisinde ‘(-den,-ten,-tan)’eki almış sözcük niteleme bildirmektedir?

A) Bahçeden kopardığı gülleri vazoya koydu.

 Kumdan yaptığı vazo çok güzeldi.

C) Candan bir iki dostun var, daha ne istiyorsun.

D) Küçük kayıktan iki kasa balık indirdiler.

E) Her zaman ekmeğini taştan çıkarır.

3)Aşağıdaki hangisinin yüklemi ortak kök değildir?

A) Yıllar sonra evini boyadı.

 Tiyatroya gitmemek için ayak diredi.

C) Sıcaklardan nehir yatağı dahi kurudu.

D) Kollarını dirseklerine kadar sıvadı.

E) Hep kendi doğruları için savaştı.

4) ‘balıkçılardan bazıları durumlarından yakınıyorlardı’ cümlesindeki altı çizili sözcük ,ek ve köklerine aşağıdakilerden hangisinde ayrılmıştır?

A) bal-ık-çı-lar-dan

 bal-ı-k-çı-lar-dan

C) ba-lık-çı-lar-dan

D) balıkçı-lar-dan

E) balık-çı-lar-dan

5) Aşağıdaki cümlelerden hangisinde altı çizili sözcük çekim eki almamıştır?

A) Unutulmaz nidalarla üzerimize haykırır gece

 Niçin gecenin tülleri içinde gülümsüyorsun?

C) Şiirin denizlerinde yıkanırım ben

D) Yürüyüşümün ritminden ıslanır İstanbul

E) Her gelişimde bir başka güzeldir bu şehir

6)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde –in eki farklı bir görevde kullanılmıştır?

A) Gelin size bir fıkra anlatayım.

 Bana yeryüzündeki bütün çiçekleri getirin.

C) Sizin olsun bahçe, bağ, para ve altınlar.

D) Bana yalnızca bir oda dolusu kitap verin.

E) Bulanık sulardan karşı kıyıya geçin.

7)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde fiil çekim eki almış sözcük yoktur?

A) Yağmurun gözlerimin içine yağdığını sanırım.

 Şiir, acıyla tanışmasıdır, kırılgan bir yüreğin.

C) Tutunacak yüzler bulamasam napayım!

D) Hadi içimizdeki daralmayı giderelim.

E) Bana rüyaların dilini öğretecek annem.

8) Aşağıdaki cümlelerden hangisinde isim çekim eki almış sözcük yoktur?

A) Bana sabırlı bir yürek göster.

 Sonsuza uzanan şarkılara uzandı sesin.

C) Hangi dağa sığınmalı şimdi bu gece vakti?

D) Sevmek için yaşamı göze almak gerekir.

E) Ayrılık bir deli poyraz olur her sabah.

9)Aşağıdakilerden hangisinin yüklemi ikinci çoğul şahıs ekiyle çekimlenmiştir?

A) Bu destanları yazan bir nesil olmak isterim.

 Çoğunluğunu çocukların oluşturduğu bir halkanın ortasında yürüyorsun.

C) Sokaklardaki sessizlik ürkütüyordu insanı.

D) Yoğun çalışmalarınızla gençliğimi aratmıyorsunuz.

E) Yamaçlardan sonra düzlüğe çıkıyoruz.

10) Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük hem yapım eki hem çekim eki almıştır?

A) Bozguncu gülüşlere kurbandır gözlerim.

 Gül desenleri kadar kırmızı ve sahicidir ölüm

C) Mezar taşlarından yardım istemen boşuna.

D) O deniz yansıması aydınlık versin düşünceme.

E) Kimsesizlik bir kale gibi kuşatmıştı beni.

11)Aşağıdaki dizelerden hangisinde altı çizili sözcük birden fazla yapım eki almıştır?

A)Yitirmeyin yollarında yürüdüğünüz aşkları.

B)Eksilmesin hiç yakanızdan tomurcuk.

C)Gözleriniz dalarsa başlar bilincin şaşkınlığı.

D)Su yürüsün çiçeklendiğinde gözleriniz.

E)Bir kelebek konduğunda düşlerinize mutlusunuz.

12)Aşağıdaki cümlelerde hangisinde altı çizili sözcük yapım eki almamıştır?

A) Anılar etrafımı çepeçevre sarıyor.

 hep boynu bükük birimi kalayım.

C) aynaların uzak köşelerinden el sallama.

D) artık rüyalarımdadır devlerin tedirgin uykuları.

E) satın alınan yürekler gibi dönek olamaz kalbim.

13)Çekim eki, eklendiği sözcüğün anlamını değiştirmez. Fiil veya ad soylu sözcüklere gelerek bu sözcüklere çeşitli işlevler kazandırır.

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde fiil çekim eki almış sözcük yoktur?

A)Hatıralarla kabaran deniz doluyor ruhun oluklarından.

B)Bütün mevsimlerimin üstüne geriliyor bembeyaz bir kanat.

C)Seziyorum senelerce susan ruhumda taptaze bir geriniş.

D)Artık edebi huzur deminin içebilirim sırlı tasından.

E)Girmek üzereyim dar kapısından eski rüyalar aleminin.

14 1.topluyorlar artık olgun yemişlerini ağaçların.

2.ne yana baksan orada çiçekler solgun.

3.kalbi hep yaralımıdır kelebeklerin?

.4.gecelere eğilip ağlasan kim duyar titreyen nefesimi?

5.acıyı içimde eritsem mumlar kıskanırmı beni?

Numaralanmış cümlelerin hangisinde iyelik eki almış sözcük yoktur?

A 1. B 2. C 3. D 4. E 5.

15)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde altı çizili sözcük çekim eki almamıştır?

A)Dokunaklı yanları var yine de onun.

B)Kimin içinden geçmez ki özgürlük düşüncesi!

C)Yağmur yağmazsa çiçekler küsermi?

D)Masal teknem kim bilir nasıl sert kayalara çarpacak.

E)Yağmur iyice güzelleştirmiş iyice çocukların.

16)Seçemezsin bilirim kendine göre birisini.

Altı çizili ekler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak sınıflandırılmıştır?

A)şahıs eki-şahıs eki- hal eki- hal eki

B)iyelik eki- şahıs eki -şahıs eki- iyelik eki

C)şahıs eki-şahıs eki-iyelik eki-hal eki

D)şahıs eki-iyelik eki-şahıs eki-hal eki

E)iyelik eki-iyelik eki -şahıs eki-hal eki

17)Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi ötekilerden farklı bir yapım eki almıştır?

A)Bu kitap, öğretici yazılardan oluşuyor.

B)Satışa çıkardığınız eve alıcı çıktımı?

C)Bu böceğin mikrop taşıyıcı özelliği var.

D)Takımımız ligde ikinci sırada yer alıyor.

E)Yolda arızalan araç için çekici çağırıldı.

18)aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi hem yapım eki hem de çekim eki almıştır?

A)Eğitimin önemi her geçen gün daha da artıyor.

B)O listeye bizim ismimizi de yazmışlar.

C)Tiyatroya sizler de gelecek misiniz?

D)Adamın etkileyici bir ses tonu vardı

E)Çocuklar derslerinden arta kalan zamanda oyun oynuyorlar.

19.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde , “-lık (-lik, -luk, -lük) ekiyle türetilmiş sözcük yer bildirmektedir?

A)Dağcılık, son yıllarda ilgi gören bir spor oldu.

B)Yol kenarındaki çalılıktan ateşler yükseliyordu.

C)Havalar ısınınca kışlık elbiseleri çıkardık.

D)Ailenizin yıllık kazancını biliyor musunuz?

E)Kirlilik nedeniyle burada denize girilmiyor.

20.Duygu ve düşüncelerini, dilek ve isteklerini söz ya da yazıyla estetik şekilde anlatmayı başaran 

1 2 3 4

kişidir sanatçı.

Bu cümledeki altı çizili sözcüklerden hangisinin kökü, sözcük türü bakımından ötekilerden farklıdır?

a)1 b)2 c)3 d)4 e)5

21.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “-ce” eki, eklendiği sözcüğe “birlikte” anlamı katmıştır?

A)Öğleden sonra sınıfta kütüphaneye gittik.

B)Bu tünel inşaatı yıllarca tamamlanamadı.

C)İlk kez karşılaştığı kişilere dostça davranırdı.

D)Dayımlar genişçe bir evde oturuyor.

E)Onun çocukça tavırları herkesi bıktırdı.

22.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde , hem yapım eki hem de çekim eki almış bir sözcük vardır?

A)Gözlerinde damla yok, belki çağlayan vardı.

B)Sönsün bu sararmış yüreğin yangını

C)Baktım aynaya bu sararmış yüz bana yabancı

D)Gülleri eylül vurdu,bahçeler darmadağın

E)Gözlerinden göğüme sayısız yıldız akar.

23.”Bilgi yarışmasına bu öğrencilerden hangisi katılacak?”cümlesinde geçen “-den” ekinin görevi, aşağıdakilerden hangisine uymaktadır?

A)Babası işyerinden çıkmış eve geliyor.

B)O gün anlatılanlardan hiçbir şey anlamadım

C)Kütüphanesindeki kitaplardan birisini bana hediye etti.

D)Bizim için elinden gelen her şeyi yapıyor.

E)Bu öğrencilerden daha büyük başarılar bekliyoruz.

CEVAP ANAHTARI

1-D 2-C 3-B 4-E 5-A 6-C 7-B 8-E 9-D 10-A 11-C 12-D 13-E 14-B 15-A 16-C 17-D 18-A 19-B 20-E 21-A 22-B 23-C

BÖLÜM 14

KELİMEDE YAPI 2

1.Aşağıdakilerin hangisinde türemiş sözcük kullanılmamıştır?

A)Yolların sonuna geldik, dedi. 

B)Mutsuzluğu gözlerinden anlaşılıyordu

C)Herkes vergisini zamanında ödemelidir.

