Sayfamızı Beğenin  

   
   
   

10. Sınıf Dil ve Anlatım Sayfa 131 İle 139 Arası Etkinlik Cevapları

Kullanıcı Değerlemesi:  / 0
Kötüİyi 
Detaylar

sayfa 132 ölçme ve değerlendirme

 

1.*bir fiile -en,-esi,-mez,-er,-dik,-ecek,-miş ekleri getirilerek sıfat-fiiller türetilir.

*bir fiile -iş,-me,-mekekleri getirilerek isim-fiiller türetilir.

*bir fiile -ip,erek,ince,dikçe,eli,ken,med en,diğinde ,meksizin,cesine,e,ir,mez,esiy e ekleri getirilerek zarf fiiller türetilir.

 

2.y,y,,d

3.b

4.b

5.d

6.b

7.b

8.*olağanüstü olaylar ve kişiler anlatılır.

*destan tütünün yiğitçe havası vardır.

*sürekli harket vardır.

*etkileyici bir özellik taşır.

*yapıp etmeler yani fiiler ön plandadır.

 

 

9.iki görevi vardır.

1.isimlerin ve isim soylu sözcüklerin sonuna gelerek onları yüklem yapar.

 

o,çok iyi bir insandı.

bana bunları anlatan sendin.

 

2.basit zamanlı fiileirn sonuna gelerek bu fiilleri birleşik zamanlı fiile dönüştürür.

 

yarın bize geliyormuş.

ne z**andır bu kitabı okuyorum.

 

sayfa 133 

1.toplum düzeni belli kurallarla sağlanmıştır.insanlar toplum içerisinde kanunlarla belirlenmiş kurallara ,örf ve adetlere göre hareket eder.

2.alıcıyı belli bir alana kanalize etmek ,yönlendirmek ve telkin etmek **acıyla emredici ifadeler kullanılır.

3.''dur,sus,kalk''gibi emredici ifadeler söylenen eylemleri gerçekleştirmeye zorlayan ifadeleridir.

4.trafik levhaları ,trafikte uyulması gereken kuralları bildirir.

 

1.ETKİNLİK

Kanunun hükmü ve **irin emri 

Madde 24 - (1) Kanunun hükmünü yerine getiren kimseye ceza verilmez. 

(2) Yetkili bir merciden verilip, yerine getirilmesi görev gereği zorunlu olan bir emri uygulayan sorumlu olmaz. 

(3) Konusu suç teşkil eden emir hiçbir surette yerine getirilemez. Aksi takdirde yerine getiren ile emri veren sorumlu olur. 

(4) Emrin, hukuka uygunluğunun denetlenmesinin kanun tarafından engellendiği hâllerde, yerine getirilmesinden emri veren sorumlu olur. 

Meşru savunma ve zorunluluk hâli 

Madde 25 - (1) Gerek kendisine ve gerek başkasına ait bir hakka yönelmiş, gerçekleşen, gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak olan haksız bir saldırıyı o anda hâl ve koşullara göre saldırı ile orantılı biçimde defetmek zorunluluğu ile işlenen fiillerden dolayı faile ceza verilmez. 

(2) Gerek kendisine gerek başkasına ait bir hakka yönelik olup, bilerek neden olmadığı ve başka suretle korunmak olanağı bulunmayan ağır ve muhakkak bir tehlikeden kurtulmak veya başkasını kurtarmak zorunluluğu ile ve tehlikenin ağırlığı ile konu ve kullanılan vasıta arasında orantı bulunmak koşulu ile işlenen fiillerden dolayı faile ceza verilmez.

 

 

SAYFA 134

1.’’şeyh edebali’nin vasiyeti’’nde şeyh Edebali, osman gaziye neleri yapıp neleri yapm**ası gerektiğinin öğüt niteliğinde söylediği için emredici anlatım kullanılmıştır.

 

2.metinde dil ‘’alıcıyı harekete geçirme işlevi’’nde kullanılmıştır. sabretmesini bil,üç kişiye acı,açık sözlü ol’’gibi ifadeler buna örnektir.

 

3.gönderici ......... ileti....... kanal ....... alıcı 

(şeyh edebali ) ( öğütleri) ( söz ) (osman gazi)

 

 

bağlam

(vasiyet) 

 

*metindeki, ileti değeri taşıyan cümleler :

-artık beysin

-uysallık ,gönül almak ,katlanmak ,hoş görmek ,adalet,bağışl**ak sana...

-sabretmesini bil.

-şunu da unutma:insanı yaşat ki devlet yaşasın.

-***** ,atanı say!

-açık sözlü ol!her sözü üstüne alma!