D)İnsanlık hiç bu kadar zorda kalmamıştı.

E)Burada insanca yaşamak istiyoruz

2.Aşağıdaki cümlelerin hangisinin yüklemi basit bir fiildir?

A)Sanık bu salonda sorgulandı.

B)Yemeğin parası başkası tarafından ödendi.

C)Karşı yamaçtaki evlerin camları parıldıyor.

D)Kağıda bir manzara resmi çizecekti.

E)Siz de kendi romanınızı yazabilirsiniz.

3.Aşağıdaki dizelerdeki altı çizili sözcüklerden hangisi, yapısı yönüyle ötekilerden farklıdır?

A)Bir tutam eylül çıkar geçmiş zamanlardan

B)Sarışın bir hüzünle gülümser eylüllerin sonu

C)Hep sevgilerden söz ederdik akşama kadar

D)Çağdaş zaman atlarının nal sesleri yok.

E)Dostlar uzak, yine mevsim sonbahar

4. Aşağıdaki dizelerdeki altı çizili sözcüklerden hangisi, yapısı yönüyle ötekilerden farklıdır?

A)Geldi ölümlü yalan, gitti ölümsüz gerçek

B)Rengimize baksınlar, kandan ve çamurdanız.

C)Bana kefendir yatak, sana tabuttur havuz

D)Yol onun, varlık onun gerisi hep angarya

E)Yüzüstü çok süründüm, ayağa kalk Sakarya

5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcük yoktur?

A)Onların uyurgezer bir çocukları varmış

B)Araçlar birbiri ardına geçti yoldan

C)Yarın sizi sinemeye götüreceğim

D)Otobüsümüz Uludağ’ da mola verdi

E)Çanakkale’ye bir gezi düzenledik.

6. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcük kullanılmamıştır?

A9Sizinle pazartesi tekrar görüşelim

B9Yürümekten ayaklarımın altı kabardı.

C)Yolcular bozkırın içine doğru ilerliyordu.

D)Bilgisayarda yeni bir program hazırlıyor.

E)Çocuk ,göz yaşlarına engel olamadı.

7.Aşağıdaki cümlelerin hangisinin yüklemi, yapısı yönüyle diğerlerinden farklıdır?

A)Elindeki beyaz güvercini uçurdu.

B)Faturaları çarşıdaki şubeye yatırdı.

C)Burada maçlar biraz geç başlardı.

D)Öğrencilerin hepsini sınıfa çağırdı.

E)Bugün işimi çok geç bitirdim.

8.Kara gökler kül rengi bulutlarla kapanık

1

Evlerin bacasını kolluyor yıldırımlar

2

İn cin uykuda, sadece iki yoldaş uyanık 

3 4 5 

Biri benim, biride serseri kaldırımlar.

Yukarıda numaralanmış sözcüklerden hangisi yapıca ötekilerden farklıdır?

A) 1   2 C) 3) D) 4 E) 5

9.N e olursa olsun hiçbir şey değmez ,

Senin bir damla gözyaşına.

Ağlayana kimse boyun eğmez.

Kimse bakmaz kimsenin göz yaşına.

Bu dizenin hangi dize yada dizelerinde birleşik sözcük vardır?

A) 1ve 2   1ve4

C ) 2ve3 D) 3ve4

E) Yalnız 4

10. Sorardım sırrını hiç düşünmeden

Be fani gönlümün sevinci neden?

Beni günden güne meğer genç eden

Daima değişen maceralarmış

Bu şiirdeki numaralanmış kelimelerden hangisi yapıca türemiştir?

A) 1.   2. C) 3. D ) 4. E ) 5.

11.Aşağıdaki cümlelerden hangisinde birleşik isim vardır?

A)O kitabı geçen yıl okumuştum.

Çocuklar okuldan henüz dönmedi.

C)Yardım tekliflerini hep reddediyordu.

D)Bu konuyu biraz düşünsen iyi olur.

E)Bu ayakkabı ayağımı sıkıyor.

12.bir bakış ki açıyor gönül mamasını,

İki sevdalı kalbin iki yarasını,

Bir bakış ki kudreti hiçbir lisanda yoktur,

Bir bakış ki bazen şifa,bazen zehirli oktur.

Bu şiirde yer alna aşağıdaki kelimelerden hangisi basit yapılıdır?

A) bakış B)sevdalı

C) gizli D)yarasını 

E)oktur

13.bir kıvılcım sönerken

Bir yanardağ patlardı içimde

Ko şimdi ben yalnız öleyim

Vur ellerimi ekmeğimi al

Tiksinir beni kim görse sensiz

Utanır yalnızlığım bana baktıkça

Bu şiirde yer alan birleşik sözcük aşağıdakilerden hangisidir?

A) kıvılcım B)yanardağ

C )ellerimi D)tiksinir

E)yalnızlığım

14.siz ki yalnız kahraman geldimi geç derdiniz

Yalnız ulu canlara karşı baş eğerdiniz

Nasıl oldu o soysuz kıza geçit verdiniz

O taş yürek bu işi nasıl başardı, dağlar

Bu şiirde yer alan aşağıdaki kelimelerden hangisi yapıca türemiştir?

A) derdiniz B)geldi

C) canlara D)geçit

E)nasıl

15.Aşağıdaki cümlelerdeki birleşik isimlerden hangisi, oluşumu bakımından ötekilerden farklıdır? 

A) çocuk, kuş palazına mı yakalanmış?

 Bahçedeki hanım eli ne güzel kokuyor!

C) Bu biçerdöver ne zaman arızalandı?

D) Duvarı cam göbeğine mi boyayacaksınız?

E) Yeni evli çift balayına çıkacakmış.

16. Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi basit yapılıdır?

A) Bu konu aklımdan geçmedi değil.

 Bilginin güç olduğuna inanıyorum.

C) Denizlere kimyasal atık bırakılıyor.

D) Kırlarda yine uçurtma uçuracağız.

E) Çocuk , yazısını çok güzelleştirmiş. 

17. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde anlamca kaynaşmış bir birleşik fiil vardır?

A) bahçe duvarı bir anda çöküvermiş.

 Bu ödevi kendim yapabilirim.

C) Bilgisayar kursuna kaydoldum.

D) Kalemini okulda mı kaybetmiş.

E) Geziye gitmekten niçin vazgeçtin.

18.olmak kelimesi aşağıdakilerin hangisinde yardımcı fiil olarak kullanılmıştır?

A)Bu mevsimde erikler olmuştur

B)Toplantı başlayalı iki saat oluyor.

C)Bu bahçede güzel bir havuzda olmalı

D)Kendisiyle barışık kişiler mutlu oluyormuş.

E)Kimilerin komşuların yemek getirdiği oluyor.

19.Küçük kardeşi mutfakta elindeki çay bardağını düşürüvermiş.

Bu şiirdeki birleşik fiilde aşağıdaki anlamlardan hangisivardır?

A)tezlikB)yeterlik

C)sürerlikD)yaklaşma

E ) olasılık

20.aşağıdaki cümlelerin hangisinde yardımcı fiille kurulmuş bir birleşik fiil vardır? 

A)Yağmur suları bu binanın temelini çürütebilir.

B)Bu işin böyle biteceğini daha başındayken hissetmiştim.

C)Kardeşim eve geç kalınca babam küplere binmişti.

D)Balıkçılar sabah erkenden balığa çıkıyorlardı.

E) Güneş salondaki yeni perdelerin rengini almış. 

21.(1) köpek balığı hızla yaklaştı teknenin arkasına.(2)ihtiyar adam,balığın yanına varınca,ağzının açıldığını gördü onun.(3)köpek balığının garip gözleri açıldı,dişleri kuyruğunun üstündeki ete gömüldü.(4)başı su dan çıkmıştı gövdesi de çıkıyordu.(5) ihtiyar adam zıpkını köpek balığının başına,gözlerinin arkasındaki çizgiyle burnundan geçen çizginin kesiştiği noktaya fırlattı.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A)1.cümlede basit yapılı bir isim vardır.

B)2.cümlede türemiş sözcük bulunmaktadır.

C)3.cümledeki fiillerin ikisi de türemiş yapılıdır.

D)4.cümlede birleşik sözcük yoktur.

E)5.cümlenin yüklemi birleşik yapılıdır.

22.Kitap okuyan toplumlar kısa sürede kalkınır.

Bu cümledi ki fiilin yapısı için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A)Basit yapılıdır.

B)Türemiş yapılıdır.

C)Kurallı birleşik fiildir.

D)Yardımcı eyleme kurulmuş birleşik fiildir.

E)Anlamca kaynaşmış birleşik fiildir.

23.’etmek’sözcüğü aşağıdakilerin hangisinde bir isimle birleşerek birleşik fiil oluşturmamıştır?

A)Bu işin istediğin gibi sonuçlanmasını istiyorsan biraz sabret.

B)Kapı çalınınca babam eve erken geldi zannettim. 

C)Yıkamadan yediğiniz o meyveler sizi hasta eder.

D)Okuldan gelince ev işlerinden annesine yardım ederdi.

E)Bir çuval dolusu para ödediğin bu ev,gerçekte ne kadar eder.

CEVAP ANAHTARI

1-A 2-D 3-E 4-B 5-C 6-B 7-D 8-A 9-A 10-C 11-E 12-E 13-B 14-D 15-C 16-A 17-E 18-D 19-A 20-B 21-E 22-C 23-E

BÖLÜM 15

KELİMEDE ANLAM

Kelimede Anlam Ve Kavram

1.Aşağıdaki kelimelerden hangisi somut bir varlığı ifade eder?

A)iyilikB)mutluluk

C)kalabalıkD)dostluk

E)kıskançlık

2.Aşağıdaki cümlelrin hangisindeki altı çizili sözcük soyut anlamlıdır?

A)Biraz yorulunca kenardaki kaya parçalarından birine oturup dinlendi.

B)Kuzular,annelerinin peşinden hiç ayrılmıyordu.

C)Yüksek bir tepenin yamacına sıralanan evler çok hoş görünüyoru.

D)Bu tür yerlerde ruhum sıkılıyor benim,başka bir yere gidelim.

E)Heyecanlandığı zaman tırnaklarını yemeye başlardı.

3.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘kapı’sözcüğü soyut anlamda kullanılmıştır?

A)Müdürün kapısının önünde bekliyordu.

B)Bahçeye demir bir kapı yaptırmışlardı.

C)Kapının arkasında olduğunuzu fark etmedim.

D)Hırsızlar evin kapısını çok zorlamışlar.

E)Gönlümüzün kapısını herkese açtık.

4.Aşağıdakilerin hangisinde somutlama yapılmıştır?

A)Çocuğun kalbi delikmiş.

Öfkesini gizlemeye çalışıyor.

C)Bakkaldan ekmek aldım.

D)Çiçekleri her gün sulayın.

E)Yarın müzeye gideceğiz.

5.’-lık,-lik’ eki aşağıdakilerin hangisinde somut anlamlı bir sözcüğü soyut anlamlı hale getirmiştitir?

A)insanlıkB)iyilik

C)önlükD)kitaplık

E)dizlik

6.’dönmek’ kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde’ ortalık bayram yerine dönmüştü’ cümlesindekiyle aynı anlamda kullanılmıştır?

A)Akşama doğru sözünden döndü.

B)Hava sıcak olduğu için ev fırına döndü.

C)Yurt dışındaki arkadaşlarım döndüler.

D)Kadın, yavrularının başında dönüyordu.

E)Memleketine bir yıl önce döndü.

7.Aşağıdaki cümlelerde yer alan altı çizili sözcüklerden hangisi somut anlamlıdır?

A)Kızartma kokusu her yere yayılmış.

B)Vatan sevgisi kutsaldır.

C)Dün akşam güzel bir rüya gördüm.

D)Gönlüm sınavı kazanmanızdan yana.

E)Bu düşünceyi herkes beğendi.

8.Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi soyut anlamıyla kullanılmıştır?

A)Bu adaya hiçbir insan ayak basmamış.

B)Bu kadar işçinin işten çıkarılması doğru değil.

C)Elindeki kitapları masaya bıraktı.

D)Vitrindeki takım elbise çok hoşuma gitti.

E)İnsan,akıl dışı hareketlerini akla uygunmuş gibi göstermek ister.

9.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde’gibi’ sözcüğü,’cennet gibi güzel bir vatanda yaşıyoruz’cümlesindekiyle aynı anlamdadır?

A)Kitaplarını topladığı gibi dışarı fırlattı.

İşlerimizi sorarsan bildiğin gibi.

C)Ödevini yapmadığı gibi kitabı da okumamış.

D)Çocuğun pamuk gibi yumuşacık elleri vardı.

E)Kaleyi karşımda gördüğüm gibi topa vurdum.

10.Gerçekte somut anlamda olan bir sözcük,aşağıdakilerin hangisinde soyut anlamda kullanılmıştır?

A)Bilimsel gelişmeler,siyasal olayların gölgesinde kalıyor.

B)Ağaçtaki kuş cıvıltıları bana senfoni gibi geldi.

C)İşçiler yeni spor salonunun inşaatını bitirmeye çalışıyor.

D)Havalar ısındığında insanlar sahil kenarında dolaşmaya çıkar.

E)Kitabımı okuldaki dolabımda unutmuşum.

11.Kolunda anası,kucağında yavrusu

Doldurmuştu kapının önünü kalabalık

Kimi ta dağ köylerinden koşmuş

Kimi ta denizlerden 

Bir özlem sarmış bağrı ölümden yüce

Sevgiyle arıyorlar parçalarını

Heybelerinde ekmek,testilerinde su

Bu dizelerde kullanılan soyut anlamlı sözcükler aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

A)anası ,yavrusu

özlem, sevgiyle

C)dağ, denizlerinden

D)köylerinden, su

E)kalabalık, ekmek

12.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ‘serilmek’sözcüğü,’Genç boksör,rakibinin etkili bir yumruğu ile yere serildi.’cümlesindeki anlamıyla kullanılmıştır?

A)Devlet büyüklerinin geçeceği yola halı serildi.

B)Kedi, misket dolu kavanozu devirince misketler yere serildi.

C)Olayların ardındaki bütün gerçekler gözler önüne serildi.

D)Çocuk, köşeyi dönerken karşıdan gelen adamla çarpışınca sokağa serildi.

E)Çamaşırlar, balkondaki ipe serildi.

13.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “eritmek”sözcüğünün kullanımı,birlikte verilen açıklamaya uygun değildir?

A)Harcayıp tüketmek: Babasından aldığı haftalık harçlığını birkaç saat içinde eritmiş.

B)Katı bir maddeyi sıvı hale getirmek:Önce tereyağını eritti,sonra yumurtaları kırdı.

C)Yok etmek.:Bu karışım için,önce şekeri su içinde eritmek gerekiyormuş.

D)Erimesini sağlamak,erimesine yol açmak:Fazla yağlarını eritmek için sabahları yürüyüşe çıkıyor.

E)Zayıflatmak:O amansız hastalık,çam yarması gibi adamı eritti,adeta iğnede ipliğe döndürdü.

14.Nane satan , su satan yetim çocuklar

Şarkı sölemediler,güneşe,aya

Biliyorum ne masal dinlemeye doydular

Ne oyun oynamaya

Bu dörlüğe “doymak”sözcüğünün kattığı anlam ,aşağıdakilerin hangisinde vardır?

A)Çocuk iki tabak yedi, ama hala doymadı.

B)Tok acıkmam aç doymam sanırmış.

C)Bu sene toprak suya doydu.

D)Karnı doyanlar birer birer sofradan kalkıyordu.

E)Burada denize doyamadan tatilimiz bitti.

15.Aşağıdakilerin hangisinde soyutlama yapılmıştır?

A)Yüzme bilmeyenler göle girmesin.

B)Bu işte onun parmağı var.

C)Demokrasilerde seçim esastır.

D)Bu kitabı hemen okuyalım.

E)Tahtaya büyük bir daire çizdi.

16.”Oturmak” kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde “uygun gelmek” anlamında kullanılmıştır?

A)Bir sandalyeye oturmuştu, düşünüyordu.

B)Bir saten beri burada oturuyoruz.

C)En sonunda başkanlık koltuğüuna oturdunuz.

D)Annem, isterse bizimle oturabilir.

E)Ceket üzerine iyice oturmuştu.

17.Dil kirlenmesinin giderek yoğunlaştığı bir ortamda Türkçe üzerine söylenecek sözümüz bitmeyecek

Altı çizili sözün yerine aşağıdaki, erden hangisi getirilirse,cümlenin anlamında daralma ya da bozulma olmaz?

A)arttığıB)yüzeyselleştiği

C)bilindiğiD)etkisizleştiği

E)dinginleştiği

18)”Yanmak” sözcüğü, aşağıdaki cümlelerin hangisinde “acımak, üzülmek” anlamında kullanılmıştır?

A)Mahallemizdeki tarihi konak dün yandı.

İki gündür hasta yatağında ateşler içinde yanıyor.

C)Şöminedeki, çam kütükleri çıtır çıtır yanıyor.

D)Anadolu’ daki o kimsesiz çocukların haline yanarım.

E)Yediği acı biberin etkisiyle midesi yanıyor.

19.1.Artık depreme dayanıklı, sağlam binalar yapılıyor.

2.Buzdolabında unuttuğumuz meyveler sağlam kalmıştı.

3.Dedesi, bu yaşına rağmen çok sağlam görünüyor.

4.Ahmet, çok sağlam biri; onun sözüne güvenebilirsin.

5.Buradaki köprü sağlam sütunlar üzerine kurulmuş.

20.Çok sevdiğim tiyatroya çoktandır gidemiyordum.

Altı çizili sözün bu cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde yoktur?

A)Bir zamanlar orada açık hava sineması vardı.

B)Uzun zamandır bu fabrikada çalışıyor.

C)Eski dostlarımla epeydir görüşmüyorum.

D)Memleketime gitmeyeli bayağı oluyor.

E)Ne zamandır böyle bir davet bekliyordum.

21.Bu kitabın tartışmasız en özgün yanı, bildik kavramlara yeni anlamlar yüklemesi, onları yeni ifadelerle tanımlaması.

Altı çizili sözün bu cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?

A)Siz de biliyorsunuz ki, alışkanlıkları yok etmek kısa sürede olmuyor.

B)Bu hastalığın nedeni hiç kuşkusuz, A vitamini eksikliğidir.

C)Biliyorum ki eğitimsizlik hala ülkemizin en büyük sorunu.

D)Ön yargılı olursanız, insanları tanımakta zorlanırsanız.

E)Farklı düşünce yapılarına sahibiz, ama ne de olsa sizinle eski dostuz.

CEVAP ANAHTARI

1-C 2-D 3-E 4-B 5-A 6-B 7-A 8-E 9-D 10-A 11-B 12-D 13-C 14-E 15-B 16-E 17-A 18-D 19-C 20-A 21-B

BÖLÜM 16 

Anlamları Bakımından Kelimelerin Gruplandırılması

1.Anlam Çeşitleri

1.Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi gerçek anlamında kullanılmıştır?

A)Onun yazıları da gittikçe cılızlaşıyor.

B)Böyle sulu şakalar yapmamanı istiyorum.

C)Ahmet,güvendiğimiz ciddi bir adamdır.

D)Cilalı sözlerle kimseyi kandıramassınız 

E)Herkes,güçsüzlere arka çıkmalıdır.

2.”Kapılmak”sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde mecaz anlamda kullanılmamıştır?

A)Ben onun sözlerine kapıldım

B)Bu kitabın neyine kapıldın?

C)Şarkıyı öğrenme isteğine kapıldı.

D)Güzelliğine kapılarak ona evlenme teklif etti.