-gördüğünü görme! bildiğini bilme!

-sevildiğin yere sık gidip gelme!

-cahil arasında alime ,zenginken fakir düşene ve hatırlı iken itibarını kaybedene acı .

-yüksekte yer tutanların ,aşağıdakiler kadar emniyette olmadığını unutma.

-haklıysan mücadeleden korkma!

 

2.ETKİNLİK

 

*yukarıda verilen emir,öneri ve telkin mahiyetindeki ifadelerin metinde kullanılması metnin emredici bir anlatım özelliği kazanmasını sağl**ıştır.

 

 

SAYFA 135 

 

1.emredici anlatımların öğretici ve açıklayıcı yönleri de vardır.verilen metinlerin de öğretici ve açıklayıcı yönleri vardır.

 

2.metinlerdeki ifadeler geniş z**an bildirecek şekilde verilmiştir.bu ifadeler kanun ve kuralların her z**an geçerli olacağı anl**ını vermektedir.

 

 

sayfa 136

 

3.etkinlik 

*şeyh edebalinin vasiyeti:şeyh edebalinin osman gaziye verdiği öğütler bildirilmiştir.osman gazi nezdinde bütün okuyucuların metinde verilen öğütleri bilmesi ve uygul**ası için yazılmıştır. 

 

1982 anayasası :türkiye cumhuriyetinin kanunlarını bildirmek **acıyla yazılmıştır.

öss kılavuzu:öss'ye giren adayların uymaları gereken kuralları bildirmek **acıyla yazılmıştır.

 

4.etkinlik

 

*şeyh edebalinin vasiyeti metninde ikinci tekil şahıs z**iri ve ikinci tekil şahıs iyelik ,ikinci tekil şahıs bildirme ekleri sıkça kullanılır.bu eklerin sıkça kullanılması anlatımın emredici bir özellik kazanmasında etkili olmuştur.

 

*''1982 anayasası ''metninde üçüncü tekil şahıs z**iri ve geniş z**anı kipi sıkça kullanılmıştır.bu eklerin sıkça kullanılması anlatıma her z**an geçerli olan bir emredicilik anl**ı katmıştır.

 

*öss kılavuzu metnindede ikinci çoğul z**iri ve emir kipi sıkça kullanıldığı için anlatıma emredici bir özellik katmıştır.

5.etkinlik

 

 

değiştirilemez-----geniş zaman(olumsuz)------telkin

teklif edilemez -----geniş zaman(olumsuz)------telkin

tanınamaz-----geniş zam*an(olumsuz)------telkin

olamaz-----geniş zaman(olumsuz)------telkin

yapılamaz-----geniş zaman(olumsuz)------telkin

devredilemez-----geniş zaman(olumsuz)------telkin

dokunulamaz-----geniş zaman(olumsuz)------telkin

kullanılamazlar-----genişzaman(olumsuz)------telkin

tabi tutulamaz-----geniş zamanolumsuz)------telkin

başlaya bilirsiniz-----geniş zaman--------telkin

unutmayınız-----emir kipi-------emir

kullanmayınız-----emir kipi-------emir

buruşturmayınız-----emir kipi-------emir

koymayınız-----emir kipi-------emir

katlamayınız-----emir kipi-------emir

taşırmayınız-----emir kipi-------emir

bırakınız-----emir kipi-------emir

sayılacaktır------gelecek zaman------telkin

düşülecek------gelecek zaman------telkin

olacaktır------gelecek zaman------telkin

 

*cümlelerin emir,öneri veye telkin anl**ı taşıması fiililerin çekimlendiği kiplerle ilgilidir.

 

6.etkinlik

 

emredici anlatımın özellikleri

 

*emredici anlatımda emir,telkin ve öneri anl**ı taşıyan ifadelere yer verilir.

 

*emredici anlatımın uyulması beklenen bir bir üslubu vardır.

 

*cümlelerde fiililer hakimdir.

 

*emredici anlatımın öğretici ve açıklayıcı yönleri vardır.

 

*emredici anlatımda dil alıcıyı harekete geçirme işlevinde kullanılır.