E)Ortaya atılan şekerler çocuklar tarafından kapıldı.

3.1.uykusu çok ağır olduğu içim, telefonun sesini duymamış.

2.çocuklar,evin karşısındaki alanda akşama kadar oynuyor.

3.bu bölgede yaşayanlar geleneklerini hala koruyor.

4.balkondan düşen saksının içindeki toprak,etrafa dağılmıştı.

Yukarıdaki cümlelerin hangilerinde altı çizili sözcükler gerçek anlamı dışında(mecaz anlamıyla)kullanılmıştır?

A)1ve2B)1ve3

C)2ve3D)2ve4

E)3ve4

4.Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi gerçek anlamıyla kullanılmıştır?

A)Ailemle aramda güçlü bir sevgi bağı var.

B)Yoğun geçen bir günden sonra dinleniyor.

C)Anneler çocuklarına çok düşkün olur.

D)Dağın zirvesine akşama doğru varabildik.

E)Adam az bir maaşla beş boğaza bakıyor.

5.”Kokmak”kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde mecaz anlamda kullanılmıştır?

A)Ortalık yine savaş kokuyor.

B)Her gelişinde üzeri başka parfüm kokuyor.

C)Bahçedeki güller güzel kokuyor.

D)Yemekler çok nefis kokuyor.

E)Çöpler,iki haftadır alınmadığı için kötü kokuyor.

6.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ad aktarması (mecazı mürsel)söz konusudur?

A)Bu sanat dergisine abone olmayı düşünüyor.

Ünlü raket,turnuvanın ilk turunda elendi.

C)Çocukluğundan beri sinemaya ilgi duyuyor.

D)Trenle yolculuk yapacağı için oldukça heyecanlıydı.

E)Kente uzak bir kasabada öğretmenlik yapıyor.

7. Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi, gerçek anlamının dışında(mecaz anlamıyla)kullanılmıştır?

A)Kitaplar,insanları aydınlatan birer ışıktır.

B)Kandil birdebire sönmüş göz gözü görmez olmuştu.

C)Bu yolun sonunda küçük bir balıkçı var.

D)Evin bahçe kapısını açık unutmusum.

E)Kahvemi ağır ağır,keyifle içtim.

8.Genç sanatçının yeni yayımladığı öykü kitabına okurların ilgisi çok sıcak oldu.

1 2 3 4 5

Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerden hangisi mecaz anlamıyla kullanılmıştır?

A)1.B)2.C)3.D)4.E)5.

9.İnsanlara yumuşak davranabilmemiz, olaylara akılcı yaklaşmamızı kolaylaştırır.İnsanlara karşı sert ve kırıcı davrananlar olaylar karşısında sakin olamazlar.Güçlüyseniz yumuşak olmanızın bir önemi ve anlamı vardır.yoksa sakin tavırlı olmak, zayıf karakterli olmanın diğer adı değildir.

Bu parçada yer alan aşağıdaki sözcüklerden hangisi mecaz anlamıyla kullanılmamıştır?

A)yumuşak   sert C)önem

D) zayıf E)kırıcı

10.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük mecaz anlamıyla kullanılmıştır?

A)Sizlere çocukluğumun basamaklarını bir bir anlatmalıyım.

B)Dünkü fırtınada ağaçların dalları kırılmıştı.

C)Oturduğum ev, Akdeniz’e bakan yüksek bir sırtta idi.

D)Açık ve dürüst iş yapmayanlar benden korkanlar.

E)Kuşu götürüp uzakta bir çalılığa sakladılar.

11. Aşağıdaki cümlelerde yer alan altı çizili sözcüklerden hangisi yan anlamıyla kullanılmamıştır?

A)Kapının kolu yerinden çıkmış.

Çarkın dişlerinden biri kırılmış.

C)Ayakkabılarımın burnu iyice aşındı.

D)Çocuğun gözü niye kanlanmış?

 

E)Dağın eteğine çadır kurduk.

12. Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi terimdir?

A)Yarınki maç için iki biletim var.

Öğretmen şiirin ölçüsünü bulmamızı istedi.

C)Adamın üzerinde beyaz bir gömlek vardı.

D)Bütün sokaklar karla kaplanmıştı.

E)O, neşesinden hiçbir şey kaybetmemişti.

13.Bir sözcükle karşılanabilen bir varlığı birden fazla sözcükle anlatmaya dolaylama denir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisinde dolaylama söz konusudur?

A)Küçük bir evin ihtiyacını gidermek uzun sürmez.

B)Seni bulmak için gezmedik yer bırakmadım.

C)Küçük yaşlarda meşin yuvarlağın büyüsüne kaptırmıştı kendini.

D)Mezuniyet gecesinde okul korosu güzel şarkılar söyledi.

E)Takımın galibiyeti hepimizi umutlandırdı.

14.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde terim anlamda kullanılan sözcük yoktur?

A)İki diş sarımsak atarak yemeğin lezzetini arttırabilirsin.

Şeker hastalığının tıptaki karşılığı diyabettir.

C)Divan edebiyatında gazel en fazla tercih edilen türlerden biridir.

D)Gözdeki hücrelerin yapısını inceledik.

E)Redif, yazılış ve anlamları aynı olan ses ve sözcüklerdir.

15. Aşağıdakilerin hangisinde altı çizili kelime gerçek anlamıyla kullanılmıştır?

A)Bu sert sözlere herkes tepki gösterir.

B)Havayı keskin bir duman kokusu kapladı.

C)Kapalı bir insan olduğu her halinden belli.

D)Bu dar mantığınla bir yere varamazsın.

E)Nasırlı ellerini saçlarında gezdirdi.

16.Aşağıdakilerden hangisinde altı çizili sözcük terim anlamıyla kullanılmıştır?

A)Elindeki kağıtları bir zarfa koydu.

B)Bu iş için bize çok para gerekiyor.

C)Olayları bu açıdan değerlendirmeyi dene.

D)Dekor ile konunun uyumu, oyunun etkisini arttırır.

E)Sinirlenince adama ağzına geleni söyledi.

17.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dolaylama yoktur?

A)Her sanatçı uzun soluklu eseler vermek ister.

B)Türkiye’den,Yavru Vatan’a tankerlerle su götürülecek.

C)Bakan, bacasız sanayide patlama olacağını söyledi.

D)G elecekte kara elmasın yerini bor madeni alacak.

E)Maçta Beşiktaş’ın file bekçisi çok başarılıydı.

18. Aşağıdakilerin hangisinde altı çizili sözcük, gerçek anlamının dışında kullanılmıştır?

A)Kadın, hasta çocuğunun başında endişeyle bekliyordu.

Çocuğun bakışlarındaki sertlik yerini yavaş yavaş bir yumuşaklığa bırakıyordu.

C)Şehrin tenha sokaklarından geçerek, ırmağa doğru yürüdüm.

D)Saçlarımdaki akları gördükçe geçmiş günlerimi bir bir hatırlıyorum.

E)Uykumu bölen sesin telefondan geldiğini biraz sonra anlayabildim.

19.1.Ağır bir baş dönmesine benzeyen sarsıntılar, insanın hayatını alt üst eder.

2.güzün bütün yapraklarını keskin bir çığlıkla savurup duruyor rüzgar

3.yamaçlarında keçiler otlayan dağlar arasından geçtik trenle.

4.akşam olur, bir hüzne sürükler beni o güzel sözlerin.

5.genç adam, az önce yaptığı hareketten derin bir utanç duyuyordu.

Numaralanmış cümlelerin hangisinde mecaz anlamlı bir sözcük yoktur?

A)1 B)2 C)3 D)4 E)5

20.Ne hoştur kırlarda yazın uyumak

Bulutlar ufukta beyaz bir yumak

Ağaçlar bir derin hulyaya varmış

Saçında yepyeni teller ağarmış

Bu dizelerde aşağıdakilerin hangisinde verilen söz sanatları vardır?

A)Teşbih-teşhis B)Tariz-kinaye

C)İntak-teşbih D)Kinaye-teşbih

E)Tariz-intak

21.Öğleyin bu uyku bir aralıktır

Saf hava bir kanat gibi ılıktır

O zaman gönülde ne varsa diner

Yüzlere tülümsü bir buğu iner.

Bu dizelerde aşağıdaki söz sanatlarından hangisi vardır?

A)Teşhis   Teşbih 

C)Kinaye D)Tariz

E)İntak

22.eline geçeni aşırmaya bak

Doğru gidenleri şaşırtmaya bak

Herkese tuzak kur, düşürmeye bak

Bu dizelerde aşağıdaki söz sanatlarından hangisi vardır?

A)Teşhis   Teşbih 

C)Kinaye D)Tariz

E)İntak

23.(1) Otuz yıl önce mezun olduğum okulun kapısından ağır adımlarla girdim bahçeye.(2) Bahçedeki badem ağaçları ne kadar da yaşlanmış! (3)Eskiden yaptığım gibi birinin gölgesine sessizce oturup dertleşmek istedim onlarla. (4) Hüzünlü bir sessizliğe bürünen sır küpü ağalara yalvardım anılarımı verin diye.(5) İçlerinden kurumaya yüz tutmuş biri dayanamayıp yanıt verdi: “Anılar, vefa suyuyla sulanmazsa çabuk kurur.”

Bu parçadaki numaralanmış sözcüklerin hangisinde intak sanatı vardır?

A)1 B)2 C)3 D)4 E)5

CEVAP ANAHTARI

1-C 2-E 3-B 4-D 5-A 6-B 7-A 8-E 9-C 10-D 11-D 12-B 13-C 14-A 15-E 16-D 17-A 18-B 19-C 20-A 21-B 22-D 23-E

BÖLÜM 17 

2.Anlam ilişkilerine göre kelimeler

3.Kelimelerde anlam değişmeleri

1.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zıt anlamlı kelimeler bir arada kullanılmamıştır?

A)Yüreğimin ve beynimin doluluğu, kağıdımdaki boşluğu dolduramıyor.

B)Değil mi ki yıldızın ışığının artması gökyüzünün ışığının azalmasından.

C)Derin uçurumlarda kaybolan çocukluğumu arıyorum geceleri

D)Doğu ufkuna, güneş doğmadan evvel, batan yıldızları bırakan siz misiniz?

E)Ey hancı, yolların başı değil burası, artık sonudur!

2)Aşağıdaki cümlelerde yer alan altı çizili sözcüklerden hangileri yakın anlamlıdır?

A)Çocuk birkaç gün dinlenerek güç topladı, yeniden kuvvet kazandı.

Çatı kadındaki eski resimleri toplayıp masanın üstüne koymuş.

C)Eski evlerini satıp, daha geniş, daha güzel bir ev almışlar.

D)Depremde zarar gören eski binaları yıkıp yerine sağlamlarını yapacaklar.

E)Çöpler doğaya rastgele bırakılırsa çevre kirliliği artar.

3.1.Köy yerinde herkes bahçe işlerinden az çok anlar.

2.öğrenciler, öğretmenle neredeyse aynı boydaydı.

3.bu kitabı sana geri vermeyi her nasılsa unutmuşum.

4.köyün yolunu hemen hemen yarılamıştık.

Yukarıdaki numaranmış cümlelerin hangi ikisinde altı çizili sözler anlamca birbirine en yakındır?

A)1 ve 2   2 ve 3 C)1 ve 3

D)2 ve 4 E)1 ve 4

4.Aşağıdakilerden hangisinde altı çizili sözcüğün zıt (karşıt) anlamlısı düşünülemez?

A)Gecenin gizemi yıldızlarda gizlidir.

B)Rüzgar öyle sert esiyor ki her şeyi yıkıyor.

C)Belgesel, bir aslanın avını yakalayışıyla başladı.

D)Çiçek sepetini bahçe duvarının üstüne koydu yaşlı.

E)Kimse bu güzel insanı sevdiğime inanmak istemiyordu.

5.Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi eş seslidir?

A)Güneş balçıkla sıvanmaz.

İnsanın doğayla olan savaşı sürüyor.

C)Korkuya yenilme kaygısının tutsağı almayalım.

D)Umarım siz benden çok daha fazla yaşarsınız.

E)O günden bu yana korkuya yer yok bende.

6.1.Mahallenin başındaki yüz elli yıllık köşk birkaç gün önce yanmış.

2.Kızgın güneş altında tarlada çalışan işçilerin yüzleri ve kolları yanmış.

3.Otobüsün kalkış saatlerinde otogarda olmazsanız biletleriniz yanar.

4.Yangın söndürülemeyince yüzlerce hektar orman yandı.

5.Ben en çok,bu gençlerin emeklerinin boşa gitmesine yanıyorum.

Yukarıdaki numaranmış cümlelerin hangilerinde”yanmak” sözcüğü aynı anlamda kullanılmıştır?

A)1.ve2.B)1.ve3.C)1.ve4.

D)3.ve5E)5.ve4.

7.Aşağıdaki dizelerin hangisinde karşıt anlamlı sözcükler bir arda kullanılmıştır?

A)Neden böyle düşman görünürsünüz 

yıllar yılı dost bildiğim aynalar.

B)Yaş otuz beş,yolun yarısı eder

Dante gibi ortasındayız ömrün

C)Zamanla nasıl değişiyor insan

Hangi resmime baksam ben değilim

D)Gökyüzünün başka rengi de varmış

Geç fark ettim taşın sert olduğunu

E)Sarı,yeşil ve mavi fanuslar iç içedir

Ve hepsinin içnlde kıpkızıl portakal

8.aşağıdaki cümlelerin hangisinde”geniş” sözcüğü “kentin dar sokaklarında kaybolduk ”cümlesindeki “dar”sözcüğünün anlamca karşıtıdır?

A)Ülkemizin geniş yatırım olanakları var.

B)Yeni evimizin oturma odası çok geniş.

C)Bu konuyu geniş bir zamanda konuşalım.

D)Yaşama geniş bir açıdan bakmasını biliyor.

E)Geniş yürekli olduğundan kolay tasalanmıyordu.

9.1.Hayatın kaynağı su ve topraktır.

2.Herkes hayatta kalmak için uğraşır.

3.Kent hayatı kimilerini çok bunaltır.

4.Öğretmenlik hayatım çok verimli geçti.

5.Hayatı simit satarak kazanıyordu.

“hayat”sözcüğü numaralanmış cümlelerde kaç farklı anlamda kullanılmıştır?

A)1 2C) 3D) 4E) 5

10.Aşağıdaki cümlelerdeki altı çizili sözcüklerden hangisinin sesteşi yoktur?

A)Yolcular evlerine geç saatlerde ulaştı.

B)Binanın üstüne bir kat daha çıkılacakmış.

C)Yaş yere oturursan hasta olabilirsin.

D)Gölün sığ yerlerinde biraz yüzdük.

E)Karda yürüyenle arkalarında iz bırakır.

11.”Yeni”sözcüğü aşağıdakilerin hangisinde ötekilerden farklı anlamda kullanılmıştır?

A)Çocuklar okuldan yeni geldi.

B)Yeni bir ev almayı düşünüyorlar.

C)Adam,yeni ceketini kaybetmiş.

D)Kardeşim yeni bilgisayar istiyor.

E)Yeni ayakkabılarımı bugün giydim.

12.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde”Kara” sözcüğü”Tayfalar:kara göründü!diye bağrıyorlardı”cümlesindeki kara sözcüğünün sesteşi olarak kullanılmıştır?

A)Dünyanın ne kadarı karalardan oluşur?

B)Yunuslar karada yaşayabilirmi?

C)Balıkçıları karada aileleri karşıladı.

D)Çocuğun kara gözleri ışıl ışıldı.

E)Denizdekiler karaya çıkmayı özlemişti.

13.1.Köye kadar daha çok yolumuz var.

2.Bilim yolunda çok emek harcadım.

3.Kentin yollarında çukurlar vardı.

4.Sanat yolunda yıllarımı harcadım.

5.Geminin limana çok az bir yolu kaldı.

“Yol”kelimesinin cümleye kattığı anlam ikişerli olarak gruplanırsa numaralı cümlelerden hangisi dışta kalır?

A)1.B)2.C)3.D)4.E)5.

14.1.Kapıyı yavaşça açtı,içeri giriyordu.

2.Köylüler, karla kapanan yolu açtı.

3.Kentin merkezine bir mağaza açtılar.

4.Bu beyaz gömlek sizi çok aşmış.

5.Okulu bitirince eczana açacakmış.

“Açmak”sözcüğü numaralanmış cümlelerin hangilerinde akın anlamda kullanılmıştır?

A)1.ve2.B)2.ve3.C)1.ve3.

D)2.ve4.E)3.ve5.

15.”Kırmak” sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde ötekilerden farklı anlamda kullanılmıştır?

A)Top oynarken yanlışlıkla okulun camını kırmışlar.

B)Yağmur,soğuğun etkisini biraz olsun kırdı.

C)Çatıya çıkan işçiler,iş yapayım derken kimi kiremitleri kırmış.

D)Masanın üzerindeki vazoyu içine çiçek koyayım derken düşürüp kırdım.

E)Hiçbir sebep yokken,neden benim kalemimin ucunu kırı yorsun?

16.Gitmek bir hançeri inceltip

Okyanusa daldırmak isteği

Ya da düşebilmek atlasların

Dışına ki ey kalbim

Yalnızsın bu yolculukta da

Aşağıdakilerden hangisi bu dizelerde kullanılan kelimelerden birinin karşıt anlamlısı değildir?

A)gelmek B)kalınlaştırıp

C)kalkabilmekD)neşeli

E)iç

17.belki buydu sevmek,hayat belki buydu

Işıl ışıldım,gözlerim dopdoluydu

Bir nağme yükseldi sevinçten ve hazdan

Bir nağme yükseldi;güzelden,beyazdan

Bu dizelerde aşağıdaki sözcüklerden hangisinin eş anlamlısı vardır?

A)yaşam B)bomboş

C)müzikD)heyecan

E)alçaldı

18. “Seçmek” sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde “tercihini bir yönde kullanmak”anlamıylakullanılmıştır?

A)Bu devirde hemen hemen tüm çocuklar yemek seçiyor.

B)Gelenlerin kimler olduğunu buradan seçemiyorum.

C)Avukatlık eğitimi aldı ama o şairliği seçti.

D)Alışverişte meyvelerin en irilerini seçiyordu.

E)Yarın sınıfımıza yeni bir başkan seçeceğiz.

19. “Ağır”sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde “bu çuval çok ağırmış” cümlesindeki anlamıyla kullanılmıştır?

A)Ağır işleri hep de bana yaptırıyorsunuz.

B)Bu inşaat da işler ağır ilerliyor.

C)Dedesi gerçekten ağır bir hastalık geçirdi.

D)Ağır çantalar öğrencilerin bedenine zarar veriyormuş.

E)Müdür Bey, okula geç kalanlara ağır konuştu.

20. “Kaba insanlarla bir arda olmak beni sıkıyor” cümlesindeki “Kaba” sözcüğünün karşıt anlamlısı aşağıdakilerden hangisidir?

A)hantalB)nazik

C)zayıfD)sakin

E)neşeli

21.Uzattı sevgiyle pembe gagasını

Birden öğrendim hayatın manasını.

“Uzatmak” sözcüğü aşağıdakilerden hangisinde bu dizelerdeki anlamıyla kullanılmıştır?

A)Bu yaz, tatili biraz uzatacağım.

B)Tatilde saçlarını hep uzatırdı.

C)Müdür, konuşmasını çok uzattı.

D)Şu peçeteyi bana uzatır mısın?

E)Başını pencereden dışarı uzattı.