 

sayfa 137

 

7.etkinlik

 

*kafasına koy-.... .....anl**ca kaynaşmış birleşik fiil

*kaleme al-.........anl**ca kaynaşmış birleşik fiil

*gözüne gir- ....... anl**ca kaynaşmış birleşik fiil

*hareket et -...........yardımcı fiille kurulmuş birleşik fiil

*mutlu ol-............yardımcı fiille kurulmuş birleşik fiil

*memnun ol-.........yardımcı fiille kurulmuş birleşik fiil

*hissetmek-........yardımcı fiille kurulmuş birleşik fiil

*bileme-......kurallı birleşik fiil

*söyleyiver-.....kurallı birleşik fiil

*öleyaz-....... kurallı birleşik fiil

*verebil-.......kurallı birleşik fiil

*yapadur-....kurallı birleşik fiil

*koşuver-.......kurallı birleşik fiil

*bakakal-.......kurallı birleşik fiil

 

 

sayfa 138

 

8.etkinlik

 

*yazabildi----yeterlilik

*koşuver-----tezlik

*gidedur------süreklilik

*düşeyazdı------yaklaşma

 

10.etkinlik

 

*davranmalıdırlar.

bulundurulamaz

yapılamaz

bulunulamaz

verilemez

yakalanamaz

tutuklanamaz

sürgün edilemez

suçsuz sayılır

suçlu sayılamaz

yoksun bırakılamaz

olmalıdır

özendirmeli

geliştirmelidir

 

*metinde geçen bu fiillerle insanların yapması veya yapmaması gerekenler bildirilmiştir.altı çizili olan fiiller edilgen çatılı fiillerdir.yani fiiilin bildirdiği yargıyı yapan belli değildir.

 

 

 

sayfa 139

 

4.metin

 

fiil---------------------------fiil çatısı

gerekiyordu(korum**) ------etken

yaptım----------------------etken

gerdim-----------------------etken

yatmıyordum---------------etken

yatıyordum----------------etken

veriyordu------------------etken

 

 

5.metin

 

fiil---------------------------fiil çatısı

gerekiyordu(korunması)-------edilgen

yapıldı-----------------------edilgen

gerildi----------------edilgen

yatılmıyordu-------------edilgen

yatılıyordu---------------edilgen

veriliyordu----------------edilgen 

 

13.etkinlik

fiiller fiil kim tarafından işten etkilenen

1.dolansın o(yiğitler) fiili yapan kişi

2.görüneyim ben fiili yapan kişi

3.bürüneyim ben fiili yapan kişi

14.etkinlik

göründü=yüklem dönüşlü

görünüyorlar=yüklem dönüşlü

yenir=yüklem edilgen

kuşkulanmıştı=yüklem dönüşlü

inilir=yüklem etken

boşluk doldur ma 1. dönüşlü 2.edilgen

15.etkinlik

kapıştılar=karşılıklı

atışır=karşılıklı

ötüşür=beraber

ağlaşalım=beraber

paylaşalım=karşılıklı

dövüşürüm=karşılıklı

görüşelim=karşılıklı

kucaklaştılar=karşılıklı

ağlaştılar=beraber

16.etkinlik

**arkadaşlarla sinemaya gittik.

**pazar günü balığa çıkacağız.

17.etkinlik

sosyal hayatı düzenleyen kanun ve kurallaremredici anlatımla dile getirilerek bu kanun ve kurallara uyulması gerektiğidüşüncesi telkin edililr.trafik kuralları bazı eşyaların kullanma klavuzları ilaç prospektüsleri bunlara örnektir

18 etkinlik

**haliçte gemiler duradursun ne var.

**ateşler yakılsın mum dikilsin mızraklara

19.etkinlik

fiillerdeki dır vr t ekleri fiillerin çatısını geçişsizken geçişli hale getirmişti anlam olarak da fiilin bildirdiği işi özne kendi yaparken fiil dır ve t eklerini aldıktan sonra işi başkasına yaptırma anlamı kazanmıştır.

20.etkinlik

oldurgan yapan ekler=r,t,dır

ettirgen yapan ekler=r,t,dır

21.etkinlik

yaz-=ettirgen=öğrencilere şiiri yazdırdım

bil-=ettigen=baan haberi bildirdiler

çöz-=ettirgen=ayakkabısının bağlarını çözdürdü

gör-=ettirgem=kuşu bana gördürdü

piş- pişir- biraz yemek pişirdi

iç- içir- çocuğa çorbayı içirdi

yürü- yürüt- arabayı ben yürüttüm

gez- gezdir- köpeği gezdiriyordum

gül- güldür- bütün sınıfları fıkralarıyla güldürdü


Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile

   
   
Custom Search
   

Tüm hakları saklıdır. Site Adı Açıkca  belirtilerek , ve yazıya link verilerek  alıntı yapılabilir. Yazının izinsiz yada link verilmeksizin kopyalanması durumunda hukuki işlem yapılacaktır. Detaylı Bilgi için Kullanım ve Gizlilik Sözleşmesine Bakınız.Telif Hakkı olan mataryel bildirliği an yayından kaldırılacaktır.

                                     Copyright © 2012 calisma-kitabi.com

 

 

© calisma-kitabi.com