CEVAP ANAHTARI

1-C 2-A 3-D 4-B 5-E 6-C 7-A 8-B 9-E 10-E 11-A 12-D 13-B 14-E 15-B 16-D 17-A 18-C 19-D 20-B 21-E

BÖLÜM 18

KELİME GRUPLARI -1

1.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim kullanılmamıştır?

A)Bu insanları görünce yüreğim parçalandı.

B)Gazetedeki olaylara şöyle bir göz attım.

C)Öğretmenimiz, ince eleyip sık dokuyan biridir.

D)Canı sıkılınca deniz kenarına giderdi.

E)Okuduğu kitabın anlatımı çok etkileyiciydi.

2. “ayak” kelimesi aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim içinde kullanılmamıştır?

A)Gezmekten ayaklarına kara sular indi.

B)Bizim ayağımızı kaydırmak için çalışıyor.

C)Atın ayağına batan çiviyi zorla çıkardılar.

D)Müşterilerin ayağı alışsın diye indirim yaptık.

E)Bizi ayağına çağırıyor uyanık.

3.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasıyla birlikte kullanılmıştır?

A)Öğretmen hepimizin gönlünü aldı.

B)Bu eski evde karıncalar cirit atıyordu.

C)Ben size ayak bağı olmak istemem.

D)Babası, eli açık çok cömert bir insandı.

E)Rakip takım bize kök söktürmüştü.

4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “yol” sözcüğü deyim içinde kullanılmamıştır?

A)Bir yolunu bulup onu görmeye gittim.

B)Bir gün güzel mi güzel bir köye yolum düştü.

C)Onu ancak siz yola getirebilirsiniz.

D)Gece yolunu kesip, parasını almışlar.

E)Yolda sağa sola atılmış çöpler vardı.

5.Aşağıdakilerin hangisinde “bir düşünceyi,bir davranışı sonuna kadar sürdürmek, kendi tutumundan şaşmamak” anlamına gelen bir deyim kullanılmıştır?

A)Toplumsal değişime ayak direyenler kendileri geride kalır.

B)Bu köye ayak basar basmaz, tezek kokusu duyulur.

C)Hatta vekilin bile ayağını kendisi kaydırdığını iddia ediyor.

D)Bu olaylardan sonra bazı olaylarda değiştiğini söyledi.

E)Buradan bazı olayların doğru yorumlanması oldukça zor,dedi.

6. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasıyla birlikte kullanılmıştır?

A)İnsanın aklı bir karış havadaysa, ona bir şey anlatmak çok zordur.

B)Sen ayağıma dolaşmasaydın o işi şimdiye kadar çoktan bitirmiştim.

C)Bu işi başarmak için ölümü göze almış, canını ortaya koymuştu.

D)Derneğimiz bu yıl şiir ödülünü çiçeği burnunda bir ozana verdi. 

E)İş tam çığırından çıkmak üzereyken, yöneticilerin araya girdi.

7. .Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasıyla birlikte verilmiştir?

A)Su götürmez, doğruluğu tartışılamaz olan bu gerçeği kimse başka türlü yorumlayamaz.

B)Dara düşünce, elindeki eşyaları satarak bir çıkış yolu buldu.

C)Çocuklar çene yarıştırıp yan taraftaki insanları rahatsız ediyorlardı.

D)Bu can sıkıcı olay bardağı taşıran son damlaydı.

E)Adam olanları öğrenince, burnundan solumaya başladı.

8.onlar gittikleri her yere, karınca kararınca neşe ve hareket götürürlerdi.

Altı çizili sözün cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangilerinde vardır?

A)Yapabileceklerini hiçbir zaman yapmıyorlar.

B)Söylenecek bütün sözleri söylemişti.

C)Görevlerini güçleri yettiğince yapmaya çalışırlardı.

D)Hemen hemen yapılacak iş kalmamıştır.

E)Ne yapıyorsunuz diye sorana bak!

9.Aşağıdaki seçeneklerde bulunan tekrar gruplarından (ikileme)hangisi cümleye “yaklaşık” anlamı katmıştır?

A)Bekçi, aşağı yukarı kırk yaşlarındaydı.

B)Bu parka arkadaşlarla sık sık geliriz.

C)Zaman zaman ailece pikniğe gideriz.

D)Ailesinin geçimini iyi kötü sağlıyordu.

E)Kimsenin arkasından ileri geri konuşmazdı.

10.Sel uyarısını duyunca eşyalarımızı dahi alamadan evden apar topar ayrıldık.

Bu cümledeki altı çizili tekrar grubunun cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?

A)Karanlıkta göz gözü görmediği için güçlükle ilerliyorduk.

B)Yorgunluktan ve açlıktan bitkin düşmüş yolcular düşe kalka yol alıyordu.

C)Böyle gidersen köye ancak 10 saatte ulaşabilirsin.

D)Kadın, kalabalık pazarda yana yakıla oğlunu arıyordu.

E)Yangın çıkınca telaş ve aceleyle oğlumu alıp dışarı çıktım.

11.Aşağıdakilerin hangisinde “yapabileceği her şeyi ortaya koymak” anlamında bir deyim kullanılmıştır?

A)Sınavını kazanmak için gecesini gündüzüne kadar katarak çalıştı.

B)Her işini ince eleyip sık dokuyarak yapan birisiydi o.

C)Kardeşinin sınavı kazanması için elinden geleni yaptı.

D)Onun sırtını yere getirmek her güreşçinin harcı değil.

E)Tehlikeleri göze almadan madende çalışabilir mi bir kişi?

12.1.Ara sıra arkadaşlarla balık tutmaya gideriz.

2.Aslında zaman zaman sormamız gerekir kendi kendimize “şiirin neresindeyiz” diye.

3.Ne yapıp yapıp bu yarışta kendimi gösterebilmeliyim.

4.Olur olmaz zamanlarda buralara gelir, herkesi tedirgin ederdi.

5.Bir gün er geç yaşatacağım bir dünya kuracağım.

Bu cümlelerin hangilerindeki altı çizili kelime grupları bir birine en yakın anlamlıdır?

A)1.ve2.2.ve3.C) 2.ve4.

D)3.ve4.E) 2.ve5.

13. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasıyla birlikte verilmemiştir?

A)Sınavı kazandığını duyunca çok sevinmiş, düğün bayram etmişti.

Çabuk iş yapamayan, elinden iş çıkmayan insanlara çalışmak zordur.

C)Dünkü derste bir arkadaşımız komik şeyler anlattı, gülmekten kırıldık.

D)Bu kararla yanındakileri çok tehlikeli bir işe sokmuş, onları ateşe atmıştı.

E)Çocuğun kusurlarını bir kez daha hoşgörü ile karşılamış, hatalarına göz yummuştu.

14.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasına uygun kullanılmamıştır?

A)Bu işi yapmamak için ipe un seriyor, çeşitli bahaneler buluyordu.

B)Kimseye fark ettirmeden kaşla göz arasında bu kadar işi nasıl yapabildin?

C)Bu hareketinden dolayı mahallenin diline düştü, herkes ondan korkuyordu.

D)Bu zor sınavı kazanmak için çok çalıştım, adeta gecemi gündüzüme kattım.

E)Kendisine yapılan haksızlığı öğle bağıra çağıra anlattı ki bütün mahalleyi ayağa kaldırdı.

15.Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki deyim, cümlenin anlamına uygun düşmez?

A)Yüzünden kan damlıyor, günden güne zayıflıyordu.

İnsan kaçakçılığının önüne geçilemiyor, buna bir son verilemiyor.

C)Sıcakta çöplerin kokusu burnumun direğini kırdı, ciğerime işledi.

D)İşler çorbaya dönmüş, her şey karma karışık duruma gelmişti.

E)Canı ile oynuyor, para kazanmak için bütün tehlikeli işleri yapıyordu.

16. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasıyla birlikte kullanılmıştır?

A)Bu parayı alınca umarım belini doğrultur ve zor durumdan kurtulur.

B)Hepimiz ona bel bağladık; ama o bizi hayal kırıklığına uğrattı.

C)Hatırı, gölü kalmasın diye bu sefer onun işini yapacağım, merak etme.

D)Onun ipiyle kuyuya inilmeyeceğini sana defalarca söylemiştim.

E)O her şartta ve zaman da gemisini yürütmesini bilirdi.

17. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim kullanılmamıştır?

A)Sır tutamaz, bildiklerini hemen açığa vurur.

B)Onu bugünden tezi yok ziyaret edelim.

C)Bizimde çorbada tuzumuz bulunsun diye yardım ettik.

D)Babası veli toplantılarına pek katılmazdı.

E)Dayısı, fazla şişman birisi değildir,etine dolgundur.

18.şağıdaki cümlelerin hangisinde “tekrar grubu” farklı bir şekilde oluşturulmuştur?

A)Bu konularda ileri geri konuşmasanız!

B)Kardeşim sınavı kazanmak için gece gündüz çalışıyor.

C)Lütfen bu tür yalan yanlış haberlere itibar etmeyelim!

D)Aşağı yukarı üç saattir burada bekliyoruz.

E)Onlarla er geç tekrar karşılaşacağız.

19.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yansıma sözcüklerden oluşmuş bir ikileme vardır?

A)Bahçe kenarlarında büyük büyük kavak ağaçları göze çarpıyor.

B)Dışarıda sıcak mı sıcak bir hava var.

C)Yeni aldığım araba sık sık arızalanıyordu.

D)Ara sıra arayıp durumunu soruyordum

E)Bardakla verdiğim sütü lıkır lıkır içti.

20.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kelime grubu yoktur?

A)Zil çalınca palas pandıras dışarı çıktık.

Çocuk, sıcak yatağında mışıl mışıl uyuyor.

C)Öğretmenin anlattıklarını can kulağıyla dinledik.

D)Babam yine erkende işe gitti.

E)Öğretmen ödevlerimize göz gezdiriyordu.

CEVAP ANAHTARI

1-E 2-C 3-D 4-E 5-A 6-C 7-A 8-C 9-A 10-E 11-C 12-A 13-C 14-C 15-A 16-A 17-D 18-C 19-E 20-D

BÖLÜM 19

KELİME GRUPLARI-2

1.Aşağıdaki dizelerin hangisinde birden fazla tamlayanı olan bir isim tamlaması vardır?

A)Asırlar öncesi duvara vurmuş.

B)Sesini, soluğunu özlemişim o yarin.

C)Bir zafer müjdesi burada her isim.

D)Bitmeyen aşk türküsü kumruların sesinde.

E)Ağacın, çiçeğin sesi olur baharlar hep.

2.Aşağıdaki dizerlin hangisinde, tamlananı tamlayandan önce bir belirtili ad tamlaması vardır?

A)Kuşların türküsü damlar derenin şarkısına.

B)Sancısı artar sürekli, gittikçe günlerin.

C)Sallar akşam yeli al goncaların kundağını.

D)Yaşıyor şimdi gözüm görmenin altın çağını.

E)Tarlalar dikti gelinciklerin al bayrağını.

3.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zincirleme ad tamlaması vardır?

A)Şairin yeni şiirlerini okurlar beğendi.

Şiirin biçimsek özelliklerin öğrendik.

C)Kitaptaki şiirlerin hepsini okumuş.

D)Şiir kitaplarının okuyucusu az olur.

E)Şiirin önemini sadece şairlermi bilir.

4.Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerden hangisi, ad tamlamasının sıfatı olarak kullanılmıştır?

A)Uzun kış gecelerinde masal anlatırlardı.

B)Evin arka bahçesine fidan dikmişlerdi.

C)Annesi taze portakalların suyunu çıkardı.

D)Yaşlı insanların yardıma ihtiyacı vardır.

E)Masanın kırık ayağını dün tamir ettiler.

5. “göre” edatı aşağıdaki cümlelerin hangisinde grup oluştururken karşılaştırma yapmıştır?

A)Size göre bu tür davranışlar doğru mu?

B)Duyduğuma göre sınavlar bir hafta ertelenmiş.

C)Geçenlerde tam sana göre araba buldum

D)Sanatçının şairlik yönü öyküleyicine göre öne çıkıyor.

E)Okumak için kafama göre bir kitap bulamadım.

6.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde edat(ilgeç)grubu yoktur?

A)Sınıfta birkaç öğrenciden başka kimse yoktu.

B)Babam okula kadar bana eşlik etti.

C)Bu sınavlarda bana göre sen de başarılı olabilirsin.

D)Alışveriş yapmak için ailece markete gittiler.

E)Kardeşini yolda gördüm, hatta birazda konuştuk onunla.

7.Hangi dergiyi açsanız divan edebiyatıyla ilgili bir yazıya rastlarsınız.

Bu cümledeki altı çizili grubun çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

A)deyim grubu

B)ikileme grubu

C)fiilimsi grubu 

D)edat grubu

E)tamlama grubu

8.Aşağıdaki dizelerin hangisinde hem bağlama hem ünlem grubu vardır?

A)Vatan yalnız toprak değil, su değil

Göklerde de hudutsuz ülke var

B)Nefrete karşı sevmek ve inanmak

Kaba kuvvete karşı hak dövüşüyordu.

C)Ey mavi göklerin beyaz ve kızıl süsü

Kız kardeşimin gelinliği, şehidimin son örtüsü

D)Yeşil pencerenden bir gül at bana

Geldim işte mevsim gibi kapına

E)Şu karşıki yeşil yumağa ağaç derler

Oda senin gibi elimizde büyüdü

9.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “isim-fiil grubu” vardır?

A)Bize yol vermek için sağa çekildi.

B)Konuşmak, bazen insana iyi gelir.

C)Dinlemeyi alışkanlık haline getirmelisin.

D)Şiir okuyan çocuk benim kardeşimdi.

E)Eski günlerimi düşündükçe hüzünleniyorum.

10.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir ad takımı arasına,tamlananın sıfatı girmiştir?

A)Eski bulaşık makinasını değiştirdiler.

B)Odaların en büyüğünü bize ayırmışlar.

C)Şirketin genç müdürü çok başarılıydı.

D)Yaşlı adamın torunu bu yıl okula başladı.

E)Bu bölgenin çilekleri çok lezzetlidir.

11. “Gibi” edatı oluşturduğu kelime grubundan hangisine “yaklaşık” anlamı katmıştır?

A)Her gün akşam saat beş gibi buradan geçerler.

B)Bir zamanlar tilki gibi kurnaz bir arkadaşım vardı.

C)Çocuk, çantasını aldığı gibi dışarı fırladı.

D)Onun gibi iyi bir öğretmeni zor buluruz.

E)Onunda sizin gibi bir canı var değil mi?

12.Sanat adamının gönlünde hep güzellikler filizlenir.

Bu cümledeki kelime grubunun çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

A)Deyim 

İkileme

C)Birleşik fiil

D)Ad tamlaması

E)Sıfat tamlaması

13. “İle” sözcüğü aşağıdakilerin hangisinde bağlama göreviyle kullanılmıştır?

A)Ustalar ile yeni bir anlaşma yaptık.

B)Bu balıkları küçük ağlar ile tutuyorlar.

C)Yakın akrabaları ile hep iyi geçinirdi.

D)Kolları ile ayaklarında yara çıkmıştı.

E)Duygularını daha çok, şiirler ile anlatırdı.

14.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “için” edatı, grup oluştururken neden-sonuç ilişkisi kurmuştur?

A)Gömleğim için ne düşünüyorsun?

B)Alışveriş için paran varmı?

C)Annesi, çocuğu için endişeleniyor.

D)Yönetici için iyi şeyler söylüyorlar.

E)Kar yağdığı için yollar kapanmış.

15.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde herhangi bir kelime grubu yoktur?

A)Ağacın kuru dallarını kesmişler.

B)Yaşlı adam ağır ağır yürüyordu.

C)Kulak kabartmış bizi dinliyordu.

D)Düşen çocuğu bende fark ettim.

E)Çocuklar dün okula erken gelmiş.

16. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde edat grubu yoktur?

A)O gün toplantıya benden başka kimse katılmadı.

B)Arkadaşımla akşama kadar tekrar görüşeceğiz.

C)Önemli olan doğru zamanda, doğru karar vermektir.

D)Misafirleri kapıya dek yolcu etmemiz gerekir.

E)Balkonda denize karşı oturmuş kitap okuyordu.

17. Aşağıdaki dizelerin hangisinde edat ya da bağlama grubu yoktur?

A)Sana kavuşmak için, yola çıktı nice kul 

Evliyalar bekliyor, toprağını İstanbul

B)Hatıralar da dal istiyor

Kuşlar gibi konacak

C)Her şey yerli yerinde; masa, sürahi, bardak

Serpilen aydınlıkta dalların arkasından

D)S öylesin hikayelerini

Sokaklar, evler ve deniz

E)Bir mermer heykel gibi yanımda duruyordun

Beni bırakma diyordun

18.Hüsnü Efendi ,yaylaya bu sende çıkmayacakmış.

Bu cümledeki altı çizili kelime grubuna benzer bir kelime grubu aşağıdaki cümlelerin hangisinde yoktur?

A)Yüzbaşı Cemil Bey, az önce buradan geçmişti.

 “bay” ve “bayan” sözcükleri, dilimize batı’dan geçmiştir.

C)Murtaza Dayı, köyümüzün en yaşlı, en tecrübeli insanıydı.

D)Asiye Nine, torununu görmek için köyden kalkıp kasabaya gelmiş.

E)kara Hasan’ın Ahmet bu yaz İstanbul’a gidecekmiş

19.Aşağıdaki dizelerin hangisinde ünlem grubu vardır?

A)Gel ey ciğerime saplanan hançer

Gel ey yüreğime oturmuş kurşun

B)Cebeci istasyonunda bir akşamüstü

Bir başka türlüydü bu insanlar

C)Zambaklar en ıssız yerlerde açar

Ve vardır her vahşi çiçekte gurur

D)Martılar konuyor omuzlarıma

Gözlerin İstanbul oluyor birden 

E)Durgun sular gibi azalacağım

Bir gün birdenbire çıkıp gelmesen

20. “ile” sözcüğü aşağıdakilerden hangisinde bağlama göreviyle kullanılamamıştır?

A)Bahçemizde elma ile erik de vardı.

B)Sanatçının şiir ile öykü türlerinde kitapları var.

C)Hayatımız genellikle ev ve iş arasında geçiyor.

D)Kitapları ile defterlerini yine okulda bırakmış

E)Kardeşim okula servis ile gidip geliyor.

21.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “zarf-fiil grubu yoktur?

A)Çocuklar gelince beni çağırırsınız.

B)Sağa sola baka baka yürüyorlardı.

C)Sen gideli benim yüzüm gülmüyor

D)Hızla bize doğru koşmaya başladı.

E)Elini arkadaşımın omzuna atarak konuştu.

22.Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde “sıfat-fiil grubu” yoktur?

A)Akacak kan damarda durmaz.

B)Gülü seven dikenine katlanır.

C)Gelen gideni aratır.

D)Pilav yiyen, kaşığını yanında taşır.

E)Kaz gelen yerden tavuk esirgenmez.

23.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kelime grubu yoktur?

A)Tarlada irili ufaklı taşlar vardı.

B)Yukarıdan geçen uçağı fark ettin mi?

C)Yirmi bir yaşında üniversiteye başladım.

D)Altmış beşine gelince emekliye ayrılmış

E)Dayımlar seneye Ankara’ya taşınacakmış.

CEVAP ANAHTARI

1-E 2-B 3-D 4-A 5-D 6-E 7-E 8-C 9-A 10-C 11-A 12-D 13-D 14-E 15-E 16-C 17-C 18-B 19-A 20-E 21-D 22-C 23-E

 

ÜNİTE DEĞERLENDİRME TESTİ

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük mecaz anlamıyla kullanılmıştır?

A)Akşam şiddetli bir yağmur başladı.

İstiklal marşını çok güzel okudunuz.

C)Çocuklar sınıfın kapısını açık bırakmışlar.

D)Gönderdiğiniz mektup dün ulaşmış.

E)Bu ay harcamaları biraz daha kısmalısınız.

2.Her sözü okur okumaz anlama kaygısı taşıyanlardan değilim.

Altı çizili sözcüğün bu cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisinde vardır?

A)Şoför, yolu hemen hemen yarıladığımızı söyledi.

B)Bir yetkili, sorunların zamanla çözüleceğini belirtti.

C)İnanıyorum ki bu tür üzücü olaylar bir daha yaşanmayacak.

D)Belediyedeki kimi işleri vakit kaybetmeden yapmak gerekiyor.

E)Masamın üzerinde duran dilekçenin okunaklı yazısı dikkatimi çekti.

3.Konu bulmak için kendimi pek zorlamam;ama bir kere ipin ucunu yakalayınca işte o zaman zorlarım.

Altı çizili kelime grubunun cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

A)belli bir üslup yakalamak

B)uygun bir konu bulmak

C)yazmaya başlamak

D)konu bulmak için uğraşmak

E)özgürce yazmak

4.Eleştiri,üstünkörü bir araştırma sonucu kaleme alınacak bir yazın türü değildir.

Bu cümledeki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

A)Ön yargılı bir yaklaşım sergilemek

Özensizce bir inceleme yapmak

C)Düşüncelerini sıradan bir dille aktarmak

D)Eleştiri sanatına bir katkı sağlayamamak

E)Okuru istediği biçimde yönlendirememek

5.Aşağıdaki altı çizili sözcüklerin hangisi birden çok yapım eki almıştır?

A)Silmek kolay değil alın yazımı

B)Saatler ansızın duracak bir gün

C)Yolumu gözleyen gözlere selam

D)Beklemekle geçti ömrümüz bizim

E)Bakışım güzelliğe susamış bir kez

6.1.geceleri bu sokak tehlikeli oluyor.

2.dostluğu arkadaşlıktan değerli bil.

3.sabahları uyanmak için saati kur.

4.gazetecileri büyük salona almalısınız.

5.her zaman hayattan şikayet ederdi.

Yukarıdaki numaralanmış cümlelerin hangisinde türemiş sözcük yoktur?

A)1.2.C)3.D)4. E) 5. 

7. “elindeki çay bardağı kırılıverdi”

Bu cümlenin yüklemindeki fiilin yapısı için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A)Yeterlik fiili

B)Süreklik fiili

C)Yaklaşma fiili

D)Tezlik fiili

E)Anlamca kaynaşmış birleşik fiil

8.Ne olursa olsun bu kitabı alacağım.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerin hangisinde yoktur?

A)Ne pahasına olursa olsun bu işten vazgeçmem

B)mutlaka bu sınavı kazanacağım.

C)eninde sonunda onu ikna edeceğim.

D)nede olsa kaç yıllık arkadaşız onunla.

E)kesinlikle bu arabayı kullanacağım.

9.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik isim kullanılmamıştır?

A)Geceleyin sahilde yüzlerce ateş böceği gördük.

B)Uzun bir aradan sonra müziğe dönen sanatçı hayranlarını sevindirdi.

C)Buğdaylar olgunlaşınca köyümüze biçerdöverler gelirdi.

D)Bu hastanın durumuyla ilgili bir öngörüde bulunmak çok zor.

E)İlk defa duyduğum bu atasözünün anlamını merak ettim.

10.Aşağıdaki dizelerin hangisinde hem bağlama hem ünlem grubu vardır?

A)Su içinde bir güzel kıyamda kız kulesi

Eski bir efsanenin suya düşer efsanesi

B)Bursa’da bir eski cami avlusu

Küçük şadırvanda şadırdavan su

C)Bir zafer cümlesi burada her isim

Sanki tekbir anda gün, saat, mevsim

D)Gökteki yıldızlar kadaR sayısız

Ah yurdumun kimsesiz ve yoksul çocukları

E)Martılar konuyor omuzlarıma 

Gözlerin İstanbul oluyor birden

11.Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisinin kökü, sözcük türü yönüyle ötekilerinden farklıdır?

A)Yan koltukta sevimli bir çocuk oturuyordu.

B)Bu yanık kokusu nereden geliyor acaba?

C)Onun gibi sezgileri güçlü biri görmedim.

D)Emut dünyası deyip iş aramak için yollara döküldüler.

E)Eskiden oynadığımız oyunları günümüz çocukları bilmiyor.

12.Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde “zarf-fiil grubu”yoktur?

A)Şimşek çakmadan gök gürlemez.

B)Irmaktan geçerken at değiştirilmez.

C)Dereyi görmeden paçayı sıvama

D)Göz görmeyince gönül katlanır.

E)Gözü tanede olan kuşu aşağı tuzaktan kurtulamaz.

13.Bu hayalde uyur Bursa her gece 

Her şafak onunla uyanır, güler

Yukarıdaki dizide hangi edebi sanat öne çıkmaktadır?

A)mecaz-ı mürsel

B)intak

C)tezat

D)kinaye

E)tariz

14.Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde “sıfat-fiil grubu” yoktur?

A)Vakitsiz öten horozun başını keserler.

Ölmüş eşek kurttan korkmaz.

C)Para ile imanın kimde olduğu bilinmez.

D)Yaza çıkardık danayı, beğenmez oldu anayı.

E)Körün istediği bir göz,ikisi olursa ne söz.

15.Uzanıverse gövdem, taşlara boydan boya

Alsa buz gibi taşlar alnımdan bu ateşi

Dalıp sokaklar kadar esrarlı bir kuyuya

Ölse,kaldırımların kara sevdalı eşi

Bu dizilerde aşağıdaki kelime gruplarından hangisinin örneği yoktur?

A)Edat grubu

B)Sıfat tamlaması

C)İsim tamlaması

D)Tekrar grubu

E)Unvan grubu

16. “Yıkılmak” sözcüğü aşağıdakilerden hangisinde “bir şeyin her hangi bir sebeple çökmesi, göçmesi” anlamında kullanılmıştır?

A)Bütün suç onun üzerine yıkıldı.

B)Adam, seksen yıl yaşamıştı, ama artık iyice yıkılmıştı.

C)Boğaz’ın kenarında i tarihi bina birdenbire yıkılmış.

D)Bisikletli çocuk, dengesini kaybedince birden yıkıldı.

E)Çekilişte kendilerine ev çıkmayan aileler adeta yıkıldı.

17.Aşağıdaki dizilerin hangisinde “intak” sanatı vardır?

A)İsterdim bu eski yerde seninle

Baş başa uyumak son uykumuzu

B)Varsın bahçelerde rüzgar gezinsin

Yağmur ince ince toprağa sinsin

C)Bir gün İcadiye’ de veya Sultantepe’de

Bir beste kanatlanır, birden olduğun yerde

D)Ardıçla kestanenin her yıllık macerası 

Harap mezarlıklarda ölülerin duası

E)Ben iki toz kanatlı bir kelebeğim

Minicik gövdeme yüklü Kafdağı

18.Aşağıdaki cümlelrin hangisinde “fiilimsi grubu” yoktur?

A)Düzenli çalışmak başarının anahtarıdır.

B)Sen buralardan gideli gülmez oldum.

C)Sahile giden yoldan birkaç kişi geliyordu.

D)Bu olayı evdekilere de haber vermelisin.

E)Ders çalışırken sessizlik isterim

19.1.Bu hastalık bir çok hayvanı kırmış

2.çocuklar bahçedeki bazı fidanları kırmış.

3.firmalar fiyatları biraz daha kırmuşlar.

4.farkına varmadan arkadaşlarımı kırmışım.

5.son yağmurlar sıcağın etkisini iyice kırdı.

“kımak ” sözcüğü yıukarıda ki cümlelerde kaç farklı anlamda kullanılmıştır?

A)1.2.C)3.D)4. E) 5.

20.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim kullanılmamıştır?

A)İşleri böyle ağırdan alırsan yetiştiremezsin.

B)Bu davranışınla sen de gözümden düştün.

C)Şu karşıdan gelen adamı bir yerden gözüm ısırıyor sanki

D)Kardeşim o gün çok isteksizdi, okula ayakkabılarını sürüyerek gitti.

E)Uzun süre soğukta oynayan çocuklardan bazıları haslanmış

21.Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim tamlaması yoktur?

A)Macera romanları çok seviliyor.

B)Bir dilin romanı sade olmalıdır.

C)Yeni romanı piyasaya yarın çıkacak.

D)Yazarın romanı yabancı dillere çevrildi.

E)Bu romanın sonunu kimse tahmin edemez.

CEVAP ANAHTARI

1-E 2-D 3-B 4-B 5-C 6-E 7-D 8-D 9-B 10-D 11-E 12-E 13-A 14-D 15-E 16-C 17-E 18-D 19-E 20-E 21-C        


Yorumlar   

0 #1 Furkan Hoşkun 30-06-2013 12:55
çok iyi hazırlanmış siteniz bütün bilgiler en sade ve anlaşılır şekilde eklenmiş çalışmam biraz zor yarın sınavım var hocamız hiç böyle sorular sormuyor
Alıntı

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

   
   
Custom Search
   

Tüm hakları saklıdır. Site Adı Açıkca  belirtilerek , ve yazıya link verilerek  alıntı yapılabilir. Yazının izinsiz yada link verilmeksizin kopyalanması durumunda hukuki işlem yapılacaktır. Detaylı Bilgi için Kullanım ve Gizlilik Sözleşmesine Bakınız.Telif Hakkı olan mataryel bildirliği an yayından kaldırılacaktır.

                                     Copyright © 2012 calisma-kitabi.com

 

 

© calisma-kitabi.